QĐND - Giới chuyên gia đang thiên về nhận định tình trạng giá dầu thế giới liên tục đà suy giảm trong vòng nửa năm qua là hệ lụy của “cuộc chiến giá dầu” giữa Mỹ và Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC). Vì vậy, cuộc chiến này sẽ kéo dài trong bao lâu là vấn đề đang được quan tâm hàng đầu trong bối cảnh nhiều nước xuất khẩu dầu mỏ trên thế giới cũng đang trong hoàn cảnh “lao đao” vì giá dầu chao đảo.

Giới chuyên gia kinh tế quốc tế cho rằng, hiện chưa trông thấy bất cứ cơ sở nào có thể giúp giá dầu phục hồi, dù chỉ là ở mức độ nhẹ nhất. Báo chí Nga dẫn dự báo của các chuyên gia dự đoán trong quý 1-2015, giá dầu còn có thể xuống tới mức 30-35USD/thùng. Bên cạnh đó, các giao dịch giao sau đang được thực hiện trong thời điểm này cho thấy, trong vòng một năm tới không có cơ sở để giá dầu nhích lên.

Có ý kiến cho rằng, cho dù có phân định rõ “kẻ thắng người thua” thì giá dầu cũng không thể trở về mức cao như trước đây. A-rập Xê-út cũng khẳng định, giá dầu trong tương lai sẽ không bao giờ có thể trở về mức hơn 100USD/thùng như từng diễn ra.

Những nhận định trên đây xem ra có cơ sở khi câu chuyện về giá dầu dường như lại đang phụ thuộc nhiều vào thái độ của Mỹ và OPEC. Nhà phân tích An-na Cô-cô-rê-va (Anna Kokoreva) người Nga cho rằng, cuộc chiến giành giật thị trường này sẽ còn tiếp tục diễn ra cho đến khi giá dầu giảm tới mức không thể chấp nhận đối với hầu hết các nhà khai thác. Trong khi đó, chuyên gia Ma-đi-na A-ba-ê-va (Madina Abaeva) thuộc Công ty QB Finance nhận định, để giành chiến thắng trong cuộc đua giảm giá với dầu đá phiến của Mỹ, OPEC cần duy trì giá dầu dưới 40USD/thùng trong vòng ít nhất một năm, bởi lượng dư thừa nguồn cung hiện nay là rất lớn và cần thời gian dài để nền kinh tế thế giới có thể tiêu thụ hết. Theo ước tính của Ca-ta, thị trường dầu thế giới hiện đang dư thừa khoảng 2 triệu thùng/ngày, tương đương 6,7% sản lượng của OPEC.

Giàn khoan dầu ở Đa-cô-ta (Mỹ). Ảnh: Getty Images.

Điều quan trọng là nguồn lực dự trữ ngoại tệ của hầu hết các nước thành viên OPEC có thể cho phép họ theo đuổi "cuộc chơi" lâu dài và tốn kém này. Nguồn dự trữ ngoại tệ khổng lồ thu được từ nguồn lợi dầu mỏ có thể cho phép hầu hết các nước OPEC bù đắp thâm hụt ngân sách trong 2-3 năm mà không phải cắt giảm các chương trình phúc lợi xã hội.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là các nước thành viên OPEC có thể hoàn toàn yên tâm theo đuổi “cuộc chiến” nhiều hệ lụy này. Tổng thống I-ran Ha-xan Giâu-ha-ni (Hassan Rowhani) tuyên bố, các nước cố tình tạo ra “cuộc chơi” giá dầu nhằm đánh vào lợi ích của đối thủ sẽ phải hối tiếc. Ông cho rằng, nếu I-ran chịu thiệt hại từ việc giá dầu giảm thì các nước khai thác dầu mỏ khác như A-rập Xê-út, Cô-oét cũng phải chịu thiệt hại không kém. Trước đó, nhà lãnh đạo I-ran cũng từng cảnh báo về những hậu quả tiêu cực mà các bên tham gia "cuộc chiến” giá dầu sẽ phải đối mặt. Trong khi đó, đại diện các Tiểu vương quốc A-rập thống nhất cũng tuyên bố, OPEC hiện không đủ khả năng để bảo vệ giá dầu, bởi lượng dư thừa nguồn cung từ ngành công nghiệp dầu đá phiến ở Mỹ vượt quá khả năng điều tiết của tổ chức này.

Về phía Mỹ, không thể phủ nhận việc giá dầu giảm đã góp phần thúc đẩy kinh tế do sức mua trong nước được thúc đẩy. Và theo thống kê gần đây, nền kinh tế Mỹ được dự báo sẽ giành lại vị trí “đầu tàu” kinh tế thế giới. Tuy nhiên, trong “cuộc chiến” hạ giá với OPEC, Mỹ không phải không tổn thất vì Mỹ cũng là nhà sản xuất và tiêu thụ dầu lớn của thế giới. Mỹ có thể sẽ chịu tổn thất lớn hơn nếu giá dầu ở mức 40USD/thùng. Chuyên gia của Tập đoàn Tư vấn Wood Mackenzie nhận định, khoảng 1,6% nguồn cung dầu sẽ không có lợi nhuận nếu giá dầu rớt xuống 40USD/thùng.

Cụ thể, ngành công nghiệp dầu của Mỹ đã chịu tác động đáng kể trong bối cảnh giá dầu suy giảm. Số các giàn khoan dầu đang hoạt động tại Mỹ đã xuống mức thấp nhất kể từ năm 1991 và các công ty khai thác dầu đã phải trả tiền phạt khi phá vỡ hợp đồng thuê giàn khoan. Một số công ty năng lượng của Mỹ ở hai bang Tếch-dát và Đa-cô-ta đã buộc phải ngừng tuyển dụng và sa thải nhân viên do nhu cầu dầu mỏ giảm.

Vì vậy, trong bối cảnh các bên vẫn đang tiếp tục “đọ sức” như hiện nay, kết cục “thắng-thua” vẫn là điều hạ hồi phân giải và khó có thể dự đoán chính xác “cuộc chiến” giá dầu khi nào mới kết thúc.

Tuy nhiên, OPEC đã cho thấy sự tự tin vào thắng lợi của mình trong cuộc chiến này. Bộ trưởng Năng lượng các Tiểu vương quốc A-rập thống nhất Xu-ha-in An Ma-dơ-râu-ây (Suhail Al Mazrouei) từng tuyên bố rằng, các nhà sản xuất dầu từ đá phiến ở Mỹ sẽ đầu hàng trước khi OPEC giảm sản lượng. Các nước thành viên vùng Vịnh cũng cho thấy quyết tâm giữ vững thị trường trước sự cạnh tranh của Mỹ cho dù giá dầu có giảm trong 2-3 năm nữa.

Đáng chú ý, theo giới phân tích, trong bối cảnh khó có thể nói trước được điều gì trong “cuộc chiến” còn đang diễn ra này, chỉ có thể chắc chắn một điều đó là nếu giá dầu thực sự giảm xuống mức 40USD/thùng sẽ là một đòn giáng mạnh nhất vào kinh tế thế giới.

MAI NGUYÊN