Các chuyên gia Nga chụp ảnh lưu niệm cùng lãnh đạo Ban Quản lý Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh trong lần trở lại thăm Việt Nam ngày 25-8-2009

Đúng như lời hẹn ước “nhất định chúng tôi sẽ trở lại”, sáng 25-8, trong cái nắng hanh vàng của trời thu tháng Tám, đoàn đại biểu chuyên gia y tế, kỹ thuật của Liên bang Nga-những người có công trong sự nghiệp giữ gìn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có mặt tại Hà Nội, theo lời mời của Ban Quản lý Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh để tham dự chương trình truyền hình trực tiếp “Hồ Chí Minh–Cả cuộc đời vì nước, vì dân” và tổng kết 40 năm giữ gìn lâu dài, bảo vệ tuyệt đối an toàn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Trong những gương mặt thân quen ấy, tôi nhận ra Giáo sư, TSKH. V.L Kô-gen-sép, hiện là Chủ nhiệm khoa Hóa, Trung tâm Nghiên cứu Y sinh Mát-xcơ-va. Đây là lần thứ 15 ông sang Việt Nam công tác và đã có 38 năm gắn bó với sự nghiệp giữ gìn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh. Nói chuyện với chúng tôi, ông nhớ mãi ngày 16-10-1971, khi cùng đoàn chuyên gia y tế và kỹ thuật của Liên Xô sang Việt Nam. Hôm ấy, ông cùng đoàn chuyên gia vượt  lũ lên K84 trực tiếp cùng các cán bộ, bác sĩ của Việt Nam chăm sóc thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trong điều kiện chiến tranh thiếu thốn nhiều mặt, nhưng ông vẫn yên tâm gắn bó với nhiệm vụ đặc biệt này. Những năm sau đó, theo yêu cầu nhiệm vụ, ông thường xuyên sang Việt Nam công tác. Ông nhẩm tính: “Tổng thời gian tôi ở Việt Nam được hơn 60 tháng. Đã từ lâu, tôi coi Việt Nam như quê hương thứ hai của mình”.

Nghe tới đây, tôi chợt nhớ tới Viện sĩ M.I Lô-pu-khin, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Y khoa Mát-xcơ-va, sau này là Giám đốc Viện nghiên cứu Hóa Lý thuộc Bộ Y tế (Liên bang Nga). Ông sinh năm 1924, là một trong 5 chuyên gia sang Hà Nội vào ngày 28-8-1969 chuẩn bị cho việc tham gia thực hiện nhiệm vụ giữ gìn thi hài Bác Hồ. Tại nhà riêng ở Mát-xcơ-va, ông đã lập bàn thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh ở vị trí trang trọng nhất. Ông cũng đã viết tặng chúng ta nhiều tài liệu quý nói về quá trình bảo quản thi hài Bác Hồ để phục vụ thăm viếng, trong đó có cuốn “Hồ Chí Minh đi vào cõi vĩnh hằng và công việc ướp thi hài của Người”. Thật tiếc vì điều kiện sức khỏe nên lần này ông không sang Việt Nam được.

Trong niềm vui hân hoan của ngày gặp mặt, sau những lời hỏi thăm về sức khỏe, công việc và gia đình, Giáo sư, TSKH. A.A Đốc-tơ-rốp, Trưởng khoa Hình thái học, Trung tâm Nghiên cứu Y sinh Mát-xcơ-va, tâm sự: Lần này sang Việt Nam có ý nghĩa hết sức đặc biệt không chỉ riêng với cá nhân tôi mà với tất cả những chuyên gia y tế, kỹ thuật đã tham gia giữ gìn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh. Tôi rất vui khi được tham gia các hoạt động chào mừng ngày Quốc khánh của đất nước Việt Nam và các hoạt động tổng kết 40 năm giữ gìn lâu dài, bảo vệ tuyệt đối an toàn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh, đặc biệt chương trình cầu truyền hình “Hồ Chí Minh- cả một đời vì nước, vì dân”. Đây là lần thứ 11, Giáo sư Đốc-tơ-rốp sang Việt Nam. Ông là người có nhiều đóng góp trong việc hợp tác nghiên cứu khoa học và đào tạo cán bộ, y tế chuyên ngành cho Việt Nam. Ông vẫn tự hào: Dù mới 55 tuổi đời nhưng đã có 29 năm gắn bó với “nhiệm vụ đặc biệt”. Ông nói: “Tôi luôn ngưỡng mộ, kính trọng Chủ tịch Hồ Chí Minh của các bạn. Chính cuộc đời, sự nghiệp, đạo đức của Người đã thôi thúc  tôi dành tất cả tâm huyết, trí tuệ của mình chỉ mong được góp một phần công sức nhỏ bé giữ gìn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh trường tồn với thời gian và đất nước các bạn. Tôi thấy đất nước các bạn thật hạnh phúc khi có Hồ Chí Minh”.

Chúng tôi biết, những cảm xúc đó không chỉ của riêng Giáo sư Đốc-tơ-rốp mà cũng là những tình cảm của đội ngũ chuyên gia y tế, kỹ thuật đã gắn bó với sự nghiệp giữ gìn thi hài Bác Hồ. Họ chính là những minh chứng cho  tình hữu nghị trong sáng giữa hai đất nước Việt Nam và Liên bang Nga.

Bài, ảnh: VĂN VƯỢNG