Mỗi sản phẩm từ sừng đều kể câu chuyện về sự sáng tạo, lan tỏa giá trị nghề sừng mỹ nghệ Đô Hai (xã Bình Sơn, tỉnh Ninh Bình) của những người trẻ say mê văn hóa dân tộc.

Tính đến nay, làng nghề sừng mỹ nghệ Đô Hai đã có truyền thống hơn một thế kỷ. Sừng trâu vốn là vật liệu gắn bó với đời sống sinh hoạt thường ngày của người Việt. Từ đó, dân làng Đô Hai kiên nhẫn mài giũa, thổi hồn vào thứ nguyên liệu thô ráp ấy để tạo nên các sản phẩm như: Roi ngựa, muôi, thìa, hộp trà, quai nón, lược chải tóc, trâm cài... chủ yếu phục vụ người dân miền Bắc.

Qua năm tháng, nghề sừng mỹ nghệ Đô Hai không chỉ là kế sinh nhai của người dân nơi đây mà đã trở thành một phần ký ức văn hóa làng.

Công chúng tham quan sản phẩm sừng mỹ nghệ Đô Hai tại di tích 22 Hàng Buồm (Hà Nội).

Với tình yêu di sản, một nhóm bạn trẻ tại Hà Nội đã thành lập thương hiệu Tám Mốt (42 Hàng Bạc, phường Hoàn Kiếm), đồng hành với làng nghề sừng mỹ nghệ Đô Hai, tập trung chế tác, thiết kế các sản phẩm từ sừng trâu. Họ đã viết tiếp câu chuyện của làng nghề truyền thống. Trong không gian di tích 22 Hàng Buồm, gian hàng của Tám Mốt như đưa du khách về miền quê Đô Hai xưa với mái ngói đỏ, giàn gấc trước hiên, cột nhà bằng tre và những tấm mành nứa thân thuộc.

Nguyễn Hà Thương, 24 tuổi, thành viên của thương hiệu Tám Mốt chia sẻ tại gian hàng: “Nổi tiếng nhất trong các sản phẩm sừng mỹ nghệ Đô Hai là chiếc lược sừng. Để làm ra chiếc lược sừng hoàn chỉnh, cần qua hàng chục công đoạn từ khi cắt sừng, gia nhiệt, ép phẳng, tạo phôi... đến mài giũa, đánh bóng, khắc tỉa. Mỗi công đoạn đều quan trọng, đòi hỏi người thợ phải khéo tay, tinh mắt, luôn đổi mới sáng tạo để cho ra được thành phẩm đa dạng, mẫu mã phong phú”.

Các sản phẩm sừng mỹ nghệ tại gian hàng không chỉ nổi bật bởi chất lượng tốt mà còn bởi vẻ đẹp đến từ hoa văn, họa tiết như khảm trai, khảm ốc, mang nét độc đáo riêng. Bên cạnh những chiếc lược sừng, công chúng còn được giới thiệu các sản phẩm khác như: Trâm cài tóc, vòng tay, khung tranh, ảnh nghệ thuật, linh vật trang trí... Điểm đặc biệt của các sản phẩm là những đường vân sừng tự nhiên, mộc mạc mà độc bản, cá tính, có giá trị sử dụng cao.

Nhiều khách tham quan, đặc biệt là những bạn trẻ bày tỏ sự bất ngờ với những món đồ thủ công từ sừng, thích thú tìm hiểu câu chuyện làng nghề Đô Hai và cách người thợ biến sừng trâu thô ráp thành những sản phẩm tinh tế. Nguyễn Trà My (19 tuổi, ở xã Thanh Oai, TP Hà Nội) chia sẻ: “Tôi ấn tượng với những chiếc trâm cài tóc cùng những bức tranh phụ nữ thời phong kiến ở đây. Trâm từ sừng đã đằm thắm tô điểm cho kiểu tóc của phụ nữ xưa, qua đó tôi hiểu hơn về lịch sử, văn hóa truyền thống của làng quê Bắc Bộ. Chiếc trâm hôm nay mang câu chuyện xưa nhưng với thiết kế hiện đại hơn, rất phù hợp với tà áo dài mà tôi đang mặc”.

Rời không gian Tết ở di tích 22 Hàng Buồm, trái tim mỗi người như ấm áp hơn bởi niềm hân hoan, hy vọng vào sự nối dài mạch sống làng nghề Việt. Những người trẻ với đam mê, niềm tin và cách thức lan tỏa di sản sáng tạo sẽ giúp giá trị truyền thống khẳng định vị thế trong đời sống hôm nay.