Khách đi đường nán lại mua hoa sen bên đầm Tiền Phong. Ảnh: Mai Hồng

Ít ai biết được, cách đây không lâu, tại cái đầm hoang mênh mông có tên gắn với tên xã là Tiền Phong này, nơi những bông sen đang khoe sắc lại là nơi của bèo tây, lục bình cùng đủ thứ côn trùng muỗi bọ làm tổ. Theo người dân ở đây kể lại, những cây bèo mọc cao tới 70-80cm, dày đặc cả vùng đầm, nằm ngay trên trục đường chính vào xã, mùi hôi thối của những loại cây cối, rác rưởi lâu năm bốc lên tanh tưởi. Ai đi qua cũng muốn tăng tốc để nhanh qua vùng đầm rộng mênh mông này. Trước năm 2000, ông Nguyễn Văn Hùng một cán bộ thủy sản của xã sau khi về hưu đã đề xuất ý kiến với xã cho nhân dân đấu thầu những đoạn đầm để trồng sen. Ông Hùng kể: “Rời nghề nghiên cứu giống cá (công việc chính ông làm trước khi về hưu), tôi cũng đi đây đi đó, biết được một vài địa phương có trồng sen tăng thu nhập. Về quê mình, tôi tranh thủ áp dụng luôn. Tôi nghiên cứu giống sen, tìm mua tận Hà loại sen trắng, đẹp mà thơm. Rồi về cùng vợ làm thử”. Tuy nhiên, giai đoạn đầu cũng gặp không ít khó khăn. Ông nhận khoán 25.000m² đầm, về chia cho các hộ gia đình có “hứng thú” với nghiệp trồng sen, tiền thuê đầm trả cho xã chỉ vài tạ thóc mấy năm đầu. Rồi ông cùng bà con bắt tay vào cải tạo đầm. Việc đầu tiên phải làm là vớt bèo. Những cây bèo cao, to ăn rễ sâu vào lòng đầm cần rất nhiều sức người, không tự làm hết được, họ phải thuê thợ. Bèo vớt lên bờ để thành những ụ to, vớt đến đâu đắp bùn đến đấy cho bèo thối mà chết, bèo chất lên thành đống, kín bờ. Tiếp sau đó họ bắt tay vào trồng sen. Nhưng ngay cả công đoạn trồng sen cũng đòi hỏi người trồng phải có sự chăm sóc nhất định, phải giữ nước cho sen từ 2 đến 5 tháng. Vào tháng 1 và 2 là phải bỏ nhiều công sức nhất vì phải gieo giống sen, vớt bèo tây đã kịp mọc khi kết thúc vụ trước.

Đến nay, vùng đầm sen vốn là những bãi bèo hoang xưa kia đã là nguồn thu nhập bổ sung cho gần 20 hộ gia đình, giải quyết việc làm cho gần 100 lao động. Chị Đoàn Thị Bắc - một trong những người chủ đầm sen hiện nay tâm sự: “Ban đầu chúng tôi thấy nhà bác Hùng làm cũng thu nhập đồng ra đồng vào nên cũng xin thầu một vùng đầm 10 mẫu. Đầu tư ban đầu hết hơn 13 triệu. Từ 2004 đến nay, gia đình tôi đã có 3 vụ thu hoạch. Quy trình là tháng 11, 12 vớt bèo, tháng 1, 2 vớt tiếp, tháng 4 đến tháng 8 thu hoạch.

Mỗi tháng có 10 ngày rộ, thu nhập được khoảng 700-800.000 đồng một ngày, những ngày cuối vụ như bây giờ thì khoảng 200.000 đồng. Trừ tiền đầu tư thuê người hái, vớt bèo, mỗi vụ lãi khoảng hơn 20 triệu đồng. Tôi dùng để mua xe lam cho chồng đi chở hàng, mua phông bạt làm đồ cho thuê đám cưới…”.

Không chỉ những nhà thầu, ngay cả những người được thuê hái sen cũng nhờ đó mà có chút thu nhập. Đoàn Văn Mạnh (học sinh lớp 12 trường THPT Thạch Đà – Vĩnh Phúc) cũng tranh thủ những tháng hè đi làm phụ giúp bố mẹ. Mỗi ngày chỉ cần 3 giờ đồng hồ từ 3 đến 6 giờ chiều giong thuyền ra đầm hái sen, cậu đã có 600.000 đến 800.000 đồng một tháng. Mạnh kể: “Mấy ngày đầu tập chèo thuyền hái sen, em bị ngã xuống đầm liên tục. Thế mà vẫn mê. Năm nay đã là năm thứ 2 em đi hái sen thuê rồi, thu nhập cũng cần lắm, nhưng quan trọng là hoa sen rất đẹp, đi hái sen giữa đầm cảm giác rất thoải mái. Nhiều khi nhìn sen cứ mải miết quên cả “nhiệm vụ”. Phải yêu hoa mới làm được công việc này đấy, vì đầm sen hoa mọc san sát, gai cứa vào xước hết cả người, lại phải đi hái lúc nắng chang chang nữa chứ”.

Đầm sen thực sự là một giải pháp quan trọng góp phần tăng thu nhập cho bà con trong xã, hơn nữa, những đầm sen rộng mênh mông chính là niềm tự hào của nhân dân xã Tiền Phong trong việc bảo vệ môi trường, tăng mỹ quan khu dân cư, là nơi mà khách đi đường sẵn sàng dừng chân nghỉ lại để tận hưởng chút không khí trong lành có được từ những bông sen tinh khiết.

HỒNG THUẬN