Các nhà đầu tư trong và ngoài nước trao đổi

Đã có 70 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài đăng ký

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Phó thủ tướng thường trực Nguyễn Sinh Hùng khẳng định mục tiêu của diễn đàn lần này là thu hút mạnh đầu tư và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam. Là thành viên thứ 150 của WTO, Việt Nam nhận thức rõ vị trí, vai trò và tiềm năng của mình trong một châu Á năng động và không ngừng phát triển. Chính phủ và nhân dân Việt Nam sẽ giải quyết tốt các vấn đề về môi trường đầu tư, tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để Việt Nam trở thành đối tác kinh tế chiến lược của nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ; là điểm đến hấp dẫn của các tập đoàn kinh tế...

Theo Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Võ Hồng Phúc, tiến trình hợp tác kinh tế quốc tế của Việt Nam đã đạt được những thành tựu vượt bậc. Đến nay, đã có hàng ngàn doanh nghiệp, bao gồm nhiều tập đoàn xuyên quốc gia lớn nhất thế giới từ 77 quốc gia và vùng lãnh thổ, đầu tư trực tiếp vào Việt Nam, với tổng số vốn đầu tư đăng ký lên đến hơn 70 tỷ USD. Việt Nam có quan hệ thương mại với hơn 200 quốc gia và nền kinh tế thế giới. Kim ngạch xuất khẩu tăng trung bình hơn 20% trong nhiều năm. Việt Nam chủ trương tiếp tục duy trì nhịp độ tăng trưởng kinh tế cao, gắn với phát triển xã hội và môi trường bền vững; sử dụng có hiệu quả nhất mọi nguồn lực cho quá trình phát triển kinh tế.

Ngài S.Iswaran, Quốc vụ khanh phụ trách Thương mại và Công nghiệp Xin-ga-po, đã trao đổi kinh nghiệm về chiến lược cho quá trình hội nhập kinh tế khu vực và triển vọng đối với châu Á. Ngài S.Iswaran khẳng định trong bối cảnh phát triển kinh tế và môi trường đầu tư ngày càng thông thoáng của Việt Nam, Xin-ga-po tiếp tục là đối tác kinh tế chiến lược quan trọng của Việt Nam. Đến nay, tổng số vốn đầu tư của các nhà đầu tư Xin-ga-po vào Việt Nam đã lên đến hơn 9 tỷ USD. Xin-ga-po tiếp tục mở rộng qui mô đầu tư vào Việt Nam trên các lĩnh vực kinh tế dịch vụ, công nghệ thông tin, giáo dục...

Giáo sư Zhang Hanya, Viện Nghiên cứu Đầu tư, Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia Trung Quốc, chia sẻ những thông tin về tình hình đầu tư của các doanh nghiệp Trung Quốc và những nguyên tắc của Chính phủ Trung Quốc áp dụng đối với hoạt động đầu tư nước ngoài. Chính phủ Trung Quốc đưa ra những nguyên tắc cho các doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư ở nước ngoài, thực hiện kỷ yếu về “Hướng dẫn đầu tư nước ngoài” cho các doanh nghiệp. Các doanh nghiệp Trung Quốc xác định tập trung đầu tư vào Việt Nam mạnh mẽ trên các ngành trồng chè, nuôi trồng thủy, hải sản, khai thác than và quặng, sản xuất máy phát điện, điều hòa, tủ lạnh, lắp ráp phương tiện giao thông, sản xuất giấy và thực phẩm...

Trở ngại lớn nhất - Cơ sở hạ tầng và môi trường pháp lý

Nguyên Phó thủ tướng, Đặc phái viên của Thủ tướng Chính phủ Vũ Khoan, đã thông báo cho các nhà đầu tư về những vấn đề then chốt trong Chương trình tổng thể cải cách hành chính giai đoạn 2001-2010 của Chính phủ Việt Nam nhằm hoàn thiện thể chế thị trường, cải thiện môi trường kinh doanh và thực hiện các cam kết quốc tế. Ông cho biết mặc dù đã đạt được những kết quả nhất định, song vẫn còn nhiều vấn đề tồn tại như hệ thống pháp luật còn thiếu và chưa đồng bộ, thủ tục hành chính còn phiền hà, chức năng nhiệm vụ của các cơ quan công quyền còn chồng chéo, trách nhiệm không rõ ràng... Về đội ngũ viên chức, ông nhận xét là trình độ còn yếu, một bộ phận quan liêu, tham nhũng, sách nhiễu người dân và doanh nghiệp. Để khắc phục những yếu kém này, Chính phủ Việt Nam xác định, cải cách hành chính là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, trong đó cải cách thể chế và thủ tục hành chính là khâu đột phá. Ông cũng chia sẻ với các nhà đầu tư, với các biện pháp đồng bộ và sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, thời gian tới sẽ có những chuyển biến tích cực trong lĩnh vực trọng yếu này.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thiện Nhân cho rằng, một trong những thách thức lớn của Việt Nam trong hội nhập kinh tế là nguồn nhân lực thiếu kỹ năng cần thiết. Đào tạo các ngành nghề đòi hỏi có trình độ chưa đáp ứng nhu cầu phát triển. Các ngành sản xuất cần công nghệ tiên tiến, những ngành mới liên quan đến luật pháp quốc tế, quản lý doanh nghiệp, thương mại... đang thiếu hụt lớn nguồn nhân lực. Tỷ lệ lao động qua đào tạo còn thấp (dưới 30%). Vừa phải nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo hướng tới các chuẩn mực quốc tế, vừa phải tăng nhanh qui mô đào tạo nghề nghiệp cho toàn xã hội, đưa tỷ lệ lao động qua đào tạo lên 50% trong vòng 5 năm tới trong điều kiện kinh phí dành cho ngành bình quân mỗi người dân khoảng 3 USD/tháng, là thách thức lớn nhất của giáo dục đào tạo hiện nay.

Ông Shozo Sakata, Chuyên viên cao cấp Viện Nghiên cứu các nền kinh tế đang phát triển (IDE-JETRO) cho rằng Việt Nam cần phải có cái gì đó hấp dẫn hơn phục vụ việc tăng trưởng trong tương lai, chứ không chỉ có lao động rẻ. Cơ sở hạ tầng và môi trường pháp lý ở Việt Nam hiện nay là hai mối cản ngại lớn đối với các nhà đầu tư Nhật Bản. Một nghiên cứu của JETRO đã chỉ ra rằng, một trong những rủi ro mà các doanh nghiệp Nhật Bản đang gặp phải ở Việt Nam là thiếu các “cụm công nghiệp”. Sự cạnh tranh của các doanh nghiệp địa phương là một yếu tố then chốt trong vấn đề này bởi hợp tác không chỉ cần thiết giữa các doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp Việt Nam, mà còn phải giữa các doanh nghiệp Việt Nam với nhau.

Thách thức không nhỏ, song trong bối cảnh phát triển mới, các chuyên gia kinh tế và các nhà đầu tư đều cho rằng, Việt Nam đang đứng trước những vận hội phát triển rất to lớn. Những tham luận về chủ đề phát triển các thị trường vốn, tài chính, bất động sản... mà các nhà đầu tư trình bày tại diễn đàn đã cho thấy tính khả thi và hiệu quả đạt được khi họ quyết định đầu tư vào Việt Nam. Ông Arthur Ting, Chủ tịch tập đoàn Trung tâm Thương mại và Phát triển Đài Bắc (Trung Quốc), sau khi đưa ra những nhận định về sự phát triển bền vững của thị trường bất động sản Việt Nam, đã khẳng định: “Tôi chia sẻ với mọi người 3 yếu tố quan trọng nhất mà các nhà đầu tư nên tính đến khi muốn đầu tư vào Việt Nam. Thứ nhất là phải có chiến lược dài hạn. Thứ hai là phải có người toàn quyền đưa ra những quyết định kinh doanh tại chỗ. Cuối cùng là bạn phải nghĩ đến giải pháp hợp tác kinh doanh để hai bên cùng là người chiến thắng, và bạn phải luôn luôn nghĩ theo cách nhìn của người Việt Nam”.

Bài và ảnh: PHAN TÙNG SƠN