Sự việc mới đây xảy ra tại TP Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương, sau khi suýt bị va chạm trên đường, người đàn ông 46 tuổi lái xe đuổi theo hơn 2km, chặn xe ô tô, dùng khúc xương đập vỡ cửa kính, bắt người lái xe 26 tuổi quỳ lạy, xin lỗi. Chuyện đó không phải hiếm, đã từng xảy ra các vụ việc tương tự: Trong trường học phụ huynh bắt cô giáo, trong quán ăn khách hàng bắt nhân viên phục vụ quỳ gối xin lỗi...
Cho dù với nguyên nhân nào, việc quỳ gối, quỳ lạy và nói xin lỗi người đang đe dọa mình, mà chưa biết lời xin lỗi đó có đúng, có hợp lý hay không và nhất là trái với ý muốn của mình là một tổn thương tinh thần sâu sắc.
Sao bây giờ có người dễ dàng quỳ gối trước bất công và bạo lực như vậy?
Có thể do thế này chăng: Trong xã hội hiện đại, nỗi lo sợ về hậu quả, sự cô lập và mất mát trong những tình huống căng thẳng có thể khiến họ cảm thấy bị đe dọa và buộc phải nhún nhường, ngay cả khi điều đó trái với ý muốn. Ngoài ra, văn hóa tuân phục và tâm lý đám đông có thể khiến một người dễ bị ảnh hưởng, dẫn đến hành động mà bản thân họ có thể không thực sự mong muốn. Đồng thời sự thiếu tự tin và cảm giác bất lực trước những tình huống mà người khác áp đặt quyền lực cũng đóng góp vào việc này. Khi một cá nhân không cảm thấy có đủ sức mạnh để chống lại bạo lực hay bất công, họ dễ bị khuất phục và quỳ gối, đôi khi chỉ để bảo vệ bản thân khỏi sự hủy hoại tinh thần hay thể xác. Sự không đồng đều về quyền lực trong các mối quan hệ xã hội, cộng thêm tâm lý ngại đối đầu, càng làm gia tăng xu hướng này.

Ảnh minh họa: lsvn.vn
Trong bối cảnh này, việc tạo dựng lòng tự trọng, sự tự tin và tinh thần đấu tranh cho công lý là cần thiết để giữ vững lập trường trước những thử thách. Điều này đòi hỏi không chỉ ở sự tự nhận thức và lòng can đảm của cá nhân, mà còn cả một cộng đồng sẵn sàng hỗ trợ và bảo vệ những giá trị nhân văn.
Cơ quan chức năng đã vào cuộc và bắt giữ người đàn ông 46 tuổi trong câu chuyện trên về hành vi gây rối trật tự công cộng; đồng thời thu thập thêm chứng cứ, điều tra dấu hiệu phạm tội cố ý làm hư hỏng tài sản, làm nhục người khác. Rất có thể anh ta có tính cách khác biệt hoặc có những mối quan hệ xã hội uy quyền mà bản thân tin rằng có thể làm chỗ dựa cho mình hành động trái pháp luật? Trong một cộng đồng, nếu có nhiều người dễ dàng bị khuất phục trước bạo lực và cam chịu bất công, sẽ đồng nghĩa với việc cộng đồng đó đang đối mặt với nguy cơ suy giảm các giá trị đạo đức và pháp luật. Khi mà việc quỳ gối trở thành một phản ứng tự nhiên trước bất công và bạo lực, điều này không chỉ phản ánh sự thiếu vắng của sự bảo vệ từ pháp luật mà còn cho thấy một sự mất mát lớn về lòng tự trọng và phẩm giá cá nhân.
Trong một xã hội lành mạnh, mỗi cá nhân đều có quyền được sống và làm việc trong môi trường an toàn, nơi họ được tôn trọng và bảo vệ. Khi người dân cảm thấy rằng họ phải quỳ gối để xin lỗi-một hành động thường được yêu cầu một cách bất công và không phản ánh ý muốn thực sự của họ-điều này chỉ làm tăng thêm sự bất bình đẳng và sợ hãi. Hơn nữa, việc chấp nhận bất công và bạo lực có thể dẫn đến một chu kỳ tiêu cực, nơi những hành vi này trở nên bình thường hóa và khó có thể bị chống lại.
Trong cuộc sống, có những khoảnh khắc chúng ta cảm thấy áp lực khi phải quỳ gối trước những thách thức, mặt trái của quyền lực hoặc trước những định kiến của xã hội. Nhưng, chúng ta không thể quỳ bởi vì mỗi lần chúng ta làm vậy, chúng ta mất đi một phần của bản thân mình, một phần của phẩm giá và sức mạnh nội tâm.
Chúng ta không thể quỳ gối không chỉ vì lòng tự trọng của bản thân, mà còn vì niềm tin vào công lý, đạo đức!
HOÀNG HUY
*Mời bạn đọc vào chuyên mục Văn hóa xem các tin, bài liên quan.
Quan sát việc xét xử các vụ đại án liên quan đến tham nhũng, đưa và nhận hối lộ gần đây, đa số các bị cáo hoặc người bào chữa cho họ đều xin được khoan hồng, giảm nhẹ mức án, đặc biệt đối với những bị cáo đang đối diện với mức án cao nhất là tử hình.
Mong muốn sự giàu có, sang trọng là nhu cầu, khát vọng chính đáng của con người. Nhưng sự giàu có, sang trọng chỉ thật sự có ý nghĩa tốt đẹp khi đó là con đường, cách thức làm giàu chân chính, hợp pháp, hợp luân thường đạo lý. Ngược lại, ai đó ham làm giàu đến mức bất chấp đạo đức, luật pháp và gây hại đến lợi ích nhà nước, tổ chức, công dân thì trước sau cũng sẽ trả giá.
Vị chủ tịch của một tỉnh phía Nam đã yêu cầu như vậy khi ông liên tục được “kính thưa” tại một hội nghị do ông chủ trì. Mặc dù đã nhắc các đại biểu nói ngắn gọn, đi thẳng vào trọng tâm nhưng nhiều đại biểu khi thảo luận vẫn liên tục... “kính thưa”! Kết thúc hội nghị, ông nói thêm: "Lần sau tham dự hội nghị, khi phát biểu, các đồng chí không cần thiết phải “kính thưa” nhiều như vậy.
Tạo hóa tưởng như có lúc bất công với người này người khác, nhưng xét về mặt tổng thể xã hội và suy cho cùng thì tạo hóa lại tương đối công bằng đối với loài người.
Ý kiến bạn đọc
0 bình luận