QĐND - Một sự trùng hợp nhiều ý nghĩa, những ngày Tết Nguyên đán Tân Mão năm nay cũng đúng vào dịp kỷ niệm Đảng ta vừa tròn 81 mùa xuân. Cả nước rộn ràng, lòng người hân hoan. Ai cũng muốn góp thêm công sức, trí tuệ phục vụ đất nước, nhân lên niềm vui mừng Đảng, mừng đất nước vào Xuân.

Đối với những người lính thợ Nhà máy Z21 (thuộc Tổng cục Công nghiệp quốc phòng), họ đã âm thầm lao động để làm ra một sản phẩm “độc nhất vô nhị” mừng Đảng, chào Xuân trong thời khắc Giao thừa: Pháo hoa made in Việt Nam.  

Công nhân Nhà máy Z21 sản xuất pháo hoa phục vụ Tết Nguyên đán Tân Mão.

Đã nhiều năm nay, trong mỗi dịp lễ, Tết, người dân Việt Nam đã được chứng kiến những màn bắn pháo hoa lộng lẫy trên bầu trời, với những bông hoa hình cầu, ở nhiều độ cao khác nhau, hiện đã có tới hơn 300 chủng loại đều do chính những người lính thợ Nhà máy Z21 sản xuất. Những màn “hoa thăng thiên” đã thực sự ấn tượng với người xem bởi những chùm hoa hướng dương, hoa tuy-líp, hoa cúc thân đỏ, thân xanh lục, hoa cúc hai màu thân trắng, hoa cúc có nhụy, sóng vàng lấp lánh, sóng trắng chuyển hoa, mưa trên hoa cúc, liễu rủ vàng, hoa nở và vương miện, mưa vàng, trái tim, nụ cười, suối bạc; vòng sao và cánh bướm...  Hàng nghìn kiểu dáng và màu sắc, có loại khi bắn còn phát ra những âm thanh như tiếng sáo làm ngây ngất lòng người.

Chúng tôi được biết, từ năm 2006, Nhà máy Z21 đã có những cải tiến nâng cao chất lượng pháo hoa tầm cao, bổ sung các loại mẫu mã mới đang được thị trường thế giới ưa chuộng như pháo hoa có hình hoa cúc đỏ, hoa cúc xanh lục, hoa cúc trắng… rất ấn tượng với hiệu ứng chớp màu, nhấp nháy. Đặc biệt, nhà máy đã sản xuất được những loại pháo hoa có tạo hình không cân bằng, khi pháo “nở” trên bầu trời, sẽ có hình nụ cười, trái tim, ngôi sao năm cánh, chuỗi hạt hai màu… rất sinh động. Đối với các loại pháo hoa tầm thấp, nhà máy cũng đã sản xuất thêm nhiều loại mới có tầm bắn cao hơn, tán hoa rộng hơn, màu sắc phong phú hơn. Sản phẩm này cho phép triển khai việc bắn pháo hoa ở tất cả các vị trí và việc sử dụng cũng đơn giản hơn pháo hoa tầm cao, vì vậy nó đã trở thành sản phẩm được sử dụng rất rộng rãi trong các dịp lễ, Tết và các lễ hội hiện nay.

Trao đổi với chúng tôi, Đại tá Nguyễn Trí Dũng, Phó giám đốc Nhà máy Z21, một trong ba cán bộ đầu tiên của nhà máy tham gia đào tạo, chuyển giao công nghệ sản xuất pháo hoa tại Nhật Bản, cho biết: Cùng với việc làm chủ công nghệ sản xuất pháo hoa, bộ điều khiển kỹ thuật số bắn pháo cũng đã được nhà máy nghiên cứu sản xuất thành công. Với bộ điều khiển bằng kỹ thuật số này, việc trình diễn pháo hoa hiện nay đã tiến thêm một bước phát triển mới với cách bố trí trận địa có tính tạo hình cao, cùng lúc có thể điều khiển hàng nghìn ống phóng, khi thì bắn từng phát, khi thì bắn thành hàng, khi cao trào có thể bắn đồng loạt hàng trăm quả gồm 8 cỡ và hơn 2000 chủng loại theo kịch bản lập sẵn. Cách bắn này tạo ra tầm vóc hoành tráng và lộng lẫy cho đêm pháo hoa.

