QĐND - Là người trực tiếp lên lớp giảng dạy cho khóa học bậc đại học vừa học vừa làm nghệ thuật sân khấu chèo, do Khoa Sân khấu-Điện ảnh-Viết văn Trường Đại học Văn hóa nghệ thuật  (ĐHVHNT) Quân đội phối hợp với Nhà hát Chèo Quân đội tổ chức, NSƯT Hạnh Nhân bảo ông rất vui! Vui, vì ông đã có những đồng nghiệp làm nhạc chèo trẻ, tài năng và đầy tâm huyết.

- Thưa nhạc sĩ Hạnh Nhân, ông có nhận xét, đánh giá như thế nào về  5 học viên theo học sáng tác, chỉ huy, nhạc sĩ ở khóa học bậc đại học vừa qua?

- Việc Nhà hát Chèo Quân đội và Trường ĐHVHNT Quân đội tổ chức khóa học là một bước đi thích hợp, tạo tay nghề khá vững chắc cho các em. Lần này, có 5 học viên vừa sáng tác, vừa chỉ huy sân khấu chèo, các em đều là nghệ sĩ, diễn viên đã kinh qua, trải nghiệm cuộc sống, môi trường nghệ sĩ, là những nhạc công giỏi của nhà hát. Mừng là trong buổi thi tốt nghiệp thông qua sáng tác, chỉ huy cho các vở diễn, tiết mục báo cáo của các học viên đã biết bám vào âm hưởng của chèo để viết nên tròn trịa một bản khí nhạc và trực tiếp chỉ huy vở diễn.

- Thường thì những nhà hát mỗi năm dàn dựng 1 đến 2 vở diễn, nên việc “chọn mặt gửi vàng” làm nhạc cho vở, họ cũng cân nhắc. Vậy những tài năng đó, sau khi tốt nghiệp, họ có “đất” để làm không, thưa nhạc sĩ?

Vở chèo “Nhiếp chính Ỷ Lan” được các học viên hệ đại học vừa học vừa làm Nhà hát Chèo Quân đội dàn dựng, với phần âm nhạc được sáng tác và chỉ huy tại lễ tốt nghiệp. Ảnh: Việt Lam.

- Nhiều năm nay thường xuyên có các hội diễn, cuộc thi, do đó, lực lượng sáng tác, chỉ huy nhạc truyền thống có trải nghiệm nên họ tiến bộ khá nhanh. Tại Trường Sân khấu Điện ảnh Hà Nội, trên cương vị là Phó trưởng Khoa Kịch hát dân tộc, “chuyên” đào tạo sáng tác, chỉ huy, trong 5 năm qua, tôi đã chấm điểm tốt nghiệp cho 15 em vừa sáng tác và chỉ huy, giờ họ đã phát huy tốt tài năng của mình, làm khá chắc tay. Hầu hết các em đều là nhạc công trưởng thành từ các nhà hát có tiếng của Trung ương, Hà Nội hoặc đoàn nghệ thuật truyền thống nên công việc của họ rất thuận lợi, các em vừa học vừa làm. Như đoàn chèo Hải Dương có Kim Hoàn; Hưng Yên có Ngọc Cường; Bắc Giang có Tiến Mạnh,…   

 - Theo kinh nghiệm của nhạc sĩ, những nhạc công của nghệ thuật truyền thống, nhất là chèo, có sống được bằng nghề?

- Thực tế, bạn nào đã theo nghệ thuật truyền thống thì họ đam mê lắm, yêu lắm. Họ quyết sống chết với nghề. Nay chúng ta còn 15 đoàn chèo, đến đoàn nào cũng đều thấy không khí vui tươi, chưa quá đủ đầy hay được “lăng xê” như các nghệ thuật khác, nhưng các nghệ sĩ, diễn viên chèo vẫn sống được bằng nghề, cũng bởi sân khấu truyền thống lâu nay vẫn giữ được nét duyên thầm kín và sâu sắc. Các nhà hát vẫn luôn đỏ đèn. Tôi biết, Nhà hát Chèo Hà Nội suốt từ trước Tết đến nay, nghệ sĩ, diễn viên không có ngày nghỉ, thậm chí họ phải từ chối các suất diễn. Còn những nhạc công, sáng tác và chỉ huy nhạc chèo, họ sống khỏe đấy, nói hơi quá là hiện giờ họ tương đối giàu có. Như ở Nhà hát Chèo Việt Nam giờ có hai gương mặt sáng tác và chỉ huy nổi tiếng là Quang Hòa và Mạnh Hưng; Nhà hát Chèo Thái Bình có Mạnh Tuấn; Nhà hát Chèo Quân đội có Tùng Lâm, Minh Vương…

CHÂU XUYÊN (thực hiện)