Những năm gần đây, trên địa bàn các tỉnh miền Trung như Ninh Thuận, Phú Yên, Khánh Hòa... liên tiếp xảy ra tình trạng nắng nóng trên diện rộng dẫn đến nguồn nước bị cạn kiệt, ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe , sinh hoạt của bộ đội và nhân dân. Song, nhờ có hệ thống bể nước dự trữ được đầu tư xây dựng từ nhiều năm trước, kết hợp tận dụng triệt để các nguồn nước, bổ sung phương tiện vận chuyển, lọc nước... nên các đơn vị thuộc Quân khu 5 (QK) đã cơ bản bảo đảm đủ nước sạch phục vụ bộ đội và giúp đỡ nhân dân khu vực đóng quân.

Quân khu 5 gồm 7 tỉnh (thành phố) thuộc duyên hải miền Trung và 4 tỉnh Tây Nguyên. Đây là địa bàn có thời tiết, khí hậu khắc nghiệt. Mùa khô, hạn hán kéo dài; mùa mưa thì lũ lụt... gây nhiều khó khăn cho việc khai thác, bảo đảm nước sạch phục vụ ăn uống, sinh hoạt, tăng gia sản xuất, nhất là các đơn vị đóng quân vùng biên giới, vùng sâu, vùng xa, ven biển, đảo gần bờ... Vì vậy, bảo đảm đủ nước sạch phục vụ bộ đội luôn là mục tiêu, nhiệm vụ cấp thiết của lãnh đạo, chỉ huy các cấp và ngành Doanh trại QK. Năm 2010, Bộ Tư lệnh Quân khu đã giao Phòng Doanh trại nghiên cứu, đề xuất phương án đầu tư xây dựng hệ thống cung cấp nước sạch, bảo đảm ổn định, lâu dài. Căn cứ vào quy hoạch tổng thể mặt bằng doanh trại đã phê duyệt, Phòng Doanh trại và các đơn vị xác định cụ thể vị trí xây dựng công trình cung cấp nước sạch phù hợp, không làm ảnh hưởng đến quy hoạch chung và tránh lãng phí. Thông qua khảo sát, kiểm tra, Phòng Doanh trại đã tham mưu, đề xuất và được Bộ Tư lệnh QK, Cục Hậu cần nhất trí triển khai phương án đầu tư xây dựng công trình nước sạch theo hướng cơ bản, ổn định, bền vững có trọng tâm, trọng điểm, giải quyết dứt điểm từng đơn vị, với phương châm trên dưới cùng lo, cùng làm. QK từng bước hỗ trợ kinh phí mua sắm, thay thế thiết bị, dụng cụ mới cho các đơn vị chưa được đầu tư xây dựng cơ bản công trình cấp nước sạch; ưu tiên bảo đảm cho những đơn vị có quân số đông, đơn vị đặc biệt khó khăn về nguồn nước sạch.

Trên cơ sở phương án được QK phê duyệt, Phòng Doanh trại chủ động điều chỉnh kế hoạch bảo đảm ngân sách, ưu tiên cho các dự án xây dựng công trình nước sạch sát với điều kiện thực tế từng đơn vị. Phân công cán bộ trực tiếp bám nắm đơn vị, tiến hành khảo sát xác định phương án đầu tư xây dựng công trình ổn định, bền vững, hiệu quả, hạn chế yếu tố bất lợi do sự tác động của khí tượng, thủy văn. Chỉ đạo, hướng dẫn các đơn vị khai thác triệt để nguồn nước từ các dự án cung cấp nước dân sinh, hệ thống cấp nước hiện có của đơn vị; xây dựng bể dự trữ nước mưa và các nguồn nước mặt đã qua xử lý để cung cấp  nước sinh hoạt phục vụ bộ đội và hỗ trợ cho nhân dân trong những đợt nắng hạn cao điểm. Với phương châm trên dưới cùng làm, kết hợp với huy động nhiều nguồn vốn khác nhau, từ năm 2011-2014, QK đã đầu tư trên 50 tỷ đồng, xây dựng được 12 dự án cấp nước, trong đó có 07 dự án hoàn thành, 05 dự án đang tiếp tục triển khai. Năm 2013, QK đã tiếp nhận và đưa vào sử dụng 01 xe lọc nước chuyên dụng cơ động; đầu tư mua sắm nhiều máy bơm cao áp; củng cố và thay mới một số hệ thống đường ống dẫn nước cho các đơn vị thuộc khối sư đoàn, lữ đoàn... nên từng bước giải quyết được tình trạng thiếu nước sạch trong mùa nắng nóng. Riêng đối với các đơn vị đóng quân trên đảo gần bờ, như: đảo Cù Lao Chàm (tỉnh Quảng Nam), đảo Lý Sơn (tỉnh Quảng Ngãi), đảo Cù Lao Xanh (tỉnh Bình Định) và một số đơn vị đóng quân trên địa bàn  phía Nam QK (tỉnh Phú Yên, Ninh Thuận) và Tây Nguyên được đầu tư trên 5 tỷ đồng xây dựng hơn 1.500 m3 bể dự trữ nước mưa phục vụ bộ đội trong mùa khô. Đến nay toàn QK đã có trên 60% đầu mối đơn vị bảo đảm đủ nước sạch đạt tiêu chuẩn chất lượng tốt. Thường vụ Đảng ủy, Bộ Tư lệnh QK xác định: hết năm 2015 phấn đấu cơ bản bảo đảm đủ nhu cầu nước sạch cho các đơn vị đủ quân; đồng thời tiếp tục đề nghị Bộ Quốc phòng đầu tư 53 tỷ đồng, kết hợp các nguồn vốn tự huy động, quyết tâm thực hiện đến giữa năm 2016 bảo đảm đủ 100% nước sạch cho các lực lượng vũ trang trong QK.

