QĐND Online - Ngành Quảng cáo (QC) Việt Nam hiện nay được đánh giá là một trong những dịch vụ “sinh sau đẻ muộn”, một loại dịch vụ hình thành trong thời Đổi mới nền kinh tế nước. Mặc dù vậy ngành QC lại có khả năng “hốt bạc” nhanh nhất và dự báo có thể bung ra phát triển mạnh trong những năm tới đây.

Hiện trong cả nước đã có khoảng 3000 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực QC với tổng doanh thu một năm của toàn ngành đạt khoảng 5000 tỷ đồng/năm. Tuy nhiên QC Việt Nam lại đang đứng trước một thực tế là các doanh nghiệp một mặt vừa yếu về tài chính, thiếu công nghệ, năng lực quản lý, mặt khác lại chịu nhiều sức ép của hội nhập nhất là trong vấn đề cạnh tranh trên thị trường. Đó là nhận định của nhiều chuyên gia trong lĩnh vực QC của Việt Nam tại buổi họp báo giới thiệu về giải thưởng Quảng cáo sáng tạo Việt Nam lần thứ nhất năm 2006 mang tên Quả Chuông vàng vừa được tổ chức tại Hà Nội.

Theo Thứ trưởng Bộ Văn hoá Thông tin, Chủ tịch Hiệp hội Quảng cáo Việt Nam ông Đinh Quang Ngữ, năm 2006 là năm đánh dấu chặng đường phát triển quan trọng của ngành QC nước ta kể từ sau 20 năm Đổi mới và cũng là thời điểm thích hợp cho kỷ niệm 5 năm thành lập Hiệp hội quảng cáo Việt Nam (11/2001 –11/2006). Sự phát triển nhanh chóng và mạnh mẽ của ngành công nghiệp quảng cáo thời gian qua đã đóng góp tích cực cho sự ra đời và lớn mạnh của các thương hiệu mạnh nói riêng và nền kinh tế Việt nói chung.

Biển quảng cáo trên đường vào sân bay Nội Bài (ảnh Vnn)

Ngày nay cơ hội, thách thức đan xen, đặt ra nhiều vấn đề cho nền kinh tế Việt Nam ngay cả lúc này và thời kỳ điểm “hậu” hội nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO). Các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực quảng cáo càng có nhiều vận hội cho sự tăng trưởng, nhưng khi quá trình hội nhập đang đến gần thì ngành quảng cáo của chúng ta vẫn còn yếu và còn nhiều khó khăn. Hiệp hội QC mới thành lập và đi vào hoạt động từ 2001 đến nay nhưng nhiều doanh nghiệp QC trong nước phải vừa làm vừa lần mò tìm lối ra. Thực tế, doanh thu ngành QC còn nhỏ cũng bởi các doanh nghiệp “thuần” Việt chỉ chiếm thị phần khiêm tốn với gần 20%, còn lại 80% thị trường bị thao túng bởi 10 tập đoàn QC lớn của nước ngoài. Trong nước bước đầu cũng đã có những doanh nghiệp làm QC có uy tín và tên tuổi có thể cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài như công ty QC Đất Việt, Gold Sun… tuy vậy số doanh nghiệp như vậy còn rất ít.

Cùng quan điểm với Thứ trưởng Đinh Quang Ngữ, ông Hà Văn Tăng là Phó Chủ tịch Hiệp hội QC Việt Nam cho rằng, các doanh nghiệp QC nước ta còn yếu kém là vấn đề rất khách quan, tuy nhiên thực chất của bản thân các doanh nghiệp trong nước là họ có quy mô hoạt động nhỏ, vốn và kinh nghiệp… đều ít. Các doanh nghiệp nước ngoài vào Việt do họ nhìn thấy ở Việt có một tiềm năng rất lớn về phát triển dịch vụ QC trong tương lai. Họ có chiến lược, kinh nghiệm, vốn và hơn nữa là họ có “thâm niên” trong nghề cùng với chịu khó đầu tư nên họ mạnh là chuyện thường.

Các doanh nghiệp Việt hiện chỉ “ăn thua” ở chỗ có ý tưởng tốt, sáng tạo nhưng trong vấn đề này cũng cần phải phát huy và đẩy mạnh chứ như hiện nay có tiềm năng nhưng chúng ta vẫn chưa biết tận dụng lợi thế nên phát triển còn chậm. Bên cạnh đó trong hệ thống đào tạo chúng ta cũng chưa có một hệ thống bộ môn, một chuyên ngành giảng dạy về QC chứ chưa nói đến việc có hẳn một trường, một trung tâm đào tạo. Các trường đại học trong nước, thậm chí đến những trường đào tạo lớn như Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh, Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội cũng mới chỉ đưa vào giảng dạy nghiệp vụ “na ná” nghiệp vụ QC song vẫn còn “cưỡi ngựa xem hoa”.

Hiện Hiệp hội QC đã có chủ trương và đã được lãnh đạo Bộ Văn hoá Thông tin phê duyệt chương trình thành lập Viện nghiên cứu và đào tạo QC Việt . Trong tương lai Viện này sẽ có các chi nhánh và thực hiện việc tuyển sinh đào tạo sinh viên cũng như liên kết đào tạo cho cho các doanh nghiệp…

Trên thực tế, để “vực” dậy ngành QC trong nước, ông Đinh Quang Ngữ cho rằng, theo cơ chế quản lý của Nhà nước ta về QC trong đó có cả ở các doanh nghiệp là chúng ta phải có các chế độ chính sách để tạo hành lang pháp lý cho các doanh nghiệp. Hai nữa là quản lý chặt chẽ của Nhà nước về QC cũng là để kiểm tra, kiểm soát hoạt động QC không để cho các dịch vụ QC “phản cảm” xảy ra. Ba là chúng ta cũng cần phải có định hướng cụ thể để có chương trình đào tạo dài hạn cho dịch vụ QC nước nhà. Chức năng quản lý của Nhà nước là tạo điều kiện như vậy, song chủ trương lớn nữa là tiến đến cổ phần hoá, khuyến khích các thành phần kinh tế, tư nhân đang hoạt động doanh nghiệp, thành lập doanh nghiệp QC. Các doanh nghiệp phải nhanh chóng vương lên, nắm công nghệ trong khi năng xuất của chúng ta kém cỏi, quản lý kém thì chúng ta phải hợp tác liên doanh với nước ngoài để tranh thủ thu hút vốn, công nghệ, kinh nghiệm quản lý.

Dự báo khi hội nhập WTO chắc chắn doanh nghiệp nước ngoài ồ ạt vào Việt là không tránh khỏi và chúng ta cũng mong muốn như vậy để tận dụng cơ hội điều đó là bình thường. Hiệp hội QC ra đời cũng là bước tạo đà cho các doanh nghiệp, mang lại lợi ích và bảo vệ lợi ích hợp pháp của các doanh nghiệp còn non trẻû của chúng ta.

Thời gian tới Bộ Văn hoá thông tin sẽ chỉ đạo xây dựng một chiến lượt QC bởi hiện nay ngành đang hướng dẫn các tỉnh, các sở VHTT các địa phương tổ chức trung tâm tư vấn quảng cáo để làm quy hoạch, tạo công ăn việc làm cho doanh nghiệp. Ngoài ra cũng sẽ tổ chức các giải thưởng để kích thích, khuyến khích và động viên doanh nghiệp để có những sản phẩm quảng cáo có chất lượng tốt, thu hút khách hàng, tạo điều kiện cho QC Việt Nam phát triển.

NGỌC NAM