“Chúng tôi mong hàng năm đều được kiểm toán. Bởi lẽ, thông qua kiểm toán, những nỗ lực của chúng tôi được khẳng định, những thiếu sót trong hoạt động sản xuất kinh doanh cũng được chỉ ra, giúp doanh nghiệp hoạt động tốt hơn”. Đây là lời của Đại tá tiến sĩ Nguyễn Đức Thuận, Giám đốc Công ty Vật tư Công nghiệp Quốc phòng (Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng).

Không chỉ riêng Công ty Vật tư Công nghiệp Quốc phòng, giờ đây nhiều doanh nghiệp,  đơn vị quân đội đã không còn ngại kiểm toán mà mong được kiểm toán...

Thành lập và đi vào hoạt động từ tháng 7 năm 1994, Kiểm toán Nhà nước Chuyên ngành I (tên khi thành lập là Kiểm toán Chương trình Đặc biệt) là một Kiểm toán chuyên ngành của Kiểm toán Nhà nước (KTNN) có chức năng giúp Tổng Kiểm toán Nhà nước kiểm toán Báo cáo tài chính, kiểm toán tuân thủ đối với các cơ quan, đơn vị sử dụng Ngân sách Nhà nước, tiền và tài sản Nhà nước, các doanh nghiệp, các dự án đầu tư xây dựng cơ bản thuộc lĩnh vực Quốc phòng, an ninh, tài chính Đảng và một số lĩnh vực khác khi có yêu cầu của Tổng Kiểm toán Nhà nước.

Kiểm toán Nhà nước kiểm toán Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng.

Trong 15 năm qua, đối với lĩnh vực Quốc phòng, Kiểm toán Nhà nước đã kiểm toán được hầu hết các đơn vị  trực thuộc Bộ Quốc phòng, trong đó có nhiều đơn vị đã được kiểm toán lần thứ 2, thứ 3. Mỗi năm KTNN chuyên ngành I  kiểm toán được hàng chục đơn vị dự toán cấp II và doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng. Riêng năm 2009 Kiểm toán Nhà nước chuyên ngành I được giao kiểm toán 8 đơn vị dự toán cấp II, một doanh nghiệp và một dự án đầu tư do Bộ Quốc phòng quản lý.

Theo báo cáo của Kiểm toán Nhà nước chuyên ngành I, Kết quả kiểm toán cho thấy: Các đơn vị quân đội đã quản lý, sử dụng đúng mục đích và hiệu quả các nguồn kinh phí được cấp. Trong đó việc bảo đảm tiền lương, phụ cấp, tiền ăn cho cán bộ, chiến sĩ được ưu tiên hàng đầu. Các đơn vị quân đội cũng đã thực hiện  nghiêm túc các quy định về sổ kế toán, mẫu biểu báo cáo quyết toán tài chính quý, năm theo quy định của Bộ Quốc phòng. Công tác quản lý đầu tư xây dựng cơ bản  tại các đơn vị cơ bản đã tuân thủ chế độ quản lý đầu tư xây dựng do Nhà nước và Bộ Quốc phòng quy định. Hầu hết các dự án đầu tư đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư, thiết kế và dự toán. Hồ sơ thiết kế, dự toán, báo cáo thẩm định thiết kế đều do các cơ quan có tư cách pháp nhân, có năng lực thực hiện công tác đầu tư và xây dựng lập.

Đối với các doanh nghiệp trong quân đội, đến nay Kiểm toán Nhà nước  chuyên ngành I đã kiểm toán được 300 lượt doanh nghiệp. Kết quả kiểm toán cho thấy, nhìn chung các doanh nghiệp quân đội sản xuất kinh doanh có lãi, tạo được nhiều việc làm và thu nhập cho người lao động, đóng góp đáng kể sản phẩm, dịch vụ cho xã hội, tăng thu cho ngân sách Nhà nước và ngân sách Quốc phòng. Việc chấp hành luật, chính sách, chế độ về quản lý sản xuất kinh doanh, tài chính - kế toán của Nhà nước đã được chú trọng và đi vào nền nếp, lần sau tốt hơn so với các lần kiểm toán trước. Một số doanh nghiệp phát huy tốt lợi thế kinh doanh, năng lực tài chính, có định hướng phát triển chuyên sâu hoặc mở rộng lĩnh vực hoạt động đúng đắn đã đạt được cả mức và tốc độ tăng trưởng khá, hiệu quả kinh doanh tương đối cao, đồng thời cũng là những doanh nghiệp bảo đảm chấp hành tương đối tốt kỷ luật tài chính, các quy định về tổ chức sản xuất kinh doanh cũng như việc chấp hành các chuẩn mực kế toán như Tổng công ty Bay dịch vụ Việt Nam, Tổng công ty Đông Bắc, Công ty Tân cảng Sài Gòn, Công ty Xây dựng công trình hàng không, Công ty Vật tư Công nghiệp Quốc phòng, Công ty 131 (Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng), Tổng công ty Viettel, Công ty 789 (Bộ Tổng tham mưu).

Thông qua hoạt động kiểm toán, Kiểm toán Nhà nước chuyên ngành I đã có nhiều kiến nghị với Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính trong việc cấp phát và thanh quyết toán kinh phí theo nội dung mục lục ngân sách, ngăn chặn hiện tượng cấp phát theo cơ chế xin cho.

Theo đánh giá của Kiểm toán Nhà nước, việc thực hiện các kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước đã được các đơn vị, doanh nghiệp trong quân đội thực hiện nghiêm túc. Có năm các đơn vị, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng thực  hiện đạt 100%  số kiến nghị.

Có đi cùng với các kiểm toán viên xuống các đơn vị quân đội mới thấy được nỗi vất vả và công việc thầm lặng của họ. Ở nhiều đơn vị, kiểm toán viên phải “chiến đấu” với “hàng núi” sổ sách kế toán, trong điều kiện thời tiết nắng nóng, có khi còn không có điện. Ở những đơn vị vùng sâu, vùng xa, kiểm toán viên cùng ăn, cùng ở với chiến sĩ…

Nhấn mạnh về vai trò của KTNN chuyên ngành I, Thượng tướng Nguyễn Văn Được, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng khẳng định: KTNN chuyên ngành I đã phát huy tốt vai trò kiểm toán. Nhờ kiểm toán, quân đội, lực lượng vũ trang thấy được việc làm đúng, chưa đúng để khắc phục, phấn đấu thực hiện chi tiêu, quản lý tài chính đúng pháp luật, không làm thất thoát tài sản, tài chính của Nhà nước.

Bài và ảnh: ĐỖ PHÚ THỌ