Nói tới Tạp chí Văn nghệ quân đội 50 năm qua, nói tới “nhà số 4 phố nhà binh", người đọc không chỉ nghĩ tới một tờ tạp chí, một đội ngũ nhà văn, một “thương hiệu” văn học mà cụ thể, họ còn nghĩ tới những chuyên trang, chuyên mục rất có ấn tượng của tạp chí. Đó là các trang “Mười hai cuộc đối thoại trong năm”, “Thơ trong các tập thơ”, “Hồi ức-tư liệu-kỷ niệm”, “Những đoạn văn ngắn”, “Văn nghệ quân đội giới thiệu”, “Chuyện tình dưới đáy ba lô”,... và những trang minh họa.

Vào dịp kỷ niệm sinh nhật lần thứ 50 của mình, tạp chí Văn nghệ quân đội đã cho xuất bản bốn bộ sách quý giới thiệu những tác phẩm tiêu biểu nhất đã in trên tạp chí nửa thế kỷ qua. Đó là các tập: Nửa thế kỷ thơ, Truyện ngắn văn nghệ quân đội (1957-2007), Chuyện tình dưới đáy ba lô và Văn nghệ quân đội-tuyển chọn những minh họa.

Bên cạnh tập Văn nghệ quân đội-50 năm bình luận văn nghệ (do Đoàn Minh Tâm biên soạn, chưa xuất bản), bốn tập sách trên có thể nói là bốn công trình rất quý, tập hợp, tuyển chọn những “tinh hoa” văn, thơ, họa từ “nhà số 4".

Tập Truyện ngắn Văn nghệ quân đội 1957-2007 (NXB Thanh Niên) là một tập sách “bề thế” cả về nội dung, hình thức. Tập sách đã lựa chọn được những truyện ngắn xuất sắc nhất từ nửa thế kỷ qua-mà truyện ngắn là thế mạnh, là “đặc sản” của Văn nghệ quân đội. Đọc tập tuyển, người đọc gặp lại các nhà văn Nguyễn Ngọc Tấn, Nguyễn Khải, Nguyễn Minh Châu, Xuân Thiều, Đỗ Chu, Triệu Bôn, Lê Lựu, Nguyễn Thị Như Trang... mỗi người một vẻ, hiện thực đấy mà cũng thật là lãng mạn. Rồi gặp tiếp Phạm Thị Minh Thư, Nguyễn Quang Thiều, Nguyễn Thị Thu Huệ, Y Ban, Nguyễn Văn Thọ, Nguyễn Thế Trường, Phạm Ngọc Tiến, Lê Minh Khuê, Dạ Ngân... Nhiều lắm, mỗi gương mặt, mỗi giọng văn đều là tiêu biểu, là tiếng nói của một thời, một giai đoạn. Có thể nói, đọc tuyển truyện ngắn Văn nghệ Quân đội 50 năm qua, thấy hiện lên diện mạo một thời của văn học, hiện lên những gương mặt mà chính họ đã và đang là giọng điệu, là dòng chủ đạo của văn chương hôm nay. Nói về truyện ngắn đương đại không thể không nói tới truyện ngắn của thế hệ 7x, 8x, thì đây, trong tập sách, bạn đọc sẽ được gặp vẻ tươi mới, vẻ hiện đại nhưng vẫn không kém phần đậm đà phong cách Việt của các tác giả Đỗ Bích Thúy, Nguyễn Đình Tú, Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, Viễn Sơn, Thôn Trung Phương...

Ở Văn nghệ quân đội-Nửa thế kỷ thơ (NXB Quân đội nhân dân) bạn đọc còn thấy rõ hơn một cuộc “tao ngộ” giữa các thế hệ cầm bút, làm thơ. Bức tranh thơ Việt Nam nửa sau thế kỷ XX, đầu thế kỷ XXI, nếu ai muốn biết có thể đọc tập tuyển này để hình dung ra. Bắt đầu từ những Tố Hữu, Xuân Diệu, Huy Cận, Chế Lan Viên...; tiếp đến là những nhà thơ kháng chiến thời chín năm đầy hăm hở tinh thần chiến đấu “Thà hy sinh tất cả” nhưng vẫn thật lãng mạn như Chính Hữu, Vũ Cao, Phùng Quán, Hoàng Lộc, Hồng Nguyên...; rồi đến thế hệ nhà thơ “Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”: Nguyễn Khoa Điềm, Phạm Tiến Duật, Thu Bồn, Hữu Thỉnh, Bằng Việt, Lưu Quang Vũ, Nguyễn Đức Mậu, Vương Trọng, Thanh Thảo, Nguyễn Duy... Như một cuộc duyệt binh thơ nửa thế kỷ, tập sách còn là một tập tư liệu quý đối với những người yêu thơ, những ai quan tâm đến thơ Việt Nam đương đại. Ở đây ta không chỉ được đọc những Đêm sao sáng (Nguyễn Bính), Núi đôi (Vũ Cao), Mẹ chẳng thể nào nhớ nổi con đâu (Bùi Minh Quốc), Thời hoa đỏ (Thanh Tùng), Con tem quân đội (Đinh Thị Thu Vân), Nửa sau khoảng đời (Vũ Đình Văn)... mà còn được đọc những bài thơ mới, lạ, và giàu chất đời, chất bộ đội của những Nguyễn Hữu Quý, Trần Anh Thái, Lê Mạnh Tuấn, Đoàn Tuấn, Phạm Sĩ Sáu, Lương Ngọc An, Lò Cao Nhum, Vi Thùy Linh, Trần Thị Huyền Trang, Phan Huyền Thư...

Bộ sách Chuyện tình dưới đáy ba lô (5 quyển), không bề thế nhưng nhỏ và xinh có lẽ là món quà dễ thương nhất mà các nhà văn quân đội dành riêng cho các chiến sĩ trẻ. Tên sách cũng là tên một chuyên mục của Văn nghệ quân đội (tờ phụ san) do Đại tá Chu Lai khởi xướng. Bộ sách giới thiệu cả trăm câu chuyện tình thời quân ngũ của các nhà văn. Rất bí mật vì nằm tận dưới đáy ba lô của lính, nhưng cũng là đời thường gặp trong đời bộ đội. Thật như kỷ niệm sâu sắc, nhưng lại cũng rất lãng mạn, trẻ trung.

Tập Minh họa Văn nghệ quân đội (1957-2007, NXB Quân đội nhân dân) là tập hợp có chọn lọc những minh họa đã in trên Văn nghệ quân đội suốt 50 năm qua. Minh họa (chủ yếu là minh họa các truyện ngắn) trên Văn nghệ quân đội có lẽ là một trong những tác phẩm “bằng hình” đầu tiên đến với bộ đội (sau và cùng với chiếu bóng, nhiếp ảnh). Minh họa trên Văn nghệ quân đội có nhiều bức rất ấn tượng, xem một lần là nhớ mãi. Lại có bức có sức vẫy gọi, động viên bộ đội rất lớn. Nhiều tác phẩm “vượt thời gian”, “đi cùng năm tháng” còn mãi đến hôm nay. Có thể nói, tên tuổi của các họa sĩ Huy Oánh, Nguyễn Thụ, Văn Đa, Huy Toàn, Quang Thọ, Dương Bích Liên, Mai Văn Hiến... được người đọc biết tới một phần là có những minh họa in trên Văn nghệ quân đội không chỉ là một tập sách “điểm mặt anh hào” giới họa mà còn là một cuốn sách giới thiệu những họa sĩ đã làm nên “diện mạo” của tờ tạp chí này.