Giu-li-an A-xan-giơ (Julian Assange), Tổng biên tập của WikiLeaks được coi là “dị nhân”. Nhân vật luôn sẵn sàng thực hiện những vụ tiết lộ thông tin “động trời” này có hành tung vô cùng kỳ ảo.

Giu-li-an A-xan-giơ sinh ra và lớn lên ở một vùng quê của Ô-xtrây-li-a. Cha mẹ ông có cơ duyên gặp nhau tại một cuộc biểu tình chống chiến tranh Việt Nam và họ đã gieo vào lòng con trai họ một ý thức về sự phản kháng, chống lại sự lạm quyền của bất cứ ai, tổ chức hay nhà nước nào.

Ông A-xan-giơ hiếm khi xuất hiện trước báo giới. Ảnh: AFP

Thời niên thiếu, Giu-li-an A-xan-giơ đã có một sự giáo dục khá độc đáo. Do bố mẹ ông là chủ một gánh hát lưu động nên chỉ trong thời gian học cấp tiểu học và trung học, ông đã theo học tổng cộng 37 trường. Khi vào đại học, ông say mê học toán và vật lý. Có những báo cáo của Ô-xtrây-li-a cho biết, năm 17 tuổi, A-xan-giơ có thời gian bỏ nhà sống bụi đời ở thành phố Men-bơn.

Tuy nhiên, thế giới mạng là một trong những niềm đam mê đích thực của A-xan-giơ. Ngay từ khi còn là thiếu niên, A-xan-giơ đã trở thành một cao thủ trong nhóm “Các ông thần trong thế giới ngầm về máy tính”. Cậu đã cùng nhóm bạn của mình tìm cách xâm nhập vào các địa chỉ tín thư, tài khoản của các nhân vật thế lực giàu có trong xã hội và tìm hiểu đời tư của họ.

Sau khi xuất bản phơi bày việc các nhà vật lý học bán nghiên cứu của họ cho giới quân sự và cơ quan tình báo, A-xan-giơ đã đi sâu hơn vào việc lập trang mạng WikiLeaks năm 2007. Mục đích lập trang mạng này của A-xan-giơ là xuất bản các tài liệu cáo buộc nhà nước và các hành vi sai trái của những tập đoàn, công ty, phớt lờ truyền thông chính thống để cung cấp thông tin bí mật, tối mật đến thẳng công chúng. Để tồn tại được, tiêu chí đầu tiên của WikiLeaks là đảm bảo an toàn cho những người cung cấp thông tin, tư liệu.

Trang mạng WikiLeaks được điều hành bởi một nhóm tình nguyện viên làm việc nghiêm túc với trách nhiệm cao. “Thủ lĩnh” A-xan-giơ là người nổi bật trong số đó bởi ông không những có tài móc nối, khai thác các nguồn tin để thu thập tài liệu mật mà còn là chuyên viên giỏi có khả năng ứng phó trong mọi tình huống.

Mặc dù WikiLeaks rất nổi tiếng song Giu-li-an A-xan-giơ ít khi xuất hiện trước công chúng. Ông như một bóng mờ, một người xa lìa ánh đèn sân khấu và hiếm thấy trong công chúng. Chỉ khi thật sự cần xuất hiện, ông mới bước ra khỏi “bóng đêm” mờ ảo của không gian mạng. Ông không có địa chỉ nhà, thích đi du lịch bất cứ nơi nào mà ông có thể tiếp cận các nguồn tin của mình. Ông cũng thường xuất hiện ở Thuỵ Điển hoặc Ai-xơ-len, những quốc gia có luật pháp bảo vệ sự ẩn danh của trang mạng.

Giống như người du mục, A-xan-giơ mang theo máy tính và quần áo trong ba lô của mình. Chuyến đi của ông được tài trợ bởi tiền “làm ra trên mạng”. Người ta nhận ra A-xan-giơ bởi mái tóc bạch kim nổi bật của ông, khi ông tham gia vài cuộc phỏng vấn với giới truyền thông. “Khi các chính phủ ngừng tra tấn, giết người và khi các tập đoàn, công ty ngừng lợi dụng kẽ hở của pháp luật, thì khi đó WikiLeaks mới hết việc làm”, ông A-xan-giơ từng nói.

Cũng vì giải mã nhiều tài liệu mật của nhiều chính phủ gây tranh cãi trong dư luận, A-xan-giơ từng bị dính líu vào nhiều vụ kiện tụng với vai trò là Tổng biên tập của WikiLeaks. Ông cho biết: "Để giữ cho các nguồn tin được an toàn, chúng tôi thường phải phân tán tài sản, mã hóa tất cả và liên tục di chuyển các phương tiện truyền thông cũng như con người đi khắp thế giới để dựa vào sự bảo vệ của luật pháp tại những nước khác nhau”.

Bất chấp việc tiết lộ 92.000 tài liệu mật liên quan tới lính Mỹ ở Áp-ga-ni-xtan mới đây có thể đem lại những khó khăn cho WikiLeaks, ông A-xan-giơ cho rằng, không có lý do nào có thể ngăn cản được trang mạng này tiếp tục công bố những thông tin tối mật, trừ khi WikiLeaks thay đổi tiêu chí hoạt động của mình.

Kim Oanh