Phương án nào xứng tầm, khả thi?
Nhằm tạo lập một công trình văn hóa có tầm quan trọng, có ý nghĩa to lớn, lâu dài về chính trị, tư tưởng, văn hóa-xã hội, lưu giữ và phát huy giá trị lịch sử-văn hóa Việt Nam, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã có Quyết định số 281/2006/QĐ-TTg phê duyệt Đề án xây dựng Bảo tàng Lịch sử quốc gia.
 |
| Phương án 183173 BD (giải A). |
Những ý tưởng độc đáo
Bảo tàng Lịch sử quốc gia được kết hợp giữa Bảo tàng cách mạng và Bảo tàng lịch sử (hiện nay), đặt trong khu vực Công viên Hữu Nghị với quy mô sử dụng đất cho Bảo tàng khoảng 10ha, thuộc ô đất số 07 có diện tích khoảng 38,95ha thuộc quy hoạch chi tiết Khu đô thị mới Tây Hồ Tây, xã Cổ Nhuế, Xuân Đỉnh, huyện Từ Liêm (Hà Nội). Bảo tàng Lịch sử quốc gia được kỳ vọng là công trình kiến trúc tầm cỡ vừa hiện đại vừa mang đậm màu sắc văn hóa Việt Nam.
Với kỳ vọng trên, cuộc thi thiết kế do BQLDA Bảo tàng lịch sử Quốc gia (Bộ Xây dựng) phát động đã nhận được 18 phương án dự thi (trong đó có 9 đề án trong nước, 7 đề án nước ngoài và 2 đề án liên doanh). Hội đồng tuyển chọn phương án kiến trúc Bảo tàng lịch sử quốc gia gồm 11 thành viên là các chuyên gia trong lĩnh vực kiến trúc, quy hoạch, di sản văn hóa, khoa học lịch sử (gồm 6 thành viên trong nước và 5 thành viên là các giáo sư, KTS, nhà sử học đầu ngành của các nước và khu vực như: Trung Quốc, Hàn Quốc, Pháp, Hồng Kông, Ô-xtrây-li-a.
Hai phương án được lựa chọn trao giải A có mã hiệu 183173 BD và 794517 AD được đánh giá là có ý tưởng độc đáo, mang đậm tính dân tộc và hiện đại… Phương án 794517 AD có biểu tượng bàn tay; bàn tay của quần chúng nhân dân đã tạo dựng lịch sử dân tộc trong quá khứ, tượng trưng của truyền thống lao động cần cù cũng như trong các cuộc kháng chiến anh dũng chống lại các thế lực ngoại xâm. Bàn tay cũng thể hiện sự đổi mới, phát triển, sự cảm thông chia sẻ, bàn tay chào đón và một mối quan hệ cộng đồng hòa nhập… Chủ tịch Hội đồng giám khảo-ông Trần Ngọc Chính, Thứ trưởng Bộ Xây dựng nhận xét: “Đây là ý tưởng và mô hình kiến trúc vừa độc đáo vừa mang tầm quốc tế. Các mái vòm xếp chồng lên nhau theo một phương thức khá đặc biệt mà chưa một công trình kiến trúc tầm cỡ quốc tế nào có được. Thêm vào đó, màu sắc lại bắt mắt, trẻ trung, tươi mới, nhiều khoảng mở nhưng lại không bị ánh sáng rọi trực tiếp vào hiện vật trưng bày phía trong…”.
