QĐND - Đang ngồi trong nhà, cố lạt nốt đòn bánh tét, nghe tiếng bước chân tới đầu ngõ, rồi bước vô sân, dì Năm cũng biết đó là ai. Mọi bữa thì dì đã đứng dậy đẩy rộng cánh cửa nhưng hôm nay dì làm như không hay. Dì ngồi xây lưng ra cửa, đầu cúi xuống, giả bộ mải miết. Tiếng bước chân tới giữa sân thì dừng lại. Dì Năm nghe rõ tiếng bập bập kéo liên tục mấy hơi thuốc. "Ghiền nặng vậy đâu có khỏe". Dì Năm nghĩ và lại làm bộ chẳng hay gì đầu cúi mải miết hơn. Tiếng bàn chân di di, vẻ chùng chình nửa định bước vô tiếp, nửa chừng ý hắng tiếng. Mùi khói thuốc tỏa nhẹ, xuôi chiều nắng, xông thẳng vô nhà đủ cho dì Năm biết đó là loại thuốc gì. Dì biết đó là thứ thuốc lá Zet, loại bao mềm, mùi khen khét và nằng nặng. "Thuốc đó ổng chắc ghiền ngày cả gói".

Nắng mới vươn quá ngọn dừa, bóng ngọn dừa cùng cái bóng của người đứng ngoài sân đổ dài. Đổ sát tới chỗ dì Năm đang ngồi. Dì liếc mắt nhìn cái bóng người đang ngọ nguậy mà phát cười. Dì chỉ cười mỉm, nhỡ cười thành tiếng người ta lại tưởng chọc quê thì phiền phức. Đổ sát chỗ dì Năm ngồi lạt đòn bánh tét cái bóng người mới tới thả khói liên tục. "Quái sao hôm nay có gì mắc cỡ vậy". Dì Năm thầm hỏi. Mọi bữa mới tới đầu ngõ đã rôm rả cất tiếng chào, bữa nay hẳn có chuyện rồi.

Thấy ngồi mãi như vậy không tiện, vả lại cứ xây lưng vầy cũng thấy mỏi. Dì Năm lại giả bộ như đã xong việc, dì đứng lên ngoái ra cửa. "Ủa anh sui tới hồi nào mà... mà lẹ vậy?". Câu hỏi của dì Năm khiến người mới tới mắc cỡ. Thì chính người đó đang đứng ngoài sân nhìn nóng rát cái ót cao trắng hồng của dì Năm mãi mà. Như bị bắt thóp đúng mạch, người vừa tới lúng búng: "Tui... Tui qua xem chị sui có mạnh không?". "Không mạnh chớ bộ...". Dì Năm kịp dừng lại. Suýt nữa thì dì đã nói: "Không mạnh chớ bộ anh sui có chăm tui không?". Dì chợt đỏ mặt cũng y như người kia bị bắt thóp. Mặt dì đỏ ửng như vừa từ bếp chui ra, mồ hôi ướt táp vài lọn tóc.

"Vợ chồng thằng Ba con Hai biểu tui... biểu tui năng qua thăm chị sui". Người mới tới nói khó khăn. Nói như không nói sẽ bị trách vậy. Dì Năm mải nghĩ câu định nói ban nãy của mình. Thì mình là chi của người ta mà muốn người ta chăm mình? Dì cười lấp. "Mời anh sui vô nhà. May có anh sui qua. Tui định qua bển biếu anh sui đôi bánh tét ăn Tết". Dì ngừng lại, bàn tay nâng đôi bánh tét lên ý là dì nói thực. "Mấy lại cánh đàn ông đâu có để ý. Tết nhất đến nơi rồi mà bánh trái không có coi không được". Dì Năm kéo chiếc ghế, dì muốn người mới tới ngồi chơi chờ dì xóc dây lạt ngoắc đôi bánh tét.

***

Dì Năm tuổi bốn mươi ba. Bà con trong xóm hay đùa dì: "Coi kìa, gái một con như rầy thiệt hết chịu nổi". Dì cười chống chế, cười mà thấy thích trong lòng. Quả thật, ở vào cái tuổi đó rồi mà dì Năm còn giữ được cái dáng như thời con gái. Người lẳn, mái tóc dầy và đen. Mái tóc luôn được dì bới thành búi làm hở cái ót cao trắng hồng làm chết mê những cái nhìn của cánh đàn ông trong xóm. Dì góa chồng sớm. Chồng dì mất sau chuyến đi biển gặp nạn, khi dì vừa sinh đứa con gái. Vậy là dì ở vậy, ở vậy nuôi con trước bao con mắt ngó nghiêng cùng bao lời thầm thì sau lưng. Thực ra dì cũng đôi lần nghĩ ngợi trước những câu nói sau lưng. Nhưng nghĩ ngợi mãi lại quấy quá qua đi vì dì thương con nhỏ thiếu bàn tay cha từ lúc mới lọt lòng. Dường như có bao tình cảm dì dành hết cho đứa con gái mồ côi cha. Dành hết cho tới hồi đầu năm rồi, con Hai, đứa con gái duy nhất của dì đi lấy chồng. Nó lấy chồng vậy nên dì mới thành sui gia với người mới tới.

