Blog đã kết nối tác giả-tác phẩm-người đọc gần nhau hơn

QĐND Online - “Văn học mạng” và văn học truyền thống chỉ khác nhau về phương tiện truyền đạt, còn bản chất thì như nhau, đó là kết luận được rút ra từ cuộc Hội thảo “Văn học mạng Việt Nam và văn học mạng trên thế giới” do Tạp chí Văn hoá Nghệ thuật và Công ty Sách Bách Việt tổ chức sáng 21-3 tại Hà Nội…

Cư dân mạng trong những năm gần đây, đặc biệt là một năm qua đã phần nào thoả thuê với hàng loạt tác phẩm văn học mới được viết trực tiếp trên mạng qua các blog (nhật ký mạng) cá nhân của các nhà văn, nhà thơ trẻ và già.

Những tác phẩm này, khi vừa được post lên nhanh chóng nhận được phản hồi từ phía độc giả. Điều đó cho thấy, Internet đã khiến cho sự tương tác giữa người sáng tác và người đọc trở nên hiệu quả hơn.

Nhưng phải hiểu thế nào là “văn học mạng”, liệu “văn học mạng” có khác biệt so với văn học truyền thống?

Ngay khi đề cập vấn đề này, hai cây bút văn học mạng nổi bật Cấn Vân Khánh và Phong Điệp đã khẳng định, văn học là văn học và “văn học mạng”- văn học truyền thống chỉ khác nhau về hình thức tiếp cận bạn đọc.

Với giới văn học Trung Quốc, “văn học mạng” là một khái niệm giả, văn học xuất phát từ tâm hồn chứ không phải sinh ra từ mạng, mạng chẳng qua được coi là nội dung và hình thức của tâm hồn trong ảo giác tự say sưa với chính mình mà thôi, thế nên mới có “văn học mạng” đó (Lí Kính Trạch-nhà phê bình văn học); chỉ là sự khác biệt về phương tiện truyền bá, sẽ không thể tạo nên sự khác biệt trong bản chất văn học (Dư Hoa-nhà văn); cái gọi là “văn học mạng” nên phải gọi là “viết qua mạng” (Lí Khiết Phi-nhà nghiên cứu văn học); mạng internet đã khiến tất cả mọi nhân tài đều không bị vùi dập, từ giờ trở đi, các tác gia vĩ đại sẽ xuất hiện trên đó (Vương Sóc-nhà văn).

Theo nhà báo, nhà phê bình Nguyễn Chí Hoan (báo Văn nghệ), văn chương không có thực thể nào ngoài văn chương, bởi vậy không thể nói có sự khác nhau giữa văn chương trên mạng với văn chương “sách vở” ngoài đời.

Đúng vậy, mạng chỉ là một phương tiện đề truyền bá tác phẩm nhanh nhất đến với bạn đọc, còn chất lượng, “giá trị của tác phẩm lại ở chính tác phẩm đó” (Phong Điệp).

Ông Đỗ Lai Thuý, Phó tổng biên tập, trưởng ban Văn hoá Tạp chí Văn hoá Nghệ thuật, nhận xét, mạng cho văn học một phương thức tồn tại khác và điều đó cũng có ảnh hưởng đến sáng tác và tác động lớn đến người đọc.

Thay vì phải qua hàng loạt lăng kính kiểm duyệt nội dung, những tác phẩm văn học mạng lại được “xuất bản” trực tiếp qua các blog, điều này đòi hỏi sự tự kiểm soát của mỗi nhà văn, nhà thơ với “đứa con tinh thần” của mình, bởi sự tác động xấu hay tốt đến với độc giả, đặc biệt là các độc giả nhỏ tuổi.

Cấn Vân Khánh khẳng định lập trường của mình là viết “những tác phẩm giải trí đích thực cho độc giả”, còn Phong Điệp luôn đảm bảo con đường riêng cô đã chọn bởi sự khen, chê từ phía độc giả vẫn sẽ chỉ là những gợi ý cho từng sáng tác.

Cuộc Hội thảo dù diễn ra hai tiếng đồng hồ, nhưng có lẽ do sự vắng mặt của khá nhiều tay bút nổi bật trên mạng, các nhà phê bình tên tuổi và các đơn vị xuất bản nên vẫn còn nhiều vấn đề chưa được giải đáp thoả mãn. Nhiều tác giả trẻ đã bỏ về trước khi được cử toạ kịp nhận ra danh tính. Một nhà báo trẻ đã cười… buồn: Hội thảo như cuộc họp báo với hỏi và trả lời, mà thiếu tính trao đổi.