Để đối phó với những diễn biến mới với hy vọng tạo ra sức bật trên cảchiến trường chống Ta-li-ban và Al-Qaeda ở Nam Á, Mỹ đã quyết định sa thải tướng Đ.Ki-ơ-nơn,Tư lệnh lực lượng Mỹ tại Áp-ga-ni-xtan, bổ nhiệm tướng X.Mắc-cri-xtôn thay thế. Tướng Đ.Rô-đri-ghết được bổ nhiệm làm phó cho viên tư lệnh mới. Tờ Thời đại nói rằng, đây là lần đầu tiên Mỹ “trảm tướng” giữa chừng kể từ năm 1951, khi Mỹ thay tướng nhằm tạo bước ngoặt chiến lược trong cuộc chiến tranh Triều Tiên.

Binh sĩ Mỹ tại Afghanistan (Reuters)

Trong gần một năm qua, trong thời gian tướng Đ.Ki-ơ-nơn chịu trách nhiệm chỉ huy lực lượng Mỹ tại Áp-ga-ni-xtan, tình trạng bạo lực ở Áp-ga-ni-xtan đã gia tăng tới mức báo động. Nhiều vụ tấn công vào binh lính liên quân và dân thường đã xảy ra. Ta-li-ban và Al-Qaeda chẳng những không yếu đi mà lại có phần mạnh lên khiến chính quyền của Tổng thống Ô-ba-ma quyết định phải thay đổi với hi vọng nước Mỹ sẽ thoát khỏi tình cảnh “sa lầy” tại Áp-ga-ni-xtan.

Việc thay thế người chỉ huy tối cao tại Áp-ga-ni-xtan diễn ra trong khi tình hình tại Áp-ga-ni-xtan và một số vùng của Pa-ki-xtan đang có những diễn biến vô cùng phức tạp và khẩn trương. Điều này cho thấy quyết tâm của Mỹ và đồng minh muốn giành lại thế chiến lược mới trước Ta-li-ban và Al-Qaeda. Phát biểu tại cuộc họp báo ở Oa-sinh-tơn sau chuyến thị sát Áp-ga-ni-xtan mới đây, Bộ trưởng Quốc phòng Rô-bớt Ghết nêu rõ, chính quyền tân Tổng thống Mỹ Ba-rắc Ô-ba-ma cần "ý tưởng mới" để xoay chuyển cuộc chiến chống Ta-li-ban. Theo ông, chiến lược mới và nhiệm vụ mới của quân đội Mỹ ở Áp-ga-ni-xtan cũng đòi hỏi có đội ngũ lãnh đạo mới.

Tổng thống Mỹ Ô-ba-ma cũng thừa nhận, việc thay đổi chỉ huy tại điểm nóng Nam Á này sẽ giúp Mỹ tìm kiếm một cách tiếp cận nhanh và mới hơn đối với cuộc chiến mà ông muốn nhanh chóng có kết quả. Điều này được giới quan sát cho là phù hợp với những tuyên bố của ông Ô-ba-ma ngay từ khi ông Ô-ba-ma nhậm chức rằng, Áp-ga-ni-xtan là mặt trận mang tính quyết định thành bại đối với chiến lược toàn cầu của Mỹ. Theo đó, Mỹ sẽ điều động thêm hơn 21.000 binh sĩ đến Áp-ga-ni-xtan trong năm nay.

Tướng Mắc-cri-xtôn được đánh giá là giàu kinh nghiệm chiến trận và từng chỉ huy lực lượng đặc nhiệm. Người phó của ông, tướng Rô-đri-ghết, trước đây cũng từng giám sát các hoạt động quân sự ở miền Đông Áp-ga-ni-xtan. Theo lời của Bộ trưởng Quốc phòng Ghết, bộ đôi này là những người hiểu rõ cuộc chiến tại Áp-ga-ni-xtan. Ông Ghết cũng khẳng định, sự thay đổi trên diễn ra vào thời điểm Mỹ củng cố thêm quân tại Áp-ga-ni-xtan và chuẩn bị có thay đổi trong chiến lược, vì vậy quyết định này là vì quyền lợi tốt nhất đối với an ninh Mỹ và sự thành công của Mỹ trong sứ mệnh tại Áp-ga-ni-xtan. Ông cũng cho biết, quyết định trên được đưa ra sau khi đã tham khảo ý kiến của Đô đốc M.Mu-len, Chủ tịch hội đồng tham mưu trưởng liên quân, và Tướng D.Pê-tra-ớt, tư lệnh Bộ chỉ huy trung tâm Mỹ. Quyết định đã được Tổng thống Ô-ba-ma phê chuẩn.

Các chuyên gia quân sự nhận định, quyết định trên được đưa ra trong bối cảnh chính quyền mới của Mỹ đang dồn trọng tâm quân sự cho cuộc chiến chống Ta-li-ban và Al-Qaeda, khi hai lực lượng này đang khôi phục mạnh mẽ hoạt động chống phá tại Áp-ga-ni-xtan và một số vùng của Pa-ki-xtan. Theo dự đoán của các chuyên gia, rất có thể trong thời gian tới đây, lực lượng liên quân do Mỹ đứng đầu tại Áp-ga-ni-xtan sẽ có hành động quyết liệt hơn đối với tàn quân Ta-li-ban và Al-Qaeda. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng, khi chưa giải quyết tốt các vấn đề nhân đạo với thường dân, khi mà hằng ngày, hằng tuần con số dân thường trúng đạn và tên lửa “bắn nhầm” của Mỹ và liên quân vẫn tăng lên thì cơ hội giành chiến thắng và duy trì việc kiểm soát các vùng đất đã chiếm được sẽ rất khó khăn, bởi họ đã để mất đi sự tin tưởng của dân chúng, cho dù các quan chức quân sự Mỹ đã hứa “sẽ tăng gấp đôi nỗ lực để bảo đảm những dân thường vô tội không bị giết hại”.

NGUYỄN HÒA