Cửa Lò là một đô thị du lịch, nằm trong tuyến du lịch trọng điểm Vinh-Nam Đàn-Cửa Lò; đây còn là cửa ngõ ra biển Đông, không chỉ của Nghệ An mà còn của vùng kinh tế bắc miền Trung qua hai cảng biển Cửa Lò và Cửa Hội. Do vậy, Cửa Lò có đầy đủ tiềm năng để phát triển kinh tế hàng hải, du lịch, dịch vụ, khai thác và chế biến hải sản… Thực tế là, sau 12 năm phát triển, Cửa Lò đã trở thành một trong những đô thị biển “có tên” trên “bản đồ” du lịch.

Trọng tâm là quy hoạch và quản lý

Sau hơn 12 năm được thành lập, Cửa Lò đã có sự phát triển vượt bậc, toàn diện: tốc độ phát triển kinh tế tăng trưởng bình quân từ 15% đến 20%/năm, trong đó dịch vụ phát triển nhanh, bộ mặt đô thị khởi sắc, đời sống nhân dân được nâng cao rõ rệt. Riêng năm 2006 tốc độ tăng trưởng đạt 19,6%; tổng giá trị sản xuất đạt hơn 736 tỷ đồng, trong đó giá trị dịch vụ đạt hơn 382 tỷ đồng, tăng gần 21% so với năm 2005, chiếm 64% tổng giá trị GDP; số hộ nghèo, theo tiêu chí mới chỉ còn gần 11%…

Hè về trên bãi biển Cửa Lò (ảnh internet)

Ít ai có thể ngờ được, từ một vùng cát trắng, người dân sống chủ yếu bằng nghề “đánh bắt gần bờ” và trồng khoai lang trên cát, nay Cửa Lò đã trở thành một địa chỉ du lịch biển hấp dẫn. Theo thống kê, hiện toàn thị xã đã có hơn 200 khách sạn, nhà nghỉ, có khả năng đón 12 nghìn khách lưu trú một ngày. Năm 2006, lượng khách đến Cửa Lò đạt hơn 1 triệu lượt, tăng 20%; doanh thu từ các hoạt động du lịch đạt hơn 160 tỷ đồng, tăng gần 30% so với năm 2005; thu ngân sách từ hoạt động du lịch đạt hơn 9 tỷ đồng. Điều đặc biệt, trong năm 2006 đã có 480 đoàn nước ngoài với 5.500 du khách đến với Cửa Lò. Nếu như trước đây, khách đến chủ yếu chỉ nghỉ ngơi, tắm biển thì nay nhiều sản phẩm du lịch mới đã ra đời như du lịch nghỉ dưỡng gắn với du lịch lịch sử, văn hóa, tâm linh, hội thảo, ẩm thực… Nhờ đa dạng sản phẩm nên hàng năm du khách đến Cửa Lò đều tăng và thời gian lưu trú đã đạt 3 ngày/lượt.

Cũng nhờ du lịch phát triển nên các ngành nghề truyền thống như chế tác mỹ nghệ, chế biến hải sản… đã phát triển, ngành nghề mới như thêu ren được du nhập, tạo nên nhiều sản phẩm mang thương hiệu “Du lịch Cửa Lò” và giải quyết tốt công ăn việc làm cho người lao động.

Ông Hồ Đức Phớc, Chủ tịch UBND thị xã cho biết: Ngay từ khi mới thành lập, Cửa Lò đã mời các chuyên gia, tư vấn có trình độ trong nước và cả một số chuyên gia nước ngoài lập quy hoạch. Quá trình tổ chức thực hiện Thị xã đã bám sát quy hoạch để triển khai đầu tư, xây dựng. Đặc biệt, công tác quản lý nhà nước về mặt du lịch được coi trọng. Cửa Lò đã, đang và sẽ tiếp tục xây dựng Thị xã theo tiêu chí “Xanh-Sạch-Đẹp-Văn minh”, phát triển bền vững.

