Tuy giờ đây người dân Hà Nội khắp nơi đang nô nức, hồ hởi đón mừng đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội hoành tráng và rực rỡ, nhưng trong lòng không khỏi băn khoăn, lo lắng về tình trạng quy hoạch, giao thông đô thị hiện tại của Thủ đô thân yêu.

Chúng ta vẫn thấy hằng ngày những tấm hình, bản đồ bắt mắt, hoành tráng của những đô thị hàng đầu châu Âu như

Nội đô Pa-ri là trung tâm nghệ thuật, văn hóa, du lịch hơn là nơi phát triển kinh tế sầm uất. Ảnh:Internet

1. Xác định đúng trọng tâm phát triển

Phần nội đô, trung tâm thành phố

Khu nội đô Pa-ri chỉ là (xin nhấn mạnh chữ chỉ là) trung tâm văn hóa, nghệ thuật, chính trị của đất nước, chứ không phải là nơi phát triển buôn bán, giao thương phát triển kinh tế và càng không phải là nơi có thể xây nhà riêng bừa bãi để phục vụ nhu cầu dân sinh. Dĩ nhiên, việc buôn bán giao thương vẫn có, nhưng không phải là trọng tâm. Các cơ sở buôn bán, kinh tế, giao dịch, trường học, viện nghiên cứu, khu dân cư được chủ trương di dời và phát triển ở khu vực đô thị, ngoại ô – những nơi đất đai rộng rãi, không có nhiều công trình kiến trúc, văn hóa mang tính lịch sử. Bởi vậy, khu nội đô của Pa-ri đã hạn chế được rất nhiều việc xây dựng tràn lan các tòa cao ốc, tòa nhà chọc trời, nhờ đó, mà đã giới hạn được một lưu lượng người, xe cộ cực lớn kéo vào trung tâm thành phố. Kết hợp thêm cả hệ thống tàu điện ngầm metro, hệ thống xe buýt đã giúp cho khu nội đô giải tỏa rất nhiều sức ép về giao thông đô thị, nạn kẹt xe, tắc đường.

Nhiều người nghĩ đơn giản rằng, muốn giải quyết tình trạng sức ép giao thông, xe cộ, cần phải xây thật nhiều đường, mở ra thật rộng. Nhưng phương án này chỉ là nhất thời, tạm bợ, không mang tính lâu dài. Vì tốc độ phát triển của dân số, xe cộ, các phương tiện giao thông, luôn vượt rất nhanh so với tốc độ phát triển cơ sở hạ tầng. Đặc biệt những đại lộ chính của Pa-ri ngày nay đã được xây dựng từ giữa thế kỉ thứ 19, bên cạnh đó là những tòa nhà có giá trị cao về lịch sử và kiến trúc. Nếu áp dụng mở đường một cách thuần túy thì liệu sẽ “giải tỏa” và “đền bù” ra sao với những giá trị lịch sự vô giá như thế? Còn nếu xây hệ thống đường trên không như

Trong khi đó, nhìn lại quy hoạch hiện tại ở Hà Nội ta thấy, dầu rằng hiện tại thành phố có diện tích rất lớn 3.325 km2, nhưng sức ép giao thông, đô thị thì thật khủng khiếp. Nguyên nhân chính cũng do sai lầm từ đầu của các nhà quản lí chỉ tập trung phát triển vào khu vực nội đô của Hà Nội. Do đó, khi Hà Nội càng mở rộng thì sức ép giao thông, đô thị càng tăng lên, kéo theo đó là những bản danh sách dài dằng dặc của nhũng nút giao thông hằng ngày bị tắc nghẽn liên tục và thường xuyên.

2. Phân vùng phát triển hợp lý

Ở

Trong khi đó thành phố Hà Nội từ lúc chưa có đề án mