Để có đủ rau xanh phục vụ bữa ăn hằng ngày của bộ đội và dự trữ trong giai đoạn giáp vụ, huấn luyện dã ngoại, thời gian qua, Phòng Quân nhu QK tập trung chỉ đạo các đơn vị phát triển trồng cây leo giàn, như: mướp, bầu, bí đỏ, bí xanh...

Trước năm 2013, việc trồng cây leo giàn của các đơn vị trong QK chủ yếu dựa theo phương pháp truyền thống và trồng xen canh với các loại rau khác tại khu tăng gia sản xuất tập trung, khung giàn chủ yếu được làm bằng tre, nứa; giống cây trồng do đơn vị tự ươm; kỹ thuật chăm sóc còn chưa đúng qui trình nên sản lượng thu hoạch chưa cao.

Thực hiện chủ trương đẩy mạnh tăng gia sản xuất, trong đó tập trung phát triển giàn cây leo theo hướng cơ bản, qui mô lớn, chất lượng cao, cuối năm 2013, Phòng Quân nhu đã tiến hành rà soát đánh giá thực trạng việc trồng cây leo giàn ở các đơn vị, làm cơ sở cho việc chỉ đạo, đầu tư giống vốn. Đồng thời, tổ chức đoàn cán bộ tham quan một số địa phương trên địa bàn QK có trồng các loại cây giống leo giàn mới, có qui mô lớn, năng suất, chất lượng, hiệu quả cao. Qua tham quan, tìm hiểu cho thấy, loại bí xanh F1 Fuji 868 do Trung tâm Thực nghiệm Rau quả tỉnh Vĩnh Phúc nhân giống có nhiều ưu điểm vượt trội so với các loại giống bí khác, như: Cây sinh trưởng nhanh, quả nhiều, hình thức đẹp, đặc ruột, ít hạt, không bị chua, có khả năng chịu đựng thời tiết khắc nghiệt, ít sâu bệnh, năng suất cao. Quả có trọng lượng trung bình từ 2,5-3kg, dài 60-65cm, đường kính quả 7-8 cm; năng suất trung bình đạt 50-55 tấn/ha. Giống bí này có thể trồng 2 vụ/năm trên đất ruộng hoặc các triền đồi đất cằn cỗi, phù hợp với điều kiện canh tác của đơn vị đóng quân vùng trung du, miền núi. Đặc biệt, vỏ bí cứng nên có thể vận chuyển đi xa và bảo quản trong thời gian dài.

Đầu năm 2014, Phòng Quân nhu đã báo cáo và được chỉ huy Cục Hậu cần nhất trí cho triển khai trồng thí điểm 1.500 m2 tại Trường Quân sự và 2.500 m2 ¬ giàn tại Trung đoàn 148-Sư đoàn 316 thay cho giống bí xanh trước đây. Sau 1 năm triển khai, 2 đơn vị này đã trồng thành công được 2 lứa bí; năng suất mỗi lứa đạt 5-5,5 tấn/1.000 m2, trừ chi phí thu lãi 35-40 triệu đồng. Từ thành công này, đầu năm 2015, toàn QK thực hiện thay thế toàn bộ giống bí xanh đã trồng trước đây.

Để thuận tiện trong việc hướng dẫn, chỉ đạo, Phòng Quân nhu thành lập Tổ kỹ thuật gồm 3 người, trong đó đồng chí Trưởng phòng làm tổ trưởng. Tổ có nhiệm vụ liên hệ với Trung tâm Thực nghiệm Rau quả tỉnh Vĩnh Phúc mua hạt giống tập trung về cấp cho đơn vị; lập kế hoạch phân bổ kinh phí làm giàn cây leo; trực tiếp xuống đơn vị cơ sở chỉ đạo việc quy hoạch khu vực trồng bí; cùng với cán bộ của Trung tâm hướng dẫn kỹ thuật gieo trồng, chăm sóc, kiểu cách làm giàn; xác định chỉ tiêu diện tích cho mỗi loại hình đơn vị… Theo đó, giàn trồng bí được làm theo kiểu chữ U ngược; cột  làm bằng bê tông cốt thép, kích thước 10 x 12 x 170 cm; mặt giàn làm bằng khung cứng (ống thép Φ27-31mm), kết hợp với tre, hóp (đường kính 5-6 cm), trên cùng được phủ lưới cước. Với loại giàn này chi phí vật tư chỉ hết 55-60 triệu đồng/1.000 m2 (không tính công bộ đội). Tất cả chi phí mua vật tư làm giàn, mua giống, dụng cụ bẫy ruồi vàng, thuốc bảo vệ thực vật, phân bón… được trích từ nguồn ngân sách TGSX trên cấp. Về vị trí làm giàn, Phòng Quân nhu yêu cầu các đơn vị quy hoạch gọn, mang tính ổn định lâu dài và chuyên canh cao; đất trồng phải được cải tạo kỹ trước khi trồng cây. Đối với diện tích giàn, mỗi tiểu đoàn thuộc lữ đoàn binh chủng làm giàn có diện tích 1.000 m2, tiểu đoàn bộ binh là 1.500 m2; cấp huyện, thị xã nếu có diện tích đất đai, trồng từ 300-500 m2 giàn (tương đương 1-1,5 m2 giàn/người). Về thời vụ gieo trồng, hằng năm, các đơn vị tổ chức gieo trồng vào  vụ đông xuân (tháng 1-2) và vụ thu đông (tháng 9-10). Riêng kỹ thuật gieo trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh, ruồi vàng… ngoài tài liệu cấp cho đơn vị, Phòng Quân nhu trực tiếp hướng dẫn chỉ đạo thống nhất. Đồng thời cung cấp số điện thoại cán bộ tư vấn kỹ thuật của Trung tâm để các đơn vị hỏi ý kiến khi cần.

Với chủ trương, phương pháp triển khai trên, hết năm 2015, toàn QK đã nhân rộng được hơn 24.000 m2 giàn bí xanh Fuji 868, thu hoạch 210 tấn quả, thu lãi trên 800 triệu đồng. Năm 2016, QK tiếp tục phát triển nhân rộng giống bí này ở các đơn vị còn lại. Theo tính toán, trồng bí xanh Fuji 868 có năng suất cao gấp 5 lần và thu lãi gấp 3,5 lần so với trồng các loại rau ăn lá thông thường (muống, mồng tơi, rau dền, rau cải canh…). Từ thành công trên, ngoài việc bảo đảm đủ rau xanh phục vụ bữa ăn bộ đội hằng ngày (kể cả thời gian giáp vụ), các đơn vị còn bán ra thị trường từ 30-40% tổng sản lượng thu hoạch để tăng nguồn thu quỹ vốn.

Việc trồng thành công mô hình bí xanh Fuji 868 theo qui mô lớn đã thực sự chuyển đổi cơ cấu cây trồng mới mang tính ổn định, hiệu quả kinh tế trong công tác tăng gia sản xuất, tạo ra nguồn rau sạch phục vụ bữa ăn bộ đội hằng ngày, đồng thời là mô hình sinh động giúp bà con đồng bào dân tộc thiểu số tham quan học tập, phát triển kinh tế hộ gia đình.

Đại tá ĐẶNG VĂN HÒA-Trưởng phòng Quân nhu QK2