Làm báo trước hết phải có cái “tâm” bởi nếu không có cái “tâm” thì một bài báo khi anh được đăng tải có thể gây hại tới nhiều người. Giáo sư Ru-xeo Tót, Giám đốc Trung tâm báo chí-Đại học Hồng Công (Trung Quốc) đã nhấn mạnh như vậy tại Hội thảo Báo chí với những vấn đề kinh tế, môi trường, do Báo Đất Việt và Đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam tổ chức  trong hai ngày 18 và 19-6.

Đam mê viết báo ngay từ thời còn ngồi trên ghế nhà trường, cậu bé Ru-xeo Tót, người Mỹ, là một trong những “phóng viên nhí” xuất sắc của các bản tin trong các nhà trường phổ thông, đại học mà cậu đã học qua. Bài báo đầu tiên được viết khi cậu đang là học sinh lớp 7 và chỉ mất một giờ đồng hồ để hoàn thành. Khi bài báo được đăng đã gây được sự chú ý của thầy cô và bạn bè trong trường. Kể từ đó, cậu “ra bài” đều đặn và được  thầy cô đánh giá là có phân tích sâu.

Giáo sư Ru-xeo Tót chia sẻ kinh nghiệm làm báo tại hội thảo báo chí với những vấn đề kinh tế, môi trường ngày 19-6 tại Hà Nội.

Năm 1982, Ru-xeo Tót lấy bằng tiến sĩ tại Trường đại học Xtan-phót và trở thành giáo sư thỉnh giảng tại Trường đại học Báo chí Mít-xu-ri. Năm 1984, ông gia nhập công ty Down Jones & Co. Inc và là biên tập viên cho tờ Nhật báo Phố Uôn châu Á tại Hồng Công (Trung Quốc). Hằng ngày tiếp xúc với những con số lên-xuống trên sàn chứng khoán đã tạo thêm niềm đam mê mới cho Giáo sư Tót. Ông quyết định nghiên cứu về kinh tế, đặc biệt là thị trường chứng khoán. Năm 1987, ông đảm nhận phụ trách mảng những thị trường chứng khoán nhỏ ở châu Á và phụ trách chuyên mục đầu tư rất nổi tiếng “Những vấn đề liên quan tới tiền của bạn” trên tờ báo này. Năm 1990, ngay sau khi Down Jones mua mạng tài chính toàn cầu Telerate, ông được bổ nhiệm làm Giám đốc phát triển Down Jones/Telerate khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Năm 1992, ông phụ trách một nhóm ở Niu Y-oóc để báo cáo về các thị trường mới nổi của Down Jones, tập trung vào những nền kinh tế ở châu Mỹ La-tinh, Đông Âu và Đông Nam Á. Các nghiên cứu của ông được đăng thường xuyên trên tạp chí Truyền thông, Nghiên cứu truyền thông và báo chí, tờ Tiến bộ, Người quan sát… Năm 2000, ông quyết định sang Trung Quốc làm việc và được bổ nhiệm là Giám đốc Trung tâm báo chí-Đại học Hồng Công.

Chia sẻ kinh nghiệm gần 40 năm làm báo với các nhà báo Việt Nam tại Hội thảo, Giáo sư Tót cho rằng, để trở thành một nhà báo giỏi, trước hết phải là người yêu nghề và phải có cái “tâm sáng”. Người làm báo phải luôn luôn ghi nhớ không được làm hại ai và bài báo viết ra phải có ích cho xã hội. “Nếu không đáp ứng được những tiêu chí đó, thì anh mãi mãi xa rời với nghề báo”, Giáo sư Tót nhấn mạnh. Ông kể: “Khi tôi còn làm việc ở Phố Uôn, không bao giờ Tổng biên tập đề nghị hôm nay tôi phải làm cái này, ngày mai tôi làm cái kia. Thực tế, công việc mà tôi định làm đã được vạch sẵn từ trước đó một tháng. Vì vậy tôi khuyên các bạn, ít nhất mỗi tháng một lần nên ngồi suy nghĩ xem liệu mình sẽ làm gì trong một hoặc hai tháng tới. Việc lập kế hoạch dài hạn sẽ rất tốt đối với nghề báo của chúng ta”.

Trong thế giới công nghiệp hóa như hiện nay, Giáo sư Tót cho rằng, kinh doanh phải gắn kết với bảo vệ môi trường. Vì vậy, khi viết về kinh tế môi trường, nhà báo phải làm sao để độc giả hiểu rằng sẽ không có một thế giới xanh, sạch nếu phát triển kinh tế mà không hướng đến bảo vệ  môi trường. “Việt là một trong những nước bị tác động bởi biến đổi khí hậu mạnh nhất. Trong vài năm tới, diện tích rừng của Việt sẽ bị thu hẹp lại, ô nhiễm không khí, nguồn nước tăng do quá trình đô thị hóa. Vậy trách nhiệm của nhà báo là phải nêu lên được những hậu quả trên đồng thời phải đưa ra được các giải pháp nhằm ngăn chặn sự biến đổi khí hậu”, Giáo sư Tót khẳng định.

Chia sẻ quan điểm với phóng viên Báo Quân đội nhân dân về cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, Giáo sư Tót bày tỏ, khủng hoảng tài chính tác động tới hầu hết các nước trên thế giới khá sâu đậm trong thời gian ngắn, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên, ở khu vực Đông Nam Á nói chung và Việt nói riêng, người dân vẫn lạc quan về sự phục hồi kinh tế của nước nhà. Giáo sư Tót tin tưởng Việt sẽ phục hồi kinh tế rất nhanh với các biện pháp kích cầu của mình.

Bài và ảnh: LINH OANH