Theo đề tài “Vi khuẩn biến đổi hình dạng chữ L” của nhóm nghiên cứu đến từ Đại học Newcastle, vi khuẩn sẽ thay đổi hình dạng của chúng nhằm che giấu thành tế bào - mục tiêu tấn công của kháng sinh.

Nhóm nghiên cứu đã sử dụng các kỹ thuật tiên tiến để phân tích mẫu từ bệnh nhân cao tuổi mắc bệnh nhiễm trùng đường tiết niệu (UTI) tái phát tình nguyện tham gia chương trình.

Cụ thể, nếu người bệnh uống kháng sinh vào trong cơ thể như penicillin hoặc các loại khác với mục đích nhắm vào thành tế bào, vi khuẩn sẽ bắt đầu thay đổi hình dạng và biến mất khỏi “radar kháng sinh”.

Tiến sĩ Katarzyna Mickiewicz, người đứng đầu nhóm nghiên cứu cho biết, thành tế bào như một tấm áo giáp bảo vệ vi khuẩn và làm cho nó trở nên mạnh mẽ hơn. Đây cũng là mục tiêu tấn công của kháng sinh, đồng thời là dấu hiệu nhận biết để thuốc kháng sinh sau khi vào trong cơ thể người bệnh sẽ dễ dàng định vị được vi khuẩn.

Ảnh minh họa. Nguồn: CAS Oslo.

Do đó, vi khuẩn đã tìm cách biến đổi từ dạng tế bào thông thường sang hình dạng giống chữ L, giúp ẩn đi thành tế bào của chúng. Trong trường hợp này, hệ thống miễn dịch của con người và kháng sinh như penicillin khó có thể nhận dạng được vi khuẩn. Vì vậy, vi khuẩn sẽ sống trót lọt, tiếp tục hoành hành trong cơ thể người bệnh.

Vi khuẩn có hình dạng chữ L là những chủng vi khuẩn liên quan đến bệnh UTI, bao gồm E.coli, Enterococcus, Enterobacter và Staphylococcus, được các nhà nghiên cứu tìm thấy trong 29/30 bệnh nhân tình nguyện.

Ở hình dạng chữ L này, vi khuẩn trở nên mỏng manh và yếu hơn nhưng lại có thể khiến nó dễ dàng ẩn náu bên trong cơ thể bệnh nhân.

Đáng lưu ý, khi ghi lại hình ảnh vi khuẩn bên trong một bệnh nhân mắc bệnh UTI, nhóm nghiên cứu đã nhận thấy quá trình chuyển đổi hình dạng chữ L của chúng có thể xảy ra trong mọi điều kiện môi trường sống, chứ không chỉ trong điều kiện nhân tạo tại phòng thí nghiệm.

Ông Mickiewicz giải thích, đối với một bệnh nhân khỏe mạnh, những vi khuẩn có hình dạng chữ L sẽ bị tiêu diệt bởi chính hệ thống miễn dịch của họ. Tuy nhiên, ở một bệnh nhân yếu hoặc cao tuổi, như các đối tượng tham gia cuộc thử nghiệm, vi khuẩn có thể dễ dàng sống sót. Sau đó, chúng lại trở lại với hình dạng cũ và bệnh nhân lại phải đối mặt với nguy cơ tái phát bệnh.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã xác định tình trạng kháng kháng sinh là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với sức khỏe, an ninh lương thực và sự phát triển toàn cầu hiện nay.

Kết quả của nghiên cứu trên được kỳ vọng sẽ góp phần hỗ trợ các nhà khoa học sớm đưa ra một phương pháp điều trị kết hợp, bao gồm một loại kháng sinh tấn công vào thành tế bào của vi khuẩn cùng một một loại kháng sinh khác nhắm mục tiêu vào những vi khuẩn có hình dạng chữ L đang “ẩn mình chờ thời”.

KHÁNH NGÂN (theo Independent)