Cùng với đầu tư của trên, các đơn vị cũng chủ động khắc phục khó khăn để bảo đảm đủ nguồn nước sạch phục vụ bộ đội. Vào mùa khô, một số đơn vị đã tận dụng giếng khơi, giếng khoan hoặc lấy nước từ sông, suối về bể lọc lấy nước sạch; sử dụng xe chở nước sạch từ xa về phục vụ bộ đội. Tổ chức củng cố, sửa chữa, cải tạo, nâng cấp công trình cung cấp nước, kịp thời phát hiện, khắc phục sự cố rò rỉ làm thất thoát, tiêu hao nước sạch. Thường xuyên kiểm tra việc sử dụng nguồn nước sạch quốc doanh, nhằm hạn chế hiện tượng dùng quá tiêu chuẩn quy định; tận dụng tối đa các nguồn nước từ giếng khoan, giếng khơi, bể lọc và nước mưa dự trữ. Cùng với đó, các đơn vị quan tâm làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục bộ đội ý thức sử dụng tiết kiệm và quản lý chặt chẽ nguồn nước sạch; tận dụng triệt để nước đã sử dụng để tưới cây và tăng gia sản xuất. Phổ biến, hướng dẫn, nhân rộng những sáng kiến hay trong việc tạo nguồn và sử dụng tiết kiệm nước sạch để các đơn vị tham quan, vận dụng.

Không chỉ bảo đảm đủ nước sạch phục vụ bộ đội, trong đợt nắng nóng kéo dài vừa qua tại tỉnh Ninh Thuận, QK đã chỉ đạo Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Ninh Thuận phối hợp cùng với lực lượng của QK đưa  01 xe lọc nước cơ động và xe xi - téc vào một số địa phương bị thiếu nước ngọt nghiêm trọng để giúp đỡ nhân dân. Xe lọc nước được đặt tại nơi có nguồn nước thô là đập Lâm Cấm - Sông Dinh để tiến hành lọc nước tự động, sau đó sử dụng xe xi- téc vận chuyển đến 4 điểm cấp nước miễn phí cho nhân dân thuộc xã Phước Dinh và xã Phước Diêm (huyện Thuận Nam); xã Phước Trung (huyện Bác Ái) và xã Nhơn Hải (huyện Ninh Hải).

Cùng với việc bảo đảm nước sạch, QK đã giải quyết thành công việc bảo đảm nước nóng phục vụ bộ đội tắm trong mùa đông (đối với các đơn vị đóng quân trên địa bàn Tây Nguyên). Trên cơ sở hệ thống tắm nước nóng đã được đầu tư (23 điểm), từ năm 2011-2014, bằng nguồn nội lực các đơn vị đã chủ động đầu tư trên 800 triệu đồng để xây dựng hệ thống tắm nước nóng được tận dụng từ nguồn nhiệt dư thừa của hệ thống bếp lò hơi cơ khí. Đến nay, có trên 85% đầu mối đơn vị đóng quân trên địa bàn Tây Nguyên đã được bảo đảm đủ nước nóng phục vụ bộ đội tắm mùa đông.

Phát huy những kết quả đạt được, hiện nay, Phòng Doanh trại QK đang tiếp tục tham mưu cho Bộ Tư lệnh QK, Cục Hậu cần điều chỉnh quy hoạch doanh trại; chỉ đạo các đơn vị có điều kiện xây dựng hồ chứa nước ngọt tập trung để nuôi thả cá và dự trữ nước ngọt. Tiếp tục ưu tiên đầu tư kinh phí xây dựng các công trình nước sạch, hệ thống tắm nước nóng cho các đơn vị trên địa bàn Tây Nguyên, phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu xây dựng công trình bảo đảm nước sạch, nước nóng trong năm 2016.

Thượng tá, KS PHẠM ĐÌNH LỤC, Cục Hậu cần, Quân khu 5