Lò đốt trấu bán tự động 25kg/giờ lắp đặt tại tỉnh Long An.

Tận dụng rác thải

Cứ vào vụ thu hoạch, một số gia đình có diện tích cấy lúa nhiều thường phải bỏ ra một khoản tiền không nhỏ để mua than, củi, dầu để sấy thóc. Nhiều hộ vì không đủ điều kiện đành ngậm ngùi nhìn thóc bị hỏng do không kịp phơi, nhất là những hôm trời mưa. Đây là lời giải cho câu hỏi tại sao chất lượng thóc của ta không cao và không đồng đều.

Đi tìm hiểu thực tế, anh Nghị được biết, ngoài thị trường có sử dụng lò đốt trấu dùng trong máy sấy lúa nhưng do chi phí cao, khả năng cung cấp nhiệt kém nên không được bà con ưa dùng và đặc biệt là mất rất nhiều công lao động. Vì vậy, cần có được một loại lò đốt trấu đơn giản, dễ sử dụng, giá thành thấp, hiệu suất lớn, đặc biệt là tính tự động hóa cao để giảm công lao động khi vận hành, bảo đảm cung cấp đủ năng lượng cho quá trình sấy...

Loại rác thải nông nghiệp này có khối lượng riêng nhỏ (110kg/m³), thành phần chất bốc cao (65-69%), lượng tro lớn (18-23%), tro trấu dễ đóng bánh... Với những đặc tính này, việc sử dụng trấu vào các lò đốt sẽ đem lại hiệu quả cao và chi phí cực kỳ thấp. Đúng lúc đó, năm 1996, Trường đại học Nông lâm Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp với Viện nghiên cứu Lúa quốc tế (IRRI) và khoa cơ khí (Đại học Hohenheim - Đức) thiết kế một mẫu lò đốt trấu (theo nguyên lý cháy ngược) với bộ cung cấp trấu và tháo tro tự động, năng suất đạt 5-7kg/giờ. Tuy nhiên, phải mất tới 10 năm nghiên cứu, thử nghiệm chiếc lò mới có thể được áp dụng vào thực tế.

Hiệu quả bất ngờ

Tháng 8-2006, nông dân xã Hậu Thạnh Đông và Nhơn Ninh (Tân Thạnh - Long An) lần đầu tiên được chứng kiến chiếc máy sấy lúa sử dụng lò đốt trấu bán tự động. Cuộc thử nghiệm đã thu hút được rất nhiều người tới xem. Kết quả cho thấy, hiệu suất của lò đốt này có thể đạt tới 70-90%, giảm được công lao động trong vận hành nhờ có bộ phận gạt trấu và tro tự động với năng suất 25kg/giờ. Trong khi đó, với chiếc lò cũ, để vận hành, phải có hai người đứng để cho trấu vào và gạt tro ra.

“Với khoảng 50kg trấu/tấn lúa ướt (100 đồng/kg trấu), bà con sẽ giảm được chi phí đáng kể so với việc dùng than, củi mà chất lượng lúa sấy tốt đảm bảo các yêu cầu kỹ thuật” - kỹ sư Nghị nhấn mạnh - “trấu được cung cấp vào đầy thùng. Sau đó chỉ cần khởi động động cơ và nhóm lửa trên bề mặt ghi lò không khí sơ cấp sẽ được cung cấp từ trên. Tại buồng đốt, không khí thứ cấp sẽ được đưa vào để quá trình cháy triệt để hơn. Khí cháy sẽ qua buồng lắng tro, sau đó tro và tàn lửa bị giữ lại và khí cháy sạch sẽ được hút vào bể sấy qua miệng lấy nhiệt. Tro sau khi cháy sẽ được đẩy vào thùng chứa”. Kiểu lò đốt này có ưu điểm là nhiệt độ sấy luôn ổn định. Hiện tại, giá thành của một lò đốt trấu bán tự động vào khoảng 4 triệu đồng, thấp hơn so với các lò đốt trấu khác.

Hiện nay, Trung tâm đang cho thiết kế bộ truyền động trực tiếp từ quạt sấy đến bộ cung cấp trấu mà không cần sử dụng mô tơ truyền động và máy phát điện. Khi hoàn thành sẽ giảm được chi phí đầu tư khoảng 2 triệu đồng.

Bài và ảnh: PHƯƠNG THÚY