Ban nhạc Hy Vọng biểu diễn trong dịp kỷ niệm 10 năm quan hệ ngoại giao Việt Nam-Hoa Kỳ. Ảnh: K.B

Ban nhạc Hy Vọng được thành lập năm 2003 gồm Thanh Tùng, Kim Ơn, Minh Quân, Quốc Hoàn, Quang Vũ, Thanh Sơn. Đây là những nghệ sĩ khiếm thị tiêu biểu đã tốt nghiệp đại học khoa âm nhạc truyền thống của Nhạc viện Hà Nội được nghệ sĩ Tôn Thất Triêm dẫn dắt, giúp đỡ. Các thành viên ban nhạc đến từ nhiều miền quê khác nhau, mỗi người một hoàn cảnh nhưng có chung niềm đam mê đó là âm nhạc, đặc biệt là nhạc cổ truyền. Thanh Tùng-người tốt nghiệp hai chuyên ngành đàn bầu và sáng tác đã đi biểu diễn nhiều nước ở châu Âu bằng cây đàn độc đáo cho biết: "Sắp ra trường, chúng tôi đang lo lắng chưa biết sử dụng nghề đã học thế nào. Rất may mắn gặp được nghệ sĩ Tôn Thất Triêm. Ông là người thầy truyền đạt, phân tích cho chúng tôi hiểu và thể hiện những giai điệu cổ điển tuyệt diệu trên thế giới, đồng thời thường xuyên tổ chức và liên hệ để nhóm biểu diễn". Ban nhạc đã từng diễn tại một số địa phương trường học những khách sạn lớn ở Hà Nội như Daewoo, Melia, Hilton. Ngoài các nghệ sĩ khiếm thị, trong các buổi diễn lớn, Hy Vọng luôn kết hợp với những nghệ sĩ tên tuổi như nghệ sĩ ưu tú Thế Dân, ca sĩ Xuân Thanh (Giải thưởng các cuộc thi hát quốc tế Trai-cốp-xki, Glin-ka, Gu-la-ép, Ka-li-nin-grát tại Nga và các cuộc thi tại Tây Ban Nha, Xan Phan-xi-xcô Hoa Kỳ). Các bản nhạc đậm hồn dân tộc Việt Nam được thể hiện nhuần nhuyễn. Không những thế, nét độc đáo của nhóm đó là dùng nhạc cụ truyền thống diễn tấu những giai điệu nổi tiếng của thế giới. Nhiều buổi biểu diễn để lại sự thán phục chân thành của khán giả trong nước và bạn bè quốc tế. Đại sứ quán Hoa Kỳ, Ma-lai-xi-a, Hàn Quốc đã từng mời nhóm biểu diễn nhân dịp Quốc khánh. Là thành viên trẻ nhất, Quang Vũ, cây sáo trúc điêu luyện nói: "Một trong những buổi diễn thành công của chúng tôi là giao lưu người khuyết tật của 4 nước: Nhật Bản, Hàn Quốc, Phi-líp-pin và Việt Nam vào ngày 8-6-2007 tổ chức tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế, số 11 Lê Hồng Phong. Tuy chỉ gặp mặt ở Hà Nội nhưng âm nhạc đã đưa mọi người về từng vùng miền của Việt Nam và du lịch thế giới bằng những bài dân ca các nước. Qua đây người khuyết tật nước bạn hiểu hơn về văn hóa và con người Việt Nam".

Trước ngày lên đường về nước, cựu Đại sứ Mỹ tại Việt Nam M.W.Mơ-rin đã gửi thư cho nhạc sĩ Tôn Thất Triêm bày tỏ sự trân trọng đối với ban nhạc Hy Vọng: "Tôi đặc biệt trân trọng và đánh giá cao những buổi biểu diễn mà ngài và các em học sinh đã dâng tặng chúng tôi trong thời gian ở Việt Nam. Lòng tôi rất buồn vì sắp phải xa Việt Nam, phải xa những người bạn đã trở nên thân thiết với Ca-men-la (vợ ngài đại sứ) và tôi ở nơi đây. Mỗi lần được thưởng thức hợp xướng của ngài và các em, tôi cảm động vô cùng khi được lắng nghe vẻ đẹp của âm nhạc mà những học sinh của ngài đã tạo nên".

Và đây nữa, lời đánh giá của Ngài đại sứ An-giê-ri Na-cơ Bút-sơ-ri: "Suốt cả buổi tối, ban nhạc "Hy Vọng" đã mang đến cho chúng tôi một chương trình nghệ thuật đa dạng, phong phú. Thông qua những giai điệu tuyệt vời, chúng tôi như được thưởng thức một chuyến du lịch đến An-giê-ri, Việt Nam và thế giới. Chúng tôi rất xúc động khi nghe những bài hát An-đa-lu-xi-a An-giê-ri mà ban nhạc đã thể hiện rất thành công bất chấp sự phức tạp và khó khăn của loại hình âm nhạc đặc biệt, ngay cả đối với nhạc công nước ngoài".

4 năm trung cấp, 4 năm đại học đủ thời gian để rèn luyện và tích lũy cho chuyên ngành học trở thành nghề. Tuy vậy, cuộc sống các thành viên ban nhạc vẫn còn bấp bênh. Tiếng nhị mượt mà như tiếng tơ nhưng nghệ sĩ khiếm thị Kim Ơn đến từ Hà Tây quê lụa phải chọn việc xoa bóp bấm huyệt để tạo nguồn thu nhập chính. Ban nhạc rất cố gắng hoạt động để mọi người giảm bớt phần khó khăn nhưng thực tế không đơn giản. Minh Quân ra trường với tấm bằng khá, chịu trách nhiệm bộ gõ chia sẻ: "Chúng tôi đã có nghề trong tay, “cần câu” đã được trang bị nhưng để tiếp cận với “hồ cá” lại chậm chân hơn người bình thường".

Cái tên của ban nhạc đã nói lên những mong muốn thiết thực của mỗi thành viên. Theo quan điểm của nghệ sĩ Tôn Thất Triêm: "Các em cần có một sự ổn định về vật chất để sinh sống. Hãy xem các em biểu diễn và đánh giá qua tài năng nghệ thuật". Năm nay đã 66 tuổi, nghệ sĩ Tôn Thất Triêm vẫn lặng lẽ dìu dắt nhóm nhạc Hy Vọng. Có lẽ một cá nhân lo lắng cho các em chưa đủ, cần những "mạnh thường quân", đặc biệt là các cơ quan quản lý, các tổ chức nghệ thuật nên lưu tâm, tạo điều kiện cho các nghệ sĩ khiếm thị trẻ sinh sống, cũng là không để mai một những tài năng quý hiếm.

Quốc Hoàn