Chúng tôi đã rất thú vị và ngạc nhiên trước những sản phẩm mới nhất do Nhà máy Z21 nghiên cứu chế tạo và sản xuất là các loại pháo hỏa thuật (như pháo thác nước, pháo phun nước bạc, rồng lửa vàng, pháo phun sao, giàn phun nổ hoa bông, pháo rẻ quạt, pháo măng vàng, pháo bông lau...) được sử dụng cho các cuộc trình diễn không có pháo hoa tầm cao. Việc trình diễn pháo hoa hỏa thuật phải dựa vào một kịch bản hoàn chỉnh, đòi hỏi phải chuẩn xác và trùng khít giữa âm thanh của tiếng pháo nổ và giai điệu của bản nhạc, tạo ra sự hài hòa giữa âm nhạc, màu sắc và hình ảnh khi trình diễn... Chính vì thế, pháo hoa trình diễn phải bảo đảm về tiêu chuẩn chất lượng, kích cỡ, chủng loại, thứ tự bắn, khoảng lặng giữa các loạt pháo để người xem hiểu và cảm nhận được. Điều đó đòi hỏi ở khâu trình diễn sự chuẩn bị rất chu đáo và phải chọn những người có tay nghề, được đào tạo, trang bị kiến thức cơ bản về pháo hoa hỏa thuật.

Tại Xí nghiệp Sản xuất pháo hoa (Xí nghiệp 4) nằm cách trung tâm nhà máy khoảng 10km, hàng trăm công nhân ngày ngày cần mẫn với công việc của những người thợ làm pháo hoa. Hiện nay, đa phần lao động trong các dây chuyền sản xuất pháo hoa là nữ. Họ tỉ mỉ, nhẹ nhàng và thận trọng trong từng thao tác. Với sự quan sát tinh tế của đôi mắt, óc tưởng tượng phong phú và bàn tay khéo léo, xếp sắp những viên màu theo các mẫu pháo, trông họ giống như những nghệ nhân đang thả hồn vào tác phẩm của mình.

Các cán bộ kỹ thuật Nhà máy Z21 kể rằng, việc sản xuất pháo hoa rất nguy hiểm do độc hại và dễ cháy nổ. Do vậy, các khâu công nghệ đều được bố trí chính xác, bảo đảm an toàn, kể cả việc tính toán độ nóng do tập trung đông người gây ra cũng được tuân thủ nghiêm ngặt. Hoàn thiện một quả pháo hoa phải qua một quá trình kỹ thuật phức tạp. Tùy từng đơn hàng, tùy theo chủng loại, màu sắc, yêu cầu, kích cỡ, kỹ thuật viên phải tính toán chi tiết từ làm nhân sinh (bằng đất hoặc thuốc), đến làm viên màu, làm thuốc nhồi cháy, làm vỏ bán cầu, nhồi thuốc, tổng lắp, phơi sấy và bảo quản. Từ khi làm nhân đến lúc hoàn thiện một quả pháo phải mất hàng tháng trời.

Theo Đại tá Nguyễn Khắc Hội, Giám đốc Nhà máy Z21: Hiện nay, các sản phẩm pháo hoa của Nhà máy Z21 đưa ra thị trường đều bảo đảm tiêu chuẩn pháo hoa “sạch”, khi nổ không để lại rác thải cho môi trường, không có bụi bẩn. Chủng loại, mẫu mã sản phẩm đang ngày càng đa dạng và trở nên quen thuộc trong các dịp lễ hội, festival trong cả nước. Pháo hoa do nhà máy sản xuất không chỉ “nở giữa trời ta” mà đã được “xuất ngoại” từ nhiều năm nay. Các khách hàng nước ngoài “khó tính” và khắt khe như Nhật Bản, Mỹ, Thái Lan… cũng đều hài lòng khi sử dụng sản phẩm pháo hoa Việt Nam.

Một mùa xuân nữa đã lại về. Đêm Giao thừa Tết Tân Mão 2011 năm nay, được sự đồng ý của Thủ tướng Chính phủ, tất cả 63 tỉnh, thành phố trong cả nước đều tổ chức bắn pháo hoa, nhiều tỉnh còn tổ chức bắn ở cấp huyện. Trong đó riêng Hà Nội sẽ có tới 29 điểm bắn và Thành phố Hồ Chí Minh có 9 điểm bắn. Hẳn rằng, những màn trình diễn “hoa thăng thiên” mừng Đảng, chào Xuân do những người lính thợ Nhà máy Z21 sản xuất sẽ tiếp tục để lại những ấn tượng đẹp cho người dân cả nước.

Bài và ảnh: Hùng Hương - Thanh Tùng