Nhờ cách làm tương đối “bài bản”, Cửa Lò được du khách đánh giá là nơi nghỉ dưỡng có tốc độ phát triển cao, chất lượng.

Hướng ra biển, làm giàu

Nhận thức được lợi thế so sánh và vị trí của Cửa Lò nên tháng 9-2006, Thường vụ Tỉnh ủy Nghệ An có Nghị quyết về xây dựng và phát triển Cửa Lò trở thành đô thị du lịch đến năm 2015, có tính đến năm 2020.

Thực ra hai chữ “tính đến” trong Nghị quyết có nghĩa nói đến “tầm nhìn” của Cửa Lò đến năm 2020. Nghệ An xác định mục tiêu “xây dựng và phát triển Cửa Lò theo hướng khai thác tối đa tiềm năng về dịch vụ-du lịch, có cơ cấu kinh tế hợp lý, phát triển nhanh và bền vững”. Tất cả các nhiệm vụ và giải pháp được nêu đều để thực hiện mục tiêu này.

Ông Phớc cho biết, các chỉ tiêu mà Cửa Lò đặt ra trong năm 2007 là tốc độ tăng trưởng GDP 18%; tổng giá trị sản xuất trên địa bàn đạt 876 tỷ, tăng 19%, trong đó dịch vụ phấn đấu tăng 19% so với năm 2006, chiếm gần 65% trong GDP.

Về phía Thị xã, các giải pháp để thực hiện mục tiêu năm 2007 cũng như Nghị quyết của Thường vụ Tỉnh ủy, khá cụ thể. Tuy nhiên, nếu xét về lợi thế so sánh thì Cửa Lò còn một thế mạnh là phát triển kinh tế hàng hải mà trước mắt là dịch vụ kinh tế biển như cảng biển, vận tải biển, du lịch biển với tầm nhìn mới “hướng ra biển làm giàu”.

Thị xã Cửa Lò có cảng biển đã được đầu tư tương đối hoàn chỉnh với 4 bến cảng, trong đó có bến số 4 dùng cho hàng siêu trường, siêu trọng và xếp dỡ container. Năm 2006, hàng hóa thông qua cảng Cửa Lò đã đạt gần 1,3 triệu tấn. Không nghi ngờ gì nữa, Cửa Lò chính là “cửa ra”, “cửa vào” quan trọng của một vùng kinh tế trọng điểm. Từ cảng biển này có thể đón khách du lịch bằng đường biển đến với Cửa Lò. Cửa Lò có thể xây dựng cầu cảng dành cho khách du lịch để mở các tour du lịch ra đảo trong tương lai và xây dựng cảng cá, cơ sở hậu cần để phục vụ nghề đánh bắt hải sản, nếu muốn ngành này thực sự phát triển…

“Không gian đô thị đang được mở rộng. Năm 2006, chúng tôi đã hoàn thiện Quảng trường Bình Minh, nhà thi đấu thể thao, công viên, đường đi bộ, thảm cỏ, đèn chiếu sáng, các tuyến đường nội thị, cầu cảng Lan Châu-Đảo Ngư, đường Nam Cấm… Tất cả các công trình hoàn thành là sự nỗ lực lớn, tạo cho Cửa Lò bộ mặt mới trong lòng du khách. Năm 2007 các hạng mục đầu tư sẽ được tiếp tục và các mục tiêu phát triển đề ra có tính khả thi cao” – Ông Phớc cho biết.

Đây là những việc đáng mừng, đúng tầm với của Thị xã. Tuy nhiên, như đã nói, để nâng tầm Cửa Lò lên, chí ít xứng đáng với những gì thiên nhiên ban tặng, gắn với tổng thể phát triển Nghệ An, nơi đây đang cần một quy hoạch chiến lược tổng thể, có “tầm nhìn” và thấy lộ trình thực hiện.

NGÔ ĐỨC HÀNH