Mỗi người một hướng? Ảnh: Tân Hoa xã

21 giờ ngày 7-10 (theo giờ Mỹ) cuộc tranh luận trực tiếp giữa hai ứng cử viên Tổng thống Mỹ, G.Mắc-kên của đảng Cộng hòa và B.Ô-ba-ma của đảng Dân chủ, đã diễn ra tại đại học Ben-môn, thành phố Na-sơ-vin, thủ phủ bang Ten-nơ-si. Tiếp sau cuộc tranh luận trực tiếp này, vào ngày 15-10 sẽ diễn ra cuộc tranh luận lần cuối, ngày bầu cử được ấn định là ngày 4-11, sau đó kết quả chính thức sẽ được công bố vào ngày 15-12, tân Tổng thống Mỹ nhiệm kỳ 44 sẽ nhậm chức vào ngày 20-1-2009.

Trước khi vòng hai diễn ra, các kết quả điều tra cho thấy ứng cử viên B.Ô-ba-ma đang nhận được 50% sự ủng hộ còn ứng cử viên G.Mắc-kên nhận được 42%. Như vậy ông B.Ô-ba-ma đã liên tục dẫn điểm trước ông Mắc-kên, còn ông Mắc-kên hy vọng qua lần tranh luận này sẽ chặn được đà tăng uy tín của đối thủ. Để tiếp tục duy trì chuỗi thắng lợi, ông Ô-ba-ma cũng không bỏ qua cơ hội hạ bệ đối thủ khi "xoáy" mạnh vào nguyên nhân làm nước Mỹ lâm vào cuộc khủng hoảng tài chính tồi tệ nhất kể từ cuộc đại suy thoái 1929-1930, là do hậu quả của chính sách kinh tế sai lầm trong suốt 8 năm qua do chính quyền của Tổng thống G.Bu-sơ thực hiện và được ông Mắc-kên ủng hộ. Trong suốt 90 phút tranh luận trực tiếp lần này, hai bên vẫn luôn tìm cách "ra đòn" về phía đối thủ. Ông Mác-kên thì nỗ lực tìm cách khai thác điểm yếu của ông Ô-ba-ma nhằm tìm cơ hội tạo "cú hích" cho cuộc đua nước rút. Ô-ba-ma tuy trẻ nhưng cũng không vừa khi "trả miếng" những đòn tấn công của ông Mắc-kên bằng cách nhắc khéo tới các "quỹ đen" của ông Mắc-kên. Cao tay hơn, ông Ô-ba-ma còn nói thẳng rằng, các màn đấu khẩu chính trị sẽ không còn khiến công chúng bận tâm, chỉ những gì sẽ ảnh hưởng tới cuộc sống của họ mới là điều cần bàn.

Quả đúng vậy, những biến động của thị trường tài chính đã tác động không nhỏ tới chủ đề và kết quả của buổi tranh luận trực tiếp này. Chính vì vậy hầu hết thời gian, các vấn đề đưa ra đều xoay quanh chủ đề kinh tế. Điểm nổi bật dễ nhận thấy nhất là ứng cử viên Ô-ba-ma thích ủng hộ một nền kinh tế tăng trưởng cao, còn ông Mắc-kên trong tình thế này, không thể không lựa chọn biện pháp phòng ngự. Các “củ cà rốt” mà hai ứng viên đưa ra là thực hiện nhiều chính sách miễn giảm thuế cho đa số người dân Mỹ của ông Ô-ba-ma và quan điểm mua các khoản nợ xấu do cầm cố mua nhà và thương lượng lại để giúp những người mua nhà đang gặp khó khăn của ông G.Mắc-kên. Tuy nhiên, những sáng kiến này chưa đủ sức hấp dẫn với cử tri để họ có quyết định.

Cuộc tranh luận tiếp tục đi vào phần gay cấn nhất khi cả hai ứng cử viên trả lời các câu hỏi cử tri quan tâm. Về các chính sách để khôi phục nền kinh tế một cách nhanh nhất. Cả hai ứng cử viên vẫn hô hào những khẩu hiệu chung chung như trong lần tranh luận trước, vẫn chưa có bước đột phá mới nào để có thể cho thấy năng lực thực sự của các ứng viên. Nhiều cử tri Mỹ tỏ ra lo ngại rằng, làm thế nào để người dân tin các ứng cử viên sẽ sử dụng những đồng tiền đó đúng cách, tránh được các cuộc khủng hoảng tương tự. Các ứng cử viên cũng chỉ đưa ra những chính sách chung chung, đổ lỗi cho nhau. Ai cũng cho rằng mình có kinh nghiệm và tài năng giải quyết được những vấn đề khó của nước Mỹ, không làm cho nước Mỹ suy yếu. Tuy nhiên, những gì đang diễn ra đã cho thấy giải quyết bài toán nước Mỹ đang suy thoái không phải chỉ nói trong 90 phút sẽ làm cho người dân Mỹ tin ngay.

Bên cạnh vấn đề kinh tế, hai ứng cử viên cũng tranh luận một loạt vấn đề, từ an ninh quốc gia, cuộc chiến ở I-rắc, cuộc chiến chống khủng bố tại Pa-ki-xtan cho đến chính sách thuế hay dự luật năng lượng. Có thể nói rằng trong những câu trả lời của hai ứng cử viên chưa cụ thể để có thể thuyết phục cử tri Mỹ, các con bài mà cả hai ứng cử viên đưa ra chưa đủ sức hấp dẫn với cử tri.

NGUYỄN HÒA