Sau gần 1 năm triển khai, dây chuyền sản xuất thịt hộp ở Binh đoàn Tây Nguyên đã mang lại hiệu quả thiết thực, sản phẩm đạt chất lượng cao, giá rẻ hơn thị trường trên 10%, đáp ứng đủ nhu cầu của đơn vị và cung cấp cho các đơn vị bạn trên địa bàn.

Binh đoàn Tây Nguyên là đơn vị chủ lực làm nhiệm vụ huấn luyện, SSCĐ, phòng chống bão lũ và các nhiệm vụ đột xuất cấp trên giao. Hàng năm, các đơn vị trong Binh đoàn phải tổ chức nhiều đợt hành quân dã ngoại, làm công tác dân vận, tham gia nhiệm vụ phòng chống bão lũ khắc phục hậu quả thiên tai. Mỗi khi làm nhiệm vụ hành quân dã ngoại, các đơn vị vừa tổ chức thu mua thực phẩm tại chỗ, vừa phải vận chuyển hàng tấn thực phẩm từ trạm chế biến của đơn vị đến cấp cho các bếp ăn dã ngoại. Do đó, vừa tốn nhiên liệu vận chuyển, vừa không đảm bảo thời gian cấp phát, ảnh hưởng đến chất lượng nuôi dưỡng bộ đội.

 Để giữ vững chất lượng bữa ăn bộ đội trong huấn luyện dã ngoại, đầu năm 2010, Phòng Quân nhu (Cục Hậu cần) đã đề xuất việc tổ chức dây chuyền sản xuất thịt hộp và được Tư lệnh Binh đoàn nhất trí cho áp dụng công nghệ dây chuyền sản xuất thịt hộp của Viện Nghiên cứu Khoa học Hậu cần Quân sự - Học viện Hậu cần. Đây là dây chuyền công nghệ sản xuất thịt hộp mi- ni, vốn đầu tư ít, công suất nhỏ, phù hợp khi triển khai ở các sư đoàn đủ quân hoặc ở cấp quân khu, quân đoàn. Ngay sau khi kế hoạch tổ chức sản xuất thịt hộp được phê duyệt, Hậu cần Binh đoàn tổ chức triển khai nhà trạm, lắp đặt dây chuyền sản xuất; mua sắm máy móc, dụng cụ, biên chế lực lượng chuyên trách và cử người đi tập huấn chuyển giao công nghệ.

Qua nghiên cứu các yếu tố thuận lợi, khó khăn, Hậu cần Binh đoàn quyết định chọn trạm chế biến tập trung của Quân đoàn bộ để triển khai lắp đặt dây chuyền sản xuất thịt hộp, nhằm tận dụng mặt bằng sẵn có, tận dụng hệ thống điện, nước của trạm chế biến, giảm chi phí đầu tư. Khu vực sản xuất thịt hộp được bố trí riêng biệt, có tường và nền lát gạch tráng men, trần ốp tôn để bảo đảm vệ sinh... Cùng với việc xây dựng, cải tạo nhà trạm, Phòng Quân nhu đã cử 3 nhân viên trực tiếp ra Học viện Hậu cần tập huấn trong thời gian 7 ngày để tìm hiểu kỹ về công nghệ, thực hành sản xuất và làm các thủ tục cần thiết nhận chuyển giao công nghệ. Các loại máy trong dây chuyền sản xuất thịt hộp gồm: 01 máy ghép mí (loại máy 4 con lăn do Trung Quốc sản xuất); 01 nồi áp suất (loại 150 lít có xuất xứ từ Nhật Bản), máy xay thịt, cùng với các dụng cụ: cân đồng hồ, dụng cụ chứa đựng... Tài liệu bàn giao công nghệ gồm: công thức pha chế, chế biến các loại sản phẩm thịt hộp, kỹ thuật thanh trùng, phương pháp kiểm tra, các chú ý khi sản xuất... Tổng chi phí cho mua sắm máy móc, thiết bị, cải tạo nhà trạm và chuyển giao công nghệ trên 450 triệu đồng. Về nhân lực, tổ sản xuất thịt hộp được biên chế 6 nhân viên (trong đó có 1 nhân viên phụ trách, kiêm kế toán) chịu sự quản lý, chỉ đạo trực tiếp của Phòng Quân nhu - Cục Hậu cần Binh đoàn. Các nhân viên trong tổ sản xuất đều là quân nhân chuyên nghiệp, có phẩm chất đạo đức tốt, khoẻ mạnh, không mắc các bệnh truyền nhiễm và 3 tháng được kiểm tra sức khoẻ 1 lần. Theo quy định của Cục Hậu cần, tổ sản xuất có trách nhiệm bảo quản vật tư, tài sản, duy trì chất lượng, giá cả... và được thưởng theo số lượng sản phẩm (53 đồng/hộp). Đối với giá sản phẩm thịt hộp, tổ sản xuất thực hiện hạch toán và điều chỉnh giá theo sự chỉ đạo của Hội đồng giá Binh đoàn. Để có nguồn nguyên liệu phục vụ sản xuất thịt hộp, hàng tháng, Hậu cần Binh đoàn gửi kế hoạch nhập thịt (loại thịt mông sấn) cho các đơn vị, tổ sản xuất đảm nhiệm việc vận chuyển thịt về trạm chế biến Binh đoàn. Hoạt động sản xuất được đặt dưới sự điều hành của Phòng Quân nhu (về số lượng, loại sản phẩm), bình quân 1 tháng sản xuất được 3500 hộp thịt chất lượng cao, tương đương 1,6 tấn thịt mông sấn.