Cũng đạt giải A, Phương án 183173 BD lấy cảm hứng từ bọc trứng của mẹ Âu Cơ. Tòa nhà được thiết kế thành nhiều lớp thể hiện chiều sâu nhiều 4 nghìn năm lịch sử của dân tộc Việt Nam… Theo thuyết minh thì đồ án này tuân thủ luật Âm Dương và phong thủy phương Đông, tức là coi trọng dòng khí hướng về Hồ Tây và sông Hồng. Thiết kế lấy hồ nước ở phía Đông làm Âm, lấy núi bao bọc ở phía Tây làm Dương, tạo nên sự cân bằng hài hòa Âm - Dương. Phương án được đánh giá là hội đủ các tiêu chí đưa ra như: phù hợp với 28ha, phù hợp với không gian, mặt nước, cây xanh, giao thông, có khu ăn uống, nghỉ ngơi; nội thất hiện đại và dễ bố trí; hệ thống bảo vệ đảm bảo an toàn cho các hoạt động của bảo tàng; mái che hiện đại, phát tán ánh sáng, tiết kiệm năng lượng… Mặt khác, phương án này còn có một khuôn viên tôn thờ các danh nhân, lối đi tới khuôn viên này được ví như “con tàu thời gian”-nối từ tòa nhà chính ra phía sau.
“Kẻ 9, người 10”-chọn ai?
Nếu phương án 794517 AD được đánh giá là chưa từng có trên thế giới, thì phương án 183173 BD được ví như “thành phố bảo tàng”, chỉ ở Việt Nam mới có… vì thế mà trong cuộc đua 2 phương án trên đều nhận được gần như tuyệt đại đa số 11 thành viên hội đồng giám khảo bỏ phiếu (794517 AD 10/11 phiếu, 183173 BD 9/11 phiếu).
Ngay trong buổi đầu trưng bày tại Hà Nội, các phương án đã nhận được sự đánh giá nhiều chiều từ phía các chuyên gia và người dân. Có ý kiến cho rằng, tổ chức lấy ý kiến công chúng cho các công trình xây dựng có tính chất dân chủ, giúp công trình có thêm được những bổ sung đích đáng. Nhưng nhìn vào phối cảnh công trình, người dân thường khó có thể hiểu hết được các tính năng của công trình, họ chỉ biết có ý tưởng, đẹp, thẩm mỹ bề ngoài… vì thế, BTC nên có thuyết trình rõ ràng về bố cục (có thể bằng hình ảnh của màn hình). Cũng có ý kiến, đây là công trình lớn, chắc chắn số tiền Nhà nước bỏ ra không ít (hơn 150 triệu đô-la), nhưng hội đồng giám khảo không có một thành viên nào được coi là “sừng sỏ”, thật nổi tiếng trên thế giới, mà khi nhắc đến tên người ấy, cả thế giới phải biết.
Bốn giải khuyến khích cho các phương án có mã hiệu 130938 SA; 474447 CV; 243007AH và 200092 VT cũng gây sự chú ý của nhiều chuyên gia với những phối cảnh mang biểu tượng chim Lạc bay lên (474447 CV), hay ý tưởng trời tròn đất vuông trong biểu tượng trống đồng (200092 VT)…
Bảo tàng Lịch sử quốc gia được xác định là một trong những điểm dừng chân đầu tiên của mỗi du khách đến Việt Nam, bởi vậy, ước mơ có một Bảo tàng xứng với tầm vóc lịch sử, phù hợp với thời tiết khí hậu, không gian truyền thống của Việt Nam đang được các chuyên gia, nhà nghiên cứu nỗ lực mang công sức và tài năng của mình đối với công trình văn hóa hàng đầu của đất nước. Vì thế, ngoài việc trưng bày triển lãm, BQLDA sẽ tổ chức hội thảo với sự tham gia của các hội nghề nghiệp, các chuyên gia trong lĩnh vực kiến trúc, quy hoạch, di sản văn hóa để lấy ý kiến. Nhằm tạo điều kiện thuận lợi để các chuyên gia, nhà khoa học và kiều bào ngoài nước không có điều kiện tham quan triển lãm tham gia đóng góp ý kiến cho công trình, BQLDA cũng tổ chức trưng bày các phương án dự thi trên mạng Internet tại hai địa chỉ www.baoxaydung.com.vn và www.vnn.vn. Ý kiến đóng góp và kết quả tuyển chọn của Hội đồng tuyển chọn sẽ được BQLDA tổng hợp trình Bộ Xây dựng, Chính phủ xem xét quyết định để công trình sớm được khởi công xây dựng vào cuối năm 2007.
Ý kiến bạn đọc
0 bình luận