"Vợ chồng thằng Ba con Hai biểu tui năng qua thăm chị sui". Lần này thì người mới tới nói liền mạch hơn. Giọng nói cũng đỡ ngập ngừng hẳn. Dì Năm hết mắc cỡ. "Thì từ hồi rồi anh sui vẫn năng đó thôi". Dì nói chữa ngượng giúp người mới tới. Sáng nay xóm vắng. Sáp Tết rồi nên xóm vắng. Mọi người mải lo sắm Tết nên đi làm cả thành thử tiếng là nhà nằm đầu xóm mà bữa nay lối ngõ vắng trơn. Vắng trơn làm dì thấy ngại. Từ bữa con Hai nhà dì lấy chồng là thằng Ba con trai của người mới tới nhà đã neo lại thêm vắng. Cộng với ngày sáp Tết nên cái vắng như nhân đôi. Việc anh sui tới chơi mừng thì mừng thật nhưng cũng ngại. Ngại nhất là bà con ngang qua cửa. Ngộ nhỡ họ nhìn vào thấy kỳ lắm. Rồi bàn tán nữa.

Dì Năm đưa cho người mới tới đôi bánh tét. Vô tình bàn tay của dì chạm vào bàn tay người mới tới. Chút chạm nhẹ nhưng nó khiến dì thẫn thờ. Bao năm rồi dì mới có cảm giác chạm tay người khác như thế. Người mới tới cũng rụt tay lại, hình như người ta cũng thấy cảm giác là lạ giống như dì.

***

Ông sui về rồi dì Năm mới thấy trống trải. Dì ngồi thần ra mà nghĩ đâu đâu. Nghĩ lại thêm đỏ mặt. Dì luống cuống kéo tấm khăn rằn đang vắt ngang vai lên che ngang miệng như sợ ai đó trông thấy. "Người đâu mà hiền khô". Dì vừa nói tới ông sui. Ông sui hơn dì đúng một con giáp. Vậy là dì với ông sui cùng tuổi. Những người cùng tuổi hay có hoàn cảnh giống nhau. Dì lại đỏ mặt thêm lên. "Chưa gì mà đã vơ vào". Dì mắng mình vô duyên.

Nhà ông sui ở cuối xóm. Nhà ấy mới dựng bởi ông sui cũng mới về xóm này ở. Dì Năm nghe nói, ở bên Rạch Giá ông sui có nhà to lắm. Cái nhà ấy ông sui cho vợ chồng thằng Hai, con trai lớn ở lầu hai. Cho vợ chồng thằng Ba ở lầu ba. Lầu một ông sui cho thuê cửa hàng bán điện thoại di động.

Có lần dì Năm hỏi thằng Ba, tức là thằng con rể của dì, sao cha nó lại về xóm này mà ở. Ở một mình khổ lắm. Dì đã ở một mình mãi nên dì biết những ai ở một mình đều khổ cả. Thằng con rể của dì chẳng hiểu nó nói vui hay nói thật: "Thì cha con về đây cho gần má mà". Cái thằng, nói gì không nói lại nói vậy?

Ông sui làm cán bộ trên tỉnh, người đâu mạn Kiên Lương chứ không phải người vùng An Biên quê của dì. Từ ngày bà vợ của ổng mất đi, ổng sinh buồn mà xin "hưu non". Ổng về đâu không về lại về đúng quê dì để mua đất dựng nhà. Thế mới có chuyện con Hai nhà dì gặp thằng Ba nhà ổng chứ.

***

Nắng lên cao. Cái nắng cuối năm hanh hao làm dì Năm thấy bứt rứt. Hôm con Hai đi lấy chồng nó cứ khóc hoài. Dì phải mắng nó. "Định ở với má tới già sao?". Mắng vậy mà dì cũng tui tủi. Nó đi lấy chồng thành ra giờ nhà chỉ còn mỗi mình dì. Đến lúc này dì mới thấy hẫng hụt. Từ ngày chồng mất ngoài biển dì có suy nghĩ gì đâu xa. Nghĩ chút ít lại thương con nhỏ mà gắng. Nay nó yên bề mừng cho nó mà dì lại thấy tủi?

Dì Năm đứng dậy. Không lẽ cứ ngồi vậy mà nghĩ. Dì bước ra ngoài sân. Tự dưng bên tai dì như còn nghe cái tiếng bàn chân di di, tiếng bàn chân chùng chình. "Anh sui lạ thật. Người đâu lại cứ mắc khổ vào mình?".

Có tiếng con chim chuyền lách chách trên tán lá dừa. Tiếng chuyền lách chách như nó nói với dì Năm rằng nó cũng biết chuyện dì đang nghĩ thương ông sui. Nó cũng biết rằng dì cũng đang thương chính mình. Ở cái xóm vắng ven biển này mọi thứ đến ầm ào rồi qua đi cũng ầm ào. Nhưng cái chuyện "tự dưng" ông sui về đây ở và lại hay qua thăm bà sui thì chẳng ầm ào chút nào. Dì Năm ngoái mắt nhìn xa hơn. Ý như dì trông đợi điều chi ở đâu đó. Hồi chồng dì mất ngoài biển dì cũng ngóng mắt nhìn ra xa như trông chừng biết đâu chồng dì sẽ quay về như chuyện cổ tích. Dì ngóng như thế vài năm rồi cũng nguôi ngoai. Vậy mà lâu lắm rồi dì mới thấy lại cảm giác ngóng xa xa. Ngóng trông chừng điều gì đó?

Sáp Tết rồi. Dì Năm phân vân không hiểu Tết này "anh sui sẽ ăn uống ra sao?". Ổng ở một mình. Một mình trong ngày Tết đã cực lại thấy khổ. Dì Năm ngóng con mắt ra xa hơn. Dì nhớ lần gần đây vợ chồng con Hai đảo về thăm nhà. Con rể nói vu vơ: "Hai ông bà già này sao cứ người đầu xóm, người cuối xóm nhỉ?".

Dì Năm bỗng thấy xốn xang.

Truyện ngắn của ĐỨC CƯỜNG