Năm năm sau sự kiện tòa tháp đôi, biểu tượng cho sức mạnh kinh tế Mỹ, sụp đổ vì vụ tấn công khủng bố 11-9-2001, Nhà Trắng thừa nhận "nước Mỹ đã an toàn hơn song vẫn chưa an toàn". Năm năm chưa đủ dài để giúp nước Mỹ xóa đi những ký ức đau buồn về cái ngày kinh hoàng đã cướp đi gần 3 nghìn sinh mạng. Còn với thế giới, đây là quãng thời gian quá ngắn so với một loạt biến động liên quan tới cuộc chiến chống khủng bố Mỹ phát động toàn cầu sau sự kiện này.

Công ty Cybergenetics có trụ sở ở Ớc-len đã ký được một hợp đồng trị giá 1,5 triệu USD để xác định danh tính của hơn 1.100 nạn nhân của vụ tấn công 11-9. Nhà sáng lập kiêm Tổng giám đốc công ty, tiến sĩ Mác Pơ-lin sẽ cùng 5 nhà khoa học sẽ tiến hành phân tích các mẫu DNA lấy từ 20 nghìn mảnh thi thể thu được ở khu vực "Ground Zero"- khu vực bình địa nơi tòa tháp đôi bị đánh sập. Nhiều mảnh thi thể bị phân hủy nghiêm trọng vì lửa cháy âm ỉ nên gây khó khăn rất nhiều cho công tác xác định. Cơ quan giám định y tế thành phố Niu Y-oóc phải thu thập các vật dụng cá nhân, từ lược chải đầu, bàn chải đánh răng, dao cạo râu cho tới quần áo bẩn chưa giặt của các nạn nhân bị coi là mất tích mà gia đình họ đem tới. Tất cả sẽ được lưu thành một tập hồ sơ sơ lược của mỗi nạn nhân và sẽ được đem đối chiếu trực tiếp với những gì còn lại của họ sau vụ tấn công. Tiến sĩ Pơ-lin hy vọng sẽ đạt được những kết quả đầu tiên trong vòng 2 đến 3 tháng tới.

Hiện thực trên không chỉ làm vết thương của các gia đình có người thân thiệt mạng thêm nhức nhối, mà đối với những người dân đang sống ở thành phố Niu Y-oóc, những ký ức tồi tệ nhất về ngày 11-9 vẫn chưa hề phai. 2/3 người dân thành phố này trả lời họ vẫn sống trong nỗi sợ hãi và lo ngại một cuộc tấn công khác sẽ xảy ra ở Niu Y-oóc, theo thăm dò mới nhất của Thời báo Niu Y-oóc và hãng thông tấn CBS trên toàn nước Mỹ và ở thành phố Niu Y-oóc. Gần 1/3 người dân Niu Y-oóc cho biết hàng ngày họ đều nghĩ về sự kiện 11-9. Cũng gần 1/3 số người cho biết họ không còn được sống bình thường như trước khi sự kiện này xảy ra và đang phải vật lộn với những thay đổi trong cuộc sống sau ngày 11-9. Khoảng 6 trong số 10 người dân Niu Y-oóc được hỏi trả lời họ chưa sẵn sàng làm việc ở tòa nhà cao tầng mới đang được xây dựng ở khu vực Trung tâm thương mại thế giới.

Từ mối đe dọa của nước Mỹ...

Tâm trạng bất an của người dân Niu Y-oóc cũng như người dân Mỹ nói chung từ sau sự kiện 11-9 phản ánh một thực tế mà chính phủ Mỹ thừa nhận, đó là khủng bố vẫn còn là một mối đe dọa đối với nước Mỹ. Kẻ thù khủng bố số một của Mỹ, Bin La-đen, trùm mạng lưới khủng bố toàn cầu Al Qaeda vẫn chưa bị sa lưới, mặc dù bị Mỹ truy lùng ráo riết suốt những năm qua sau sự kiện 11-9. Bốn ngày trước thời điểm sự kiện 11-9 tròn năm năm, đài truyền hình Al Jazeera cho phát cuốn băng ghi hình Bin La-đen gặp gỡ một số tên không tặc gây ra vụ 11-9 tại một doanh trại trên núi ở Áp-ga-ni-xtan. Chừng nào Bin La-đen còn chưa bị bắt, nước Mỹ vẫn còn "mất ngủ". Tên trùm khủng bố này vẫn thỉnh thoảng xuất hiện trên truyền hình vào những dịp đặc biệt, tìm cách khủng bố tinh thần người dân Mỹ với lời đe dọa sẽ tiếp tục tấn công nước Mỹ.

Trong suốt thời gian qua, nước Mỹ đổ không biết bao nhiêu tâm lực và tiền của để triển khai các chương trình và kế hoạch chống khủng bố trong nước và ở cả nước ngoài. Gần đây nhất, Nhà Trắng công bố một bản báo cáo cập nhật mang tên "Chiến lược chống khủng quốc gia", theo đó một loạt kế hoạch hành động sẽ được thực hiện. Thế nhưng, triệt tiêu tận gốc các thế lực khủng bố vẫn còn là thách thức. Đây đó ở châu Âu, châu Á, châu Phi vẫn liên tục xảy ra các cuộc tấn công khủng bố đẫm máu, mà điển hình nhất là hai cuộc tấn công ở Ma-đrít (Tây Ban Nha) và Luân Đôn (Anh).

...tới thách thức toàn cầu

Các biện pháp chống khủng bố quyết liệt đã góp phần giúp nước Mỹ an toàn trong suốt 5 năm qua, không có cuộc tấn công khủng bố nào xảy ra trên đất Mỹ, hoặc nếu có cũng được phát hiện kịp thời và bị đập tan. Chính vì vậy, trong cuộc thăm dò nói trên của Thời báo Niu Y-oóc và CBS, khá nhiều người dân tin rằng, lực lượng khủng bố sẽ không dễ để thực hiện tiếp các cuộc tấn công trên nước Mỹ.

Nhưng cục diện thế giới đã có rất nhiều biến chuyển theo xu hướng bạo lực hóa và trở nên mất an toàn hơn liên quan tới cuộc chiến chống khủng bố. Cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu của Mỹ ghi dấu ấn với hai cuộc chiến ở Áp-ga-ni-xtan và I-rắc. Tuy nhiên, chính hai quốc gia này lại đang bị biến thành "thiên đường khủng bố", với các vụ đánh bom xảy ra hàng ngày. Các quốc gia đồng minh hay thân cận với Mỹ cũng trở thành mục tiêu của những phần tử Hồi giáo cực đoan sẵn sàng tử vì đạo.

Một thay đổi đáng kể nữa là việc hình thành các liên minh lợi ích mới và phá vỡ các mối quan hệ đồng minh cũ trong mỗi cuộc chiến tranh. Tiêu biểu nhất là cuộc chiến tranh I-rắc đã làm rạn nứt mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương và hình thành những liên minh lợi ích rất khác nhau. Tình trạng tương tự có thể thấy xung quanh chương trình hạt nhân tranh cãi của Tê-hê-ran, cuộc xung đột giữa I-xra-en và lực lượng Héc-bô-la bị cáo buộc là khủng bố ở Li-băng. Những mâu thuẫn về lợi ích, quan điểm chính trị, giữa các bên liên quan tới cuộc chiến chống khủng bố nếu không được kiểm soát sẽ rất dễ dẫn tới những xung đột, gây mất ổn định chung trên toàn thế giới.

MỸ HẠNH