QĐND - Buổi sáng cuối tuần trong doanh trại Trung đoàn Công binh 299 (Quân đoàn 1) thật thanh bình. Tổ ba người gồm các binh nhì: Trần Duy Hoàng, Vũ Đức Khánh, Bùi Văn Đắc hẹn nhau ra ghế đá trong khuôn viên Câu lạc bộ Quân nhân của đơn vị tổ chức truy trao một số nội dung về Điều lệnh Quản lý bộ đội vừa được huấn luyện. “Sao quân nhân trong giờ hành chính lại phải gọi nhau là “đồng chí” nhỉ, nghe lạ quá? Bây giờ có thấy người ta dùng từ “đồng chí” nữa đâu!” - Bùi Văn Đắc thắc mắc. “Đồng chí là những người cùng chung nhiệm vụ, cùng một đơn vị” – Vũ Đức Khánh giải thích cho đồng đội như vậy. Tổ ba người lập tức rôm rả tranh luận về từ “đồng chí” và… không kết luận được nghĩa của từ.

Tưởng như cuộc tranh luận đó sẽ phải nhờ chính trị viên làm trọng tài, nhưng từ phía sau những dò hoa phong lan, Thượng tá Hoàng Văn Nam, Chính ủy Trung đoàn bỗng xuất hiện. Anh đang đi kiểm tra hoạt động ngày nghỉ của đơn vị, bất ngờ nghe được cuộc tranh luận không có hồi kết của ba chiến sĩ nên quyết định nhập cuộc. Không chỉ giúp ba chiến sĩ hiểu đúng nghĩa theo từ điển, anh Nam còn liên hệ giá trị của từ "đồng chí" thông qua thực tiễn đấu tranh cách mạng của thế hệ cha ông. Cao hứng, anh còn hào sảng đọc bài thơ “Đồng chí” của nhà thơ Chính Hữu cho các bạn trẻ nghe: “Súng bên súng, đầu sát bên đầu/ Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỷ/ Đồng chí/ Ruộng nương anh để bạn thân cày/ Gian nhà tranh mặc kệ gió lung lay…”. Nghe xong bài thơ, cả ba chiến sĩ đều thấy “đồng chí” là những người thật thân thương, gần gũi và nghĩa của từ thật dễ hiểu.

Tổ ba người: Hoàng, Khánh, Đắc trong một buổi truy trao nội dung huấn luyện.

Nhân buổi thảo luận tình cờ này, Thượng tá Hoàng Văn Nam cũng tranh thủ kiểm tra tinh thần, thái độ trách nhiệm của ba chiến sĩ về việc chuẩn bị tham gia hội thi “Chính quy – Điều lệnh – Kỷ luật” mà Bộ tư lệnh Quân đoàn 1 sắp tổ chức. Binh nhì Vũ Đức Khánh báo cáo khá rành rọt: “Báo cáo Chính ủy, trách nhiệm của tôi trong hội thi lần này là học tập, rèn luyện thật tốt để thực hiện nghiêm các quy định về thực hiện chính quy trong quân đội; tích cực tham gia tu sửa, củng cố doanh trại, làm cho nơi ăn ở, sinh hoạt ngày càng khang trang, sạch đẹp; chấp hành nghiêm mọi quy định, nhất là quy định “3 an toàn” của Trung đoàn trưởng, gồm: An toàn trong huấn luyện, an toàn trong xây dựng công trình chiến đấu và đường tuần tra biên giới; an toàn giao thông”. Câu trả lời, dù chưa đầy đủ hết các nội dung nhưng khiến Thượng tá Hoàng Văn Nam rất hài lòng.

“Nói thì dễ, làm mới khó” – anh Nam cho biết như vậy. Đây là một hội thi định kỳ cấp Quân đoàn nhưng kinh nghiệm của Trung đoàn 299 là tận dụng các hội thi để nâng cao chất lượng toàn diện đơn vị. Ưu điểm của “299” là lúc hoạt động bình thường cũng tự đặt mình như đang đi thi, nhờ vậy những lần tham gia hội thi, đơn vị luôn thấy bình thường như đang làm nhiệm vụ hằng ngày. Điểm mấu chốt nhất của hội thi là phải xây dựng được những quân nhân chính quy thật sự; chính quy từ tác phong, hình thức bên ngoài đến nhận thức, ý chí bên trong. Một quy định rất nhỏ như việc quân nhân gọi nhau là “đồng chí”, nhưng đơn vị triển khai giáo dục nội dung, ý nghĩa rất chu đáo, tỉ mỉ. “Trước đây, từ “đồng chí” là cách gọi rất phổ thông, đồng nghĩa với sự thiêng liêng, cao cả nhưng bây giờ thì nhiều nơi chỉ gọi nhau trong hội nghị. Chiến sĩ là những thanh niên từ bên ngoài vào quân đội, cứ gọi nhau là “ông - tôi”, “mày - tao”, rất khó sửa. Chúng tôi rất chú trọng giáo dục cho chiến sĩ nhận thức đúng về nghĩa của từ, từ đó thấy được niềm tự hào khi gọi nhau là đồng chí. Việc rèn thói quen này là khó, nhưng kiên trì, bền bỉ, mưa dầm thấm lâu, đơn vị chúng tôi đang trả lại ý nghĩa đẹp đẽ, thân thương của hai từ “đồng chí” qua cách xưng hô, chào hỏi hằng ngày” – anh Nam cho biết.

“Đồng chí” hai từ ngắn gọn, dễ hiểu nhưng bằng cách nhấn mạnh yêu cầu xưng hô cho đúng hai từ này, Đảng ủy, chỉ huy Trung đoàn 299 đã và đang đưa việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh trở thành công việc tự giác, thường xuyên, hằng ngày.

Bài và ảnh: Nguyễn Hồng