Chủ Nhật, 23/11/2008, 08:22

    Xy-ri không cho phép IAEA trở lại thanh sát hạt nhân

    Theo AP, Xy-ri đã tuyên bố sẽ không cho phép Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) tiến hành thêm các chuyến thăm mới tới nước này để điều tra những cáo buộc của Mỹ và một số nước phương Tây cho rằng, Xy-ri đang phát triển một chương trình hạt nhân bí mật, có thể sản xuất plu-tô-ni để chế tạo vũ khí hạt nhân.

    Theo AP, Xy-ri đã tuyên bố sẽ không cho phép Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) tiến hành thêm các chuyến thăm mới tới nước này để điều tra những cáo buộc của Mỹ và một số nước phương Tây cho rằng, Xy-ri đang phát triển một chương trình hạt nhân bí mật, có thể sản xuất plu-tô-ni để chế tạo vũ khí hạt nhân.

    Chủ tịch Ủy ban Năng lượng nguyên tử của Xy-ri, ông I.Ốt-man cho biết báo cáo của IAEA vừa công bố đã không chứng minh bất cứ điều gì cho thấy cơ sở An Ki-ba của Xy-ri, vốn bị máy bay I-xra-en ném bom phá hủy tháng 9-2007, là một lò phản ứng hạt nhân bí mật, như cáo buộc của Mỹ và một số nước phương Tây. Phát biểu với các phóng viên sau khi báo cáo của IAEA được lưu hành, ông Ốt-man nhắc lại rằng mục tiêu mà I-xra-en oanh tạc chỉ là một cơ sở quân sự thông thường. Ông Ốt-man cho biết Xy-ri sẽ tiếp tục hợp tác với IAEA, nhưng chỉ theo thỏa thuận cơ bản mà hai bên đã ký, trong đó quy định các thanh sát viên IAEA được tới cơ sở An Ki-ba một lần (hồi tháng 6 vừa qua). Theo ông Ốt-man, IAEA trước đó đã đồng ý với Xy-ri rằng cơ quan này sẽ chỉ thực hiện một chuyến viếng thăm, nhưng sau đó lại yêu cầu có thêm những chuyến thăm khác.

    Trong báo cáo ngày 20-11, IAEA cho rằng chưa có đủ bằng chứng để kết luận có một lò phản ứng hạt nhân bí mật ở khu vực sa mạc phía Đông Bắc Xy-ri, song khẳng định cần có thêm các chuyến thanh sát tới địa điểm trên cùng 3 địa điểm khác thuộc khu vực này, cũng như sự hợp tác tích cực hơn nữa của Đa-mát để xác định liệu Xy-ri có xây lò phản ứng hạt nhân hay không. Tuy nhiên, ông Ốt-man đã miêu tả 3 địa điểm này là "các căn cứ quân sự" phi hạt nhân mà người ngoài không thể viếng thăm.

    Quyết định này của Xy-ri có thể làm thất bại những nỗ lực của IAEA bám sát những khẳng định của Mỹ rằng địa điểm bị I-xra-en đánh bom năm ngoái là một lò phản ứng đã gần hoàn thành và có thể sản xuất plu-tô-ni. Trong cuộc thanh sát hồi tháng 6 này, IAEA đã phát hiện dấu vết u-ra-ni trong các mẫu phẩm lấy từ Xy-ri, song chưa thể kết luận đây là bằng chứng về việc Đa-mát đang cho xây dựng một cơ sở hạt nhân. Cho đến nay, Xy-ri vẫn bác bỏ mọi cáo buộc cho rằng nước này đang xây dựng cơ sở hạt nhân với sự giúp đỡ của CHDCND Triều Tiên.

    Tổng Giám đốc IAEA En Ba-ra-đây hôm 17-11 cũng khẳng định chưa thể kết luận rằng những dấu vết u-ra-ni được tìm thấy tại địa điểm bị I-xra-en ném bom là bằng chứng về việc Đa-mát đang cho xây dựng một cơ sở hạt nhân, nhưng IAEA cần được quay trở lại hiện trường để tiến hành thêm các xét nghiệm khác. Ông cũng yêu cầu I-xra-en phải có trách nhiệm cung cấp thông tin lý giải cáo buộc do Ngoại trưởng Xy-ri Oa-lít An Mô-a-lem đưa ra, rằng mẫu phẩm u-ra-ni được tìm thấy có thể có nguồn gốc từ chính những quả bom do I-xra-en thả xuống căn cứ An Ki-ba. Theo ngoại trưởng An Mô-a-lem, việc thông tin về mẫu phóng xạ trên được tiết lộ vào thời điểm Tổng giám đốc IAEA En Ba-ra-đây chuẩn bị đưa ra báo cáo về Xy-ri vào cuối tháng này là mang động cơ chính trị và nhằm gây sức ép với Xy-ri. Ông Mô-a-lem cũng cho rằng, Mỹ đã có “hành động tương tự” khi sử dụng bom chứa u-ra-ni nghèo tại I-rắc và Áp-ga-ni-xtan.

    Ngọc Hà
    host

    Ý kiến bạn đọc

    0 bình luận
    Đang tải reCAPTCHA...