Cụ Đồng Ký dạy các cháu ca hát

Tên thật của cụ là Đồng Ký, nhưng bà con gọi cụ là "Ký Gừng". Gọi thế là bởi vì hoạt động văn nghệ quần chúng ở Thượng Thanh, cụ Đồng Ký tuy đã tuổi 75 nhưng vẫn là hạt nhân nòng cốt. Như gừng càng già, càng cay.

Cụ Đồng Ký hoạt động văn nghệ không phải chỉ để cho vui, cái chính là để chiến đấu chống giặc và phục vụ sản xuất, xây dựng đời sống mới. Hồi ở bộ đội (1954-1956) cụ tự nghiên cứu tư liệu lịch sử-văn hóa, học nhạc lý, nhạc cụ, làm chủ công trong đội văn nghệ của tiểu đoàn B46 và luôn luôn đứng đầu tất cả các hội diễn ở đoàn 57 (Sư đoàn B04). Nghe tin công bố Hiệp định Giơ-ne-vơ về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Đông Dương, cụ sáng tác ngay bài thơ "Quay về thôi hỡi người lạc lối", kêu gọi ngụy quân về với gia đình, với cách mạng. Bài thơ được cấp trên cho in hàng trăm bản phục vụ công tác binh vận trong những ngày chuẩn bị tiếp quản Thủ đô.

Chuyển ngành về công tác ở Nhà máy Hóa chất Đức Giang, rồi nghỉ hưu, cụ Đồng Ký phụ trách văn nghệ ở Hội Người cao tuổi tổ dân phố 20. Cụ viết nhiều bài hát, hoạt cảnh ca ngợi quê hương đổi mới.

Giờ đây sức khỏe đã yếu, phải dùng máy trợ tim đi liền thân, song cụ Đồng Ký vẫn hăng say xây dựng phong trào văn nghệ và đời sống văn hóa của địa phương. Cụ bảo, cái máy trợ tim giúp cụ phần xác, còn "máu nghệ sĩ" giúp cụ phần hồn. Cả hai đã làm cho cụ chiến thắng bệnh tật để cùng với cụ bà và con cháu góp phần xây dựng quê hương Thượng Thanh giàu đẹp, văn minh.

Bài và ảnh: PHẠM XƯỞNG