Hoa sim tím. Ảnh: Internet

Tôi còn nhớ, trong buổi giao lưu với các tướng lĩnh, phát động chương trình xã hội “Chúng con luôn bên mẹ” do Báo Gia đình và xã hội tổ chức, Trung tướng Phạm Hồng Cư-anh thứ hai của nguyên mẫu nhân vật cô gái trong bài thơ “Màu tím hoa sim” đã nghẹn lời khi nhắc tới nhà thơ Hữu Loan và mối tình với người em gái ruột của mình.

               Hơn 60 năm đã trôi qua, nhưng mỗi khi nhắc tới “Màu tím hoa sim” những ai đã từng kinh qua thời chiến chinh ấy đều thấy bùi ngùi cho một mối tình thời hoa lửa.

Bài thơ ra đời năm 1949, là nỗi đau hoài niệm của chính nhà thơ về người vợ trẻ của mình-cô Lê Đỗ Thị Ninh. Hai người quen biết nhau và yêu nhau từ khi Hữu Loan đến dạy học cho các anh cô. Sau đám cưới, bên nhau chưa được tuần lễ, Hữu Loan vội lên đường theo đội hình Sư đoàn 304 vào chiến trường, mang theo hình ảnh người vợ trẻ ngày ngày tựa cửa ngóng trông. Xa nhau chưa được hai tuần trăng, ông nhận được hung tin vợ mình chết đuối khi đi giặt quần áo ngoài sông Chuồng (ấp Thị Long, Nông Cống, Thanh Hóa).

Bàng hoàng, đau đớn, tưởng chừng ngã quỵ giữa chiến trường, nhưng ông đã kìm lòng mình cho giọt nước mắt không rơi nơi chiến tuyến. Khi chiến trường im tiếng súng, Hữu Loan tức tốc trở về quê nhà, chỉ thấy người mẹ già đang ngồi bên mộ con, chiếc bình hoa ngày cưới đã trở thành bình hương... Xa cách bao lâu, giờ trở về gần nhau trong gang tấc mà xa nhau vời vợi, thương người vợ trẻ phải thay các anh chăm sóc mẹ (cả ba người anh đều đi chiến trường), nhớ về những kỉ niệm, bao kí ức về người vợ trẻ trong ông lại ùa về. Dòng mực hòa chung dòng nước mắt và những vần thơ nặng trĩu ưu tư ra đời trong hoàn cảnh ấy.

“Má tôi ngồi bên mộ con

Đầy bóng tối

Chiếc bình hoa ngày cưới

Thành bình hương

Tàn lạnh vây quanh…”

Gạt đi những đau thương, mất mát, người chiến sĩ-thi sĩ Hữu  Loan vẫn tiếp tục hành quân để làm tròn nghĩa vụ của người lính đối với Tổ quốc. Trong những cuộc hành quân ấy, mỗi khi qua đồi sim tím, hình ảnh người vợ trẻ lại trở về nguyên vẹn trong trái tim ông.

Trải qua bao thăng trầm trong làng thi ca, “Màu tím hoa sim” vẫn đẹp trong hàng triệu triệu trái tim người Việt Nam và là hành trang theo mỗi người lính khi hành quân trên mọi nẻo đường của Tổ quốc.

DUY THÀNH