Để làm chủ công nghệ sản xuất, Phòng Quân nhu đã mời cán bộ của Học viện Hậu cần về trực tiếp hướng dẫn tổ sản xuất và theo dõi hoạt động dây chuyền, kịp thời xử lý các tình huống về kỹ thuật. Quá trình tổ chức sản xuất thịt hộp, cán bộ, nhân viên của tổ sản xuất luôn tuân thủ nghiêm ngặt các qui trình kỹ thuật để bảo đảm chất lượng sản phẩm và an toàn lao động. Vì vậy, chỉ sau thời gian ngắn, tổ sản xuất đã cho ra sản phẩm đạt chất lượng cao, được Trung tâm dịch tễ Tây Nguyên kiểm nghiệm xác nhận sản phẩm thịt hộp đạt tiêu chuẩn chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm.

 Với việc tổ chức sản xuất thành công thịt hộp, Binh đoàn Tây Nguyên đã chủ động hơn trong công tác tạo nguồn thực phẩm, rất thuận tiện trong vận chuyển, cấp phát, bảo đảm phục vụ bữa ăn bộ đội khi dã ngoại, SSCĐ, kể cả trong dự trữ thực phẩm phòng khi giá cả thị trường tăng cao. Bên cạnh đó, việc triển khai sản xuất thịt hộp đã tận dụng được sản phẩm chăn nuôi, khuyến khích các đơn vị đẩy mạnh chăn nuôi. Khi có tình huống bệnh dịch ở gia súc, gia cầm, Binh đoàn có thể chế biến, đóng hộp thịt dự trữ dùng làm thực phẩm chia ăn thường xuyên, bảo toàn vốn đầu tư. Sản phẩm thịt hộp đã làm phong phú thực đơn ăn hàng ngày của bộ đội; do sản phẩm chất lượng cao, chế biến hợp khẩu vị nên được cán bộ, chiến sĩ các đơn vị ưa dùng. 

Sau gần 1 năm tổ chức dây chuyền sản xuất thịt hộp, Binh đoàn đã sản xuất được trên 38.500 hộp thịt (tương đương gần 20 tấn thịt) với 2 loại sản phẩm (thịt lợn xay và thịt lợn hầm). Sản phẩm thịt đóng hộp đã đưa vào phục vụ bữa ăn bộ đội trong 10 đợt huấn luyện dã ngoại gần đây và còn được sử dụng làm thực phẩm chia ăn hàng ngày (4 bữa/ tuần). Tại thời điểm tháng 4/2011, giá sản phẩm thịt hộp (thịt lợn xay loại 450g) trên thị trường là 44.000 đồng, nhưng giá thịt hộp do Binh đoàn sản xuất và chia ăn cho bộ đội chỉ 39.000 đồng/hộp (thấp hơn 5.000 đồng/hộp), thời gian bảo quản được kéo dài từ 9-12 tháng, tỷ lệ thịt đạt trên 95%. Sản phẩm thịt hộp đã được Thiếu tướng Nguyễn Vĩnh Phú - Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần đánh giá cao khi đến kiểm tra đơn vị năm 2010. Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm, việc sử dụng thịt hộp làm thực phẩm phục vụ bộ đội khi hoạt động dã ngoại cũng cho thấy một số vấn đề bất cập cần tiếp tục nghiên cứu. Đó là, sản phẩm thịt hộp có giá thành tương đối cao so với thịt cùng loại được chế biến thông thường, do phải chi phí vỏ hộp, khấu hao dây chuyền máy móc, điện nước... ảnh hưởng đến định lượng ăn. Và nếu thực đơn ăn liên tục có món thịt hộp sẽ khiến bộ đội khó ăn vì ngấy, do đó chỉ nên dùng trong bữa ăn dã ngoại. 

Từ kết quả đạt được sau 1 năm triển khai tổ chức sản xuất thịt hộp ở Binh đoàn Tây Nguyên cho thấy: Để triển khai dây chuyền sản xuất thịt hộp đạt hiệu quả, chỉ nên tổ chức ở cấp quân khu, quân đoàn là phù hợp nhất vì phát huy được hết công suất máy móc, thiết bị, dụng cụ. Đồng thời, có điều kiện đầu tư trang thiết bị, dụng cụ hiện đại, nâng cao trình độ quản lý và tổ chức của đội ngũ nhân viên, đáp ứng yêu cầu bảo đảm chất lượng sản phẩm. Đối với mỗi dây chuyền sản xuất thịt hộp, cần sản xuất đa dạng sản phẩm hộp với trọng lượng khác nhau (loại hộp 200g, 450g) để vừa phát huy công suất máy móc, dụng cụ, vừa tiện trong việc chia ăn cho bộ đội.

Trong thời gian tới, Binh đoàn sẽ mở rộng sản xuất, làm thêm nhiều sản phẩm đóng hộp như: thịt gia cầm, cá biển đóng hộp để phục vụ bộ đội. Do kinh phí có hạn, Binh đoàn đề nghị cấp trên hỗ trợ thêm vốn đầu tư mua sắm máy móc, mở rộng nhà xưởng nhằm sản xuất ra nhiều loại sản phẩm chất lượng cao phục vụ cán bộ, chiến sĩ cũng như các đơn vị bạn trên địa bàn đóng quân.

Đại tá Vũ Đình Dũng - Cục Hậu cần Binh đoàn Tây Nguyên