Theo đài ABC (Ô-xtrây-li-a), ngày 19-5, Bộ trưởng Quốc phòng Ô-xtrây-li-a Giâu Phít-ghíp-bôn nhận được lệnh phải tiến hành cuộc điều tra về những cuộc thử nghiệm chất độc da cam ở vùng thị trấn In-ni-xphai, phía Bắc bang Quyn-xlen. Trước đó một ngày, chính quyền bang Quyn-xlen cũng tuyên bố họ sẽ tiến hành điều tra những vũ khí hóa học như chất độc da cam được sử dụng vào những năm 1960.

Đài ABC cũng dẫn lời Hội Cựu chiến binh Ô-xtrây-li-a từng tham chiến ở Việt Nam cho biết, họ không hề ngạc nhiên trước việc Lực lượng Quốc phòng Ô-xtrây-li-a bị tố cáo từng tiến hành thử nghiệm chất độc da cam tại bang Quyn-xlen vào thập niên 60. Theo hãng AAP, tối 19-5, mặc dù Cơ quan Y tế Quyn-xlen khẳng định rằng, tin về tỷ lệ mắc bệnh ung thư ở In-ni-xphai cao gấp 10 lần tỷ lệ trung bình ở bang này là không chính xác, nhưng Bộ trưởng Y tế bang Quyn-xlen, ông X.Rô-bớt-xơn lại nói tỷ lệ mắc bệnh ung thư ở vùng này có cao và ông đã đề nghị Bộ trưởng Quốc phòng Phít-ghíp-bôn điều tra thêm về vấn đề này.

Các nghiên cứu của nhà khoa học Giăng Uy-li-am đã phát hiện ra rằng, khu rừng gần thị trấn In-ni-xphai đã trở thành nơi thử nghiệm những loại vũ khí độc hại cho sức khỏe con người trước khi nó được đưa vào chiến trường Việt Nam. Chất độc da cam, loại vũ khí mà lực lượng quân sự Mỹ đã rải ở Việt Nam được coi là một trong những loại cực độc, có chứa thành phần đi-ô-xin gây nhiều hậu quả nghiêm trọng. Thủ hiến bang Quyn-xlen, bà An-na Blai khẳng định sẽ đưa vấn đề này lên bàn thảo luận của Chính phủ liên bang và kêu gọi người dân thị trấn In-ni-xphai cung cấp thông tin hoặc liên lạc ngay với nhà chức trách nếu họ phát hiện những triệu chứng không ổn về mặt sức khỏe. Trong cuộc trả lời phỏng vấn báo chí tại Brít-xban, bà An-na Blai khẳng định rằng: “Bất kể những chuyện gì liên quan đến cư dân trong vùng đều sẽ bị kiểm tra và điều tra lại”.

Tờ Sun Herald thì cho biết, năm 1966, các nhà khoa học Ô-xtrây-li-a đã tiến hành thử nghiệm chất độc tại vùng rừng già gần thị trấn In-ni-xphai. Ngay sau sự kiện đó, tán lá và cây cối cách nơi thử nghiệm 100m bị nhiễm độc, và không thể sinh sôi nảy nở được. Tuy khẳng định rằng nguồn nước ở In-ni-xphai không hề bị nhiễm độc, song Thị trưởng Bin San-nôn vẫn yêu cầu giới chức y tế Quyn-xlen tiến hành thử nghiệm và kiểm tra tỷ lệ người mắc bệnh ung thư trong vùng.

Báo chí Đức dẫn nguồn tài liệu của Hiệp hội Tiết niệu Mỹ (AUA) ở Oóc-lan-đô khẳng định, nạn nhân chịu đau khổ từ chiến dịch làm trụi lá cây của Mỹ phần lớn là những người dân Việt Nam và các thế hệ con cháu họ với hàng triệu trẻ em chịu tật nguyền do ảnh hưởng của chất độc da cam/đi-ô-xin; nhiều cựu binh Mỹ tiếp cận với chất độc này trong cuộc chiến tranh Việt Nam cũng thường mắc bệnh ung thư tiền liệt tuyến.

Giới phân tích cho rằng, trong bối cảnh Quốc hội Mỹ vừa tổ chức phiên điều trần về chất độc da cam hồi tuần trước, những thông tin từ Ô-xtrây-li-a như tiếng nói góp thêm cho cuộc đấu tranh đòi công lý của các nạn nhân chất độc da cam/đi-ô-xin Việt Nam.

Ngọc Hà (tổng hợp)