Trên tuyến chi viện chiến lược mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu xuyên dãy Trường Sơn, đế quốc Mỹ và bè lũ tay sai đã trút hàng triệu tấn bom, đạn, trong đó có những loại bom nổ chậm vô cùng nguy hiểm. Dũng cảm chạm mặt với tử thần, lực lượng rà phá bom mìn Bộ đội Trường Sơn đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.

Sau ngày đất nước thống nhất, lực lượng rà phá bom mìn Bộ đội Trường Sơn vẫn ngày đêm cần mẫn phá bom, gỡ mìn, làm sạch từng tấc đất, bảo đảm an toàn bền vững cho các công trình...

Xí nghiệp 97 dò bom, mìn ở khu vực cửa khẩu Thanh Thủy (Hà Giang). Ảnh: Lê Viết Quân

Cách đây mấy năm, tôi có dịp được đi cùng đội xử lý bom, mìn vật liệu nổ của Xí nghiệp 97, đơn vị chủ công làm nhiệm vụ rà phá bom, mìn của Binh đoàn 12- Tổng công ty xây dựng Trường Sơn đến khu vực “túi bom” trên Đường Trường Sơn ở khu vực thuộc tỉnh Quảng Bình. Giữa trời nắng chang chang, từng cặp, từng cặp cán bộ, chiến sĩ của đơn vị tay vác máy dò bom, mắt dõi theo từng tín hiệu, mồ hôi chảy ròng ròng… Đến khi phát hiện vị trí quả bom, cả nhóm thận trọng đào từng tí một, có khi phải đào sâu đến ngập đầu người. Công việc đầu tiên sau khi đào được bom là phải xử lý ngòi nổ, lúc đó chỉ có một người làm, còn tất cả đứng ngoài xa… Chỉ một sơ suất nhỏ, có thể quả bom sẽ nổ…

Giờ đây, mỗi lần nhớ lại chuyến công tác ấy, tôi lại thấy lạnh sống lưng. Vậy mà cán bộ, chiến sĩ của Xí nghiệp 97 luôn phải đối mặt với bom, mìn, đạn… Với họ, dường như chiến tranh chưa kết thúc.

So với các đơn vị trong Binh đoàn 12 - Tổng công ty xây dựng Trường Sơn thì Xí nghiệp 97 thuộc hàng em út bởi đơn vị mới thành lập năm 1997. Thế nhưng truyền thống của đơn vị lại gắn liền với Bộ đội Trường Sơn Anh hùng, bởi nòng cốt của đơn vị là những người đã từng phá bom nổ chậm trên đường Trường Sơn. Từ năm 1997 đến nay, Xí nghiệp 97 đã triển khai việc rà phá bom mìn ở hơn 100 dự án thuộc khắp mọi miền đất nước, trong đó có dự án xây dựng Đường Hồ Chí Minh, Quốc lộ 54 thuộc tỉnh Vĩnh Long và tỉnh Trà Vinh, Quốc lộ 18 thuộc địa bàn tỉnh Quảng Ninh, Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy (Hà Giang), đường Nam Sông Hậu (Sóc Trăng), đường Tuần tra biên giới, Thủy điện Sơn La, Thủy điện Buôn Kốp (Đắc Lắc), đường cao tốc Cầu Giẽ-Ninh Bình, đường dây 220kV Tuyên Quang-Bắc Kạn-Thái Nguyên, Quốc lộ 27 (Lâm Đồng-Ninh Thuận), đường ô tô cao tốc Hà Nội-Hải Phòng, hồ thủy lợi Tả Trạch (Thừa Thiên-Huế)…

Với đội ngũ cán bộ chỉ huy, cán bộ kỹ thuật được đào tạo cơ bản và đã có kinh nghiệm trong chiến tranh, được trang bị nhiều thiết bị chuyên dùng hiện đại, Xí nghiệp 97 đã trở thành địa chỉ tin cậy của các chủ đầu tư mỗi khi cần xử lý bom mìn, vật liệu nổ, trước khi thi công xây dựng công trình.

Trung tá Vũ Phúc Hậu, Giám đốc Xí nghiệp 97 cho biết: Do tính chất đặc thù của nhiệm vụ rà phá và xử lý bom mìn, vật liệu nổ đặc biệt nguy hiểm, ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng, hoạt động lại phân tán chủ yếu ở địa bàn vùng sâu, vùng xa, do vậy đơn vị đã thường xuyên làm tốt công tác giáo dục chính trị tư tưởng, tổ chức nghiêm túc việc học tập nghiệp vụ. Nhờ vậy mà từ khi thành lập đến nay, đơn vị luôn an toàn.

Chuyển quả bomtrên đường Hồ Chí Minh đến địa điểm xử lý. Ảnh: Lê Viết Quân

Mới đây, khi đến thăm và làm việc với Xí nghiệp 97, tôi thực sự ngạc nhiên khi thấy đồng chí Đại úy Lê Viết Quân, Phó giám đốc-Bí thư Đảng ủy Xí nghiệp kể vanh vách từ tên tuổi, hoàn cảnh gia đình, đến tính tình của từng người trong đơn vị. Đồng chí Bí thư Đảng ủy cho rằng: Tiến hành hoạt động nghiệp vụ công tác Đảng, công tác chính trị đặc thù này cũng phải mang tính chất đặc thù. Cán bộ đơn vị phải nắm chắc tư tưởng của từng chiến sĩ để bố trí công tác phù hợp. Các chế độ, tiêu chuẩn phải được công khai, quan hệ giữa cán bộ lãnh đạo, cán bộ chỉ huy phải mẫu mực, cả tập thể đơn vị phải thực sự là ngôi nhà chung, có vậy mới tránh được những sơ suất đáng tiếc có thể xảy ra. Trong lĩnh vực xử lý bom mìn, vật liệu nổ, mọi sơ suất đều phải trả bằng giá rất đắt.

Đồng chí Bí thư Đảng ủy cũng phấn khởi thông báo với chúng tôi: Trong đợt thi đua “Hành quân về cội nguồn” lập thành tích chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày truyền thống của Bộ đội Trường Sơn-Đường Hồ Chí Minh, Xí nghiệp 97 đã hoàn thành xuất sắc các chỉ tiêu thi đua với giá trị sản xuất đạt 121% kế hoạch, giá trị thanh toán đạt 146% kế hoạch, đơn vị bảo đảm an toàn tuyệt đối.

Trong đội hình của Binh đoàn 12-Tổng công ty xây dựng Trường Sơn hiện nay, ngoài Xí nghiệp 97, còn có một số đơn vị khác cũng được phép rà phá bom mìn, như Chi nhánh miền Trung, Chi nhánh miền Nam của Tổng công ty xây dựng Trường Sơn, Công ty xây dựng 384, Công ty xây dựng 98, Xí nghiệp 567… Các đơn vị này cũng đều kế tục xứng đáng truyền thống của Bộ đội Trường Sơn Anh hùng, sẵn sàng nhận và hoàn thành mọi nhiệm vụ bất chấp hiểm nguy và luôn chiến thắng tử thần.

ĐỖ PHÚ THỌ