Những bước phát triển ấn tượng

Được thành lập ngày 28-4-2011, Liên minh gồm 4 nước: Chi-lê, Cô-lôm-bi-a, Mê-hi-cô và Pê-ru, có các mục tiêu là xây dựng một khu vực hội nhập sâu sắc; thúc đẩy tăng trưởng, phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh của các nền kinh tế thành viên; xây dựng một diễn đàn cho hợp tác về chính trị, hội nhập kinh tế, thương mại và hội nhập quốc tế với trọng tâm hướng tới khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Dù là một liên minh có tuổi đời còn non trẻ, song PA đã nhanh chóng có những bước phát triển quan trọng và ấn tượng. Theo bà Xa-ra Van-đét (Sara Valdes), Đại sứ Mê-hi-cô tại Việt Nam, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của PA hiện chiếm gần 40% GDP của khu vực Mỹ La-tinh, tăng trưởng bình quân 4% với kim ngạch xuất khẩu hơn 445 tỷ USD mỗi năm (tương đương 55% tổng kim ngạch xuất khẩu của khu vực).

Ngoài ra, liên minh cũng đạt được những thành tựu đáng kể trong tiến trình liên kết khu vực. Các thành viên PA đã quyết định triển khai miễn thị thực để công dân các nước thuộc khối liên minh có thể tự do đi lại giữa các nước từ tháng 11-2012. Chia sẻ tại buổi hội thảo, bà Xa-ra Van-đét cho biết việc miễn thị thực đã tạo điều kiện cho ngành du lịch tại các nước thành viên PA phát triển mạnh. Năm 2016, PA thu hút 47,7 triệu lượt khách du lịch. 4 quốc gia thành viên PA nằm trong số 10 nước thu hút khách du lịch nhất ở Mỹ La-tinh.

Gần đây, các nước thành viên cũng công bố thành lập Quỹ hợp tác chung của liên minh với nguồn tài chính do các thành viên đóng góp, từng bước đưa Hiệp định Thương mại tự do của khối có hiệu lực. “Đến nay, các nước thành viên của PA đã cắt giảm thuế đối với 92% dòng sản phẩm và dịch vụ, tương đương hơn 12.000 sản phẩm giao thương, tiến tới giảm 100% thuế vào năm 2033. Đó là mục tiêu hết sức tham vọng. Với thị trường gần 220 triệu dân và thu nhập bình quân đầu người tính theo sức mua đạt hơn 16.000USD với tầm nhìn xa và nỗ lực mở rộng liên hết giữa liên minh với các nước trong và ngoài khu vực, PA đang ngày càng khẳng định vị trí của mình không chỉ ở khu vực Mỹ La-tinh mà còn ở châu Á-Thái Bình Dương và trên thế giới”, ông Vũ Quang Minh nhận định.

Còn nhiều tiềm năng hợp tác

Trong bối cảnh thế giới nhiều biến động và nguy cơ gia tăng trở lại chủ nghĩa bảo hộ, các nhà lãnh đạo của PA sớm khẳng định quyết tâm hướng tới sự tăng cường hội nhập và mở cửa hơn nữa của khối, trong đó đặc biệt hướng tới thị trường ASEAN. Tổng GDP của ASEAN lên đến 2.500 tỷ USD, trong khi GDP của Liên minh Thái Bình Dương vào khoảng 2.100 tỷ USD. Cả hai khối hợp lại hình thành một thị trường lớn gồm 850 triệu người tiêu dùng, chiếm 10% thương mại toàn cầu và kim ngạch xuất khẩu đạt 1.700 tỷ USD. Với những tiềm năng như vậy, ông An-phrê-đô Ra-mốt (Alfredo Ramos), Vụ trưởng Vụ Châu Á, Bộ Ngoại giao Cô-lôm-bi-a cho rằng ASEAN và PA-những nền kinh tế lớn ở hai khu vực Đông Á và Mỹ La-tinh - về lâu dài có thể đóng vai trò “cầu nối” hai bờ Thái Bình Dương, kết nối ASEAN với thị trường Mỹ La-tinh và ngược lại.

Là một thành viên của ASEAN, lại có vai trò nước điều phối quan hệ ASEAN-PA trong năm 2017, Việt Nam được xem như quốc gia góp phần quan trọng kiến tạo “cầu nối” giữa hai bờ Thái Bình Dương. Việt Nam cũng là một trong những đối tác thương mại chính của các nước thuộc PA ở thị trường ASEAN. Quan hệ kinh tế thương mại giữa Việt Nam và bốn nước thành viên PA liên tục tăng ở mức trung bình 15-20%/năm, năm 2016 đạt hơn 7 tỷ USD, chiếm 50% tổng giá trị trao đổi thương mại của Việt Nam đối với khu vực Mỹ La-tinh. Ngoài ra Việt Nam và các nước thành viên PA còn hợp tác tốt trên nhiều lĩnh vực như: Khoa học-công nghệ, biến đổi khí hậu, bảo trợ xã hội, nông nghiệp, văn hóa-giáo dục, y tế, viễn thông... Bên cạnh đó, ông Vũ Quang Minh khẳng định khu vực Mỹ La-tinh là khu vực quan trọng trong chiến lược triển khai chính sách đối ngoại của Việt Nam. Ông cho biết quan hệ chính trị giữa Việt Nam và các nước thành viên PA không ngừng được củng cố. Các cơ chế hợp tác như Ủy ban Hỗn hợp, Tham khảo Chính trị... được duy trì thường xuyên.

Mặc dù vậy, theo đánh giá của ông An-phrê-đô Ra-mốt, cán cân thương mại song phương giữa Việt Nam và các nước PA vẫn còn ở mức khiêm tốn so với tiềm năng hợp tác giữa hai bên. Ông An-phrê-đô Ra-mốt thừa nhận còn nhiều rào cản giữa hai bên trong việc hợp tác kinh tế, đặc biệt là về khoảng cách địa lý. Việt Nam và PA vẫn chưa có sự kết nối trực tiếp nào về giao thông, do đó, số doanh nghiệp hai bên hợp tác kinh doanh còn thấp. Tuy nhiên ông cũng cho rằng Việt Nam và PA có rất nhiều điểm chung, ví như hai bên đều xác định các hình thức liên kết khu vực và liên khu vực là một công cụ, giải pháp quan trọng và phù hợp giúp các nền kinh tế thế giới cùng phát triển. Hai bên đều hoan nghênh và chia sẻ các mục tiêu thúc đẩy tự do lưu thông hàng hóa và dịch vụ, vốn và con người, hướng tới xây dựng các khu vực hội nhập sâu sắc... “Cùng chia sẻ những thách thức và mục tiêu sẽ kéo hai bên lại gần nhau hơn”, ông An-phrê-đô Ra-mốt cho biết.

Bài và ảnh: NGỌC THƯ