QĐND - Quan hệ giữa Ê-cu-a-đo và Anh, thậm chí với cả Mỹ, Thụy Điển đang có chiều hướng căng thẳng, đặc biệt sau khi Anh ngày 15-8 cảnh báo sẽ tấn công vào Đại sứ quán Ê-cu-a-đo tại Luân Đôn nếu như Chính phủ Ê-cu-a-đo không giao nộp ông Giu-li-an Át-xan-giơ (Julian Assange), người sáng lập WikiLeaks.

Phía ngoài Đại sứ quán Ê-cu-a-đo tại Luân Đôn, nơi ông Át-xan-giơ đang nương náu. Ảnh: AFP

Theo Văn phòng Ngoại vụ Anh, Chính phủ nước này đã quyết định dẫn độ ông Giu-li-an Át-xan-giơ sang Thụy Điển để thẩm vấn về những cáo buộc xâm hại tình dục. Ông Át-xan-giơ, 41 tuổi, quốc tịch Ô-xtrây-li-a, là người từng gây rúng động thế giới vào năm 2010 khi tiết lộ những thông tin mật liên quan các cuộc chiến tranh do Mỹ phát động ở I-rắc và Áp-ga-ni-xtan. Ông Át-xan-giơ đã ở trong Đại sứ quán Ê-cu-a-đo tại Anh từ tháng 6 vừa qua và đã nộp đơn xin tị nạn tại Ê-cu-a-đo.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Anh khẳng định: “Nước Anh có nghĩa vụ pháp lý trong việc dẫn độ ông Át-xan-giơ đến Thụy Điển để thẩm vấn về các cáo buộc xâm hại tình dục và chúng tôi quyết tâm hoàn thành nghĩa vụ này”. Mặc dù vậy, người phát ngôn này cho rằng, quyết định cuối cùng vẫn chưa được đưa ra và Chính phủ Anh vẫn hy vọng vào một giải pháp ngoại giao đồng thuận để giải quyết vấn đề. Bộ Ngoại giao Anh cho biết, trong trường hợp phía Ê-cu-a-đo vẫn nhất quyết không chịu “nhả” ông Át-xan-giơ, họ có thể rút tư cách ngoại giao của Đại sứ quán Ê-cu-a-đo tại Luân Đôn, đồng thời mở ra khả năng cho phép cảnh sát tiến vào tòa nhà Đại sứ quán để bắt người sáng lập ra WikiLeaks.

Những lời đe dọa của Anh ngay lập tức đã bị Chính phủ Ê-cu-a-đo phản ứng mạnh. Bộ trưởng Ngoại giao Ê-cu-a-đo Ri-ca-đô Pa-ti-ô (Ricardo Patino) cảnh báo hành động tự ý xâm nhập Đại sứ quán Ê-cu-a-đo sẽ "vi phạm nghiêm trọng" Công ước Viên về quan hệ ngoại giao. Theo ông Pa-ti-ô, nếu hành động nói trên xảy ra, đó sẽ được xem là sự vi phạm chủ quyền, là hành động mang tính thù địch và không thể chấp nhận. “Nếu nước Anh có hành động như vậy, chúng tôi sẽ phản ứng bằng các biện pháp ngoại giao mạnh mẽ nhất”, ông Pa-ti-ô phát biểu một cách giận dữ trước báo chí. Vụ việc cũng đã được ông Pa-ti-ô báo cáo Tổng thống Ê-cu-a-đo Ra-pha-ên Cô-rê-a (Rafael Correa). Tổng thống Cô-rê-a khẳng định, Đại sứ quán Ê-cu-a-đo tại Anh có quyền cho ông Át-xan-giơ tị nạn vì ông này có nguy cơ bị trừng phạt ở Mỹ và tuyên bố chính quyền Ê-cu-a-đo sẽ không khuất phục trước sức ép từ Anh, Thụy Điển hay Mỹ trong việc quyết định có cho ông Át-xan-giơ tị nạn hay không.

Mẹ của ông Át-xan-giơ mới đây đã sang Ê-cu-a-đo để làm thủ tục xin tị nạn cho con trai bởi lo ngại rằng, ông Át-xan-giơ sẽ không được xét xử một cách công bằng tại Thụy Điển và phải đối mặt với án tử hình nếu bị dẫn độ sang Mỹ.

Ê-cu-a-đo cho biết, nước này xem xét yêu cầu xin tị nạn chính trị của ông Át-xan-giơ đơn thuần chỉ như một vấn đề nhân đạo. Trên thực tế, trong vòng hơn một năm qua, ông Át-xan-giơ đã có mối liên hệ chặt chẽ với Đại sứ quán Ê-cu-a-đo tại Luân Đôn. Tháng 4-2012, nhà sáng lập WikiLeaks thậm chí đã có cuộc phỏng vấn Tổng thống Cô-rê-a trong một chương trình riêng trên truyền hình.

Nhiều nhà phân tích, trong đó có cả cựu Đại sứ Ê-cu-a-đo tại Anh M. Gan-đa-ra (M. Gandara) đều tỏ ra nghi ngờ về khả năng Anh sẽ tấn công Đại sứ quán Ê-cu-a-đo tại Luân Đôn. Nhưng nói gì thì nói, nếu quyết định cho phép ông Át-xan-giơ tị nạn tại Ê-cu-a-đo được đưa ra, quan hệ giữa Ê-cu-a-đo và Anh, Mỹ, Thụy Điển chắc chắn sẽ ngày càng xấu đi và không ai dám chắc điều gì sẽ xảy ra.

ANH VŨ