Một trạm khí đốt ở Ukraine (AFP)

“Cuộc chiến khí đốt giữa Nga và U-crai-na” đang ảnh hưởng trực tiếp tới một số khách hàng khác của Nga ở châu Âu. Ngày 3-1, các nước Ru-ma-ni, Ba Lan và Hung-ga-ri đồng loạt thông báo, lượng khí đốt mà họ mua của Nga, được trung chuyển qua U-crai-na, bị thiếu hụt. “Lượng khí đốt nhập khẩu từ Nga giảm tới 40%. Điều này xảy ra do cuộc tranh cãi xung quanh vấn đề khí đốt giữa U-crai-na và Nga”, ông I-oan Ru-xu, Giám đốc công ty năng lượng Transgaz của Ru-ma-ni nói. Trong khi đó, Ba Lan và Hung-ga-ri cho hay lượng khí đốt họ nhận được thấp hơn 6% so với bình thường.

Một ngày trước đó, tập đoàn Gazprom của Nga đã lên tiếng cáo buộc U-crai-na hút trộm khí đốt của Nga trung chuyển qua U-crai-na tới các khách hàng ở châu Âu. Phát ngôn viên của Gazprom X.Cu-pri-y-a-nốp nói: “Phía U-crai-na công khai thừa nhận họ đang hút bất hợp pháp khí đốt và không thấy xấu hổ về hành động này”. Theo ông Cu-pri-y-a-nốp, kể từ ngày 1-1, phía U-crai-na đã rút trái phép 21 triệu mét khối khí đốt từ đường ống chạy qua lãnh thổ nước này. Ông Cu-pri-y-a-nốp cũng cho biết, vào ngày 11-1 tới, Gazprom sẽ nhận từ Tập đoàn dầu khí U-crai-na Naftogaz 1,5 tỷ USD tiền nợ khí đốt năm 2008. Theo ông Cu-pri-y-a-nốp, Naftogaz còn nợ Gazprom số tiền phạt 614 triệu USD do trả nợ không đúng thời hạn theo hợp đồng đã ký giữa hai bên.

U-crai-na đã ngay lập tức bác bỏ cáo buộc của Gazprom, song cũng thừa nhận họ đã "xả bớt" lượng khí đốt của Nga trung chuyển tới các khách hàng châu Âu vì "lý do kỹ thuật". “Chúng tôi không ăn cắp khí đốt. Chúng tôi đang rút một số khí đốt vì các mục đích kỹ thuật để bảo đảm cho việc trung chuyển khí đốt sang châu Âu”, người phát ngôn của Naftogaz, công ty khí đốt quốc gia U-crai-na, nói. Hiện phía U-crai-na cũng từ chối trả khoản tiền phạt do trả nợ chậm.

Sau khi Nga ngừng cung cấp khí đốt, U-crai-na buộc phải sử dụng nguồn khí dự trữ. Gazprom cũng như U-crai-na đã bảo đảm với các nước châu Âu rằng khí đốt của Nga cung cấp cho châu Âu sẽ không bị ảnh hưởng bởi tranh chấp với Ki-ép. Tuy nhiên, các nhà phân tích lo ngại nếu hai bên không đạt được thỏa thuận mới, nguồn khí cho châu Âu sẽ bị cắt.

Ngày 3-1, Phó chủ tịch Gazprom A-lếch-xây Mét-vê-đép đã rời Mát-xcơ-va đi một số nước chủ chốt của Liên minh châu Âu (EU) để giải thích rõ về cuộc tranh cãi khí đốt với U-crai-na và vấn đề vận chuyển quá cảnh khí đốt của Nga sang EU. Nga cũng đã chính thức đề nghị Nghị viện châu Âu giúp giải quyết vấn đề vận chuyển khí đốt quá cảnh qua lãnh thổ U-crai-na sang EU.

U-crai-na cũng đã cử một đoàn đại biểu do Bộ trưởng Nhiên liệu và Năng lượng Y.Prô-đan dẫn đầu, tới một loạt nước EU nhằm trao đổi ý kiến liên quan đến cuộc đàm phán U-crai-na - Nga về giá khí đốt.

CH Séc, nước đang đảm nhận cương vị EU, ngày 2-1 tuyên bố vụ tranh cãi khí đốt giữa Nga và U-crai-na là vấn đề song phương và EU sẽ không can thiệp cho đến khi việc cung cấp khí đốt cho khối này bị ảnh hưởng.

VIÊT BÁCH