Sau Chiến tranh thế giới lần thứ 2, Hiến pháp Nhật Bản quy định, Nhật Bản không chấp nhận chiến tranh, không cho phép quân đội tham chiến ở nước ngoài, không có Bộ Quốc phòng và quân đội mà chỉ có Cục Phòng vệ và Lực lượng phòng vệ. Nhật Bản chủ yếu dựa vào Hiệp ước an ninh Mỹ - Nhật để bảo đảm an ninh cho đất nước.

Sách trắng Quốc phòng Nhật Bản, được công bố tháng 9-2010, nêu rõ chính sách quốc phòng của nước này có hai mục tiêu và ba phương châm. Hai mục tiêu là: Thứ nhất, đẩy lùi các mối đe dọa trực tiếp đối với Nhật Bản; Thứ hai, ngăn ngừa các mối đe dọa tiềm ẩn đối với Nhật Bản thông qua cải thiện môi trường an ninh quốc tế. Ba phương châm là: Dựa vào nội lực; Hợp tác với các đồng minh; Hợp tác với cộng đồng quốc tế.

Binh sĩ Nhật Bản tham gia thực hiện sứ mệnh nhân đạo tại Ha-i-ti. Ảnh: mod.go.jp

Lực lượng phòng vệ Nhật Bản gồm Lực lượng phòng vệ Lục quân có khoảng 138 nghìn quân, Lực lượng phòng vệ Không quân (gồm cả Phòng không) có khoảng 45 nghìn quân, Lực lượng phòng vệ Hải quân có khoảng 44 nghìn quân. Lực lượng phòng vệ Nhật Bản được xác định có ba nhiệm vụ chính. Thứ nhất, là đối phó có hiệu quả với các mối đe dọa và tình huống khẩn cấp như: Các cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo, các cuộc tấn công của biệt kích; Các hành động xâm phạm không phận, hải phận; Các thảm họa thiên tai lớn. Thứ hai, là sẵn sàng đối phó với cuộc xâm lược toàn diện vào Nhật Bản dù khả năng này được nhận định là ít xảy ra. Thứ ba, là nỗ lực thực hiện các sáng kiến nhằm cải thiện môi trường an ninh quốc tế, thể hiện trên hai mặt: Tích cực tham gia các hoạt động gìn giữ hòa bình theo sáng kiến của Nhật Bản; Đẩy mạnh đối thoại an ninh, trao đổi quốc phòng với các nước, trong đó chú trọng đối thoại quốc phòng với các nước ASEAN về khả năng hợp tác quốc phòng, chống các mối đe dọa an ninh phi truyền thống.

Lực lượng phòng vệ Nhật Bản hiện tham gia các hoạt động gìn giữ hòa bình của LHQ, chống cướp biển ở Xô-ma-li và các hoạt động nhân đạo quốc tế.

Việt Bách