Theo Đại tá, bác sĩ Nguyễn Trung Sơn, Giám đốc Viện Y học phóng xạ và u bướu quân đội: Trong 20 năm qua, cùng với những nỗ lực, cố gắng của cán bộ, nhân viên, sự quan tâm của Đảng ủy, chỉ huy Cục Quân y và sự đầu tư thiết thực của Bộ Quốc phòng và Nhà nước, viện đã có những bước phát triển vững chắc. Hiện nay, viện là trung tâm y tế ứng phó sự cố bức xạ hạt nhân cấp quốc gia và quân đội. Với những nhiệm vụ mới được giao, viện đã được đầu tư triển khai xây dựng dự án “Trung tâm y tế ứng phó với sự cố bức xạ, hạt nhân và điều trị nạn nhân chất độc da cam”, tới nay đã hoàn thiện và đưa vào sử dụng...

Cán bộ viện thực hành đo kiểm tra phóng xạ trong mẫu bệnh phẩm. 

Trong công tác huấn luyện, nghiên cứu khoa học, viện đã hoàn thành, nghiệm thu gần 60 đề tài khoa học, trong đó có 2 đề tài khoa học cấp Nhà nước, 4 đề tài cấp Bộ Quốc phòng, 8 đề tài cấp ngành. Các đề tài đều chú trọng vào nhiệm vụ y học quân sự mà viện đảm nhiệm như: "Nghiên cứu các chất điều biến đáp ứng sinh học có giá trị trong điều trị bệnh phóng xạ”, “Nghiên cứu một số chỉ tiêu sinh học trong máu ngoại vi nhóm cựu chiến binh tiếp xúc với chất độc chiến tranh và những người con dị tật nội trú tại làng Hữu nghị”… Hiện nay, viện đang tiếp tục triển khai và thực hiện một số đề tài nghiên cứu khác, tập trung vào lĩnh vực y học quân sự và chẩn đoán lâm sàng. Viện đã có hàng chục bài báo khoa học đăng trên các tạp chí chuyên ngành u bướu, y học hạt nhân và phóng xạ trong nước, cử 25 lượt cán bộ đi học tập, hội thảo tại nước ngoài do Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) phối hợp với một số nước tổ chức.

Năm 2005, sau các bước chuẩn bị cơ sở về kiến thức và hạ tầng, Đội cấp cứu nhiễm xạ (CCNX) của viện đã được thành lập để sẵn sàng cơ động ứng phó y tế đối với tai nạn phóng xạ, hạt nhân. Từ khi thành lập, Đội CCNX đã tham gia xử lý một số sự cố tai nạn phóng xạ như vụ mất nguồn phóng xạ của Viện Công nghệ xạ hiếm thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ (tháng 5-2006), sự cố sử dụng nguồn phóng xạ tại Tổng công ty LILAMA (tháng 1-2016). Tháng 11-2013, được sự hỗ trợ của chương trình kết hợp quân dân y và sự chỉ đạo của Cục Quân y, lần đầu tiên trên cả nước, viện đã tổ chức thành công cuộc diễn tập cấp cứu nhiễm xạ NX-13. Kết quả diễn tập đã được chuyên gia thuộc các lĩnh vực y tế, an toàn bức xạ, y học quân sự đánh giá cao. Rút kinh nghiệm qua đợt diễn tập này, Đảng ủy, chỉ huy viện đã tổ chức chỉ đạo bổ sung, hoàn thiện quy trình cứu chữa và tổ chức biên chế đối với ngành u bướu, phóng xạ. 

Nói về công tác điều trị, Đại tá, bác sĩ Nguyễn Văn Mùi, Phó giám đốc, Bí thư Đảng ủy viện cho chúng tôi biết: Công tác thăm khám, thu dung điều trị luôn được viện đặt lên hàng đầu. Cho đến nay, viện chưa để xảy ra tình trạng mất an toàn trong chuyên môn. Viện đã khám cho 95.000 lượt bệnh nhân, thu dung điều trị cho hơn 20.000 lượt bệnh nhân ung thư, bệnh nhân bị bệnh bướu giáp, sản xuất hàng chục vạn viên thuốc để phục vụ công tác nghiên cứu, điều trị như viên Hoàn Quy Hà, viên Ulactamin… Ngoài ra, các đoàn công tác của viện cũng đã tham gia khám tuyến cho 19.000 lượt đồng bào vùng sâu vùng xa và tích cực hưởng ứng phong trào “Chung tay vì sức khỏe cộng đồng”.

Những năm gần đây, viện đã được trang bị khá đầy đủ các trang thiết bị chuyên ngành hiện đại, cần thiết cho thực hiện nhiệm vụ và đã được Thủ trưởng Bộ Quốc phòng xếp hạng chuyên môn viện loại I về chuyên ngành u bướu và y học hạt nhân. Đại tá, bác sĩ Nguyễn Văn Mùi chia sẻ: Viện có hơn 100 cán bộ, nhân viên, trong đó số cán bộ chuyên môn có 90% được đào tạo sau đại học. Đảng ủy, Ban giám đốc viện thường xuyên tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt quy chế dân chủ nhằm phát huy trí tuệ tập thể, thúc đẩy chuyên môn, nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ đảng viên, giữ gìn y đức của người thầy thuốc quân đội. Vì thế, trong 20 năm xây dựng và phát triển, viện đã có 10 năm đạt danh hiệu “Đơn vị Quyết thắng” và vinh dự được Nhà nước trao tặng Huân chương Lao động hạng ba, Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng ba cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.

Bài và ảnh: VŨ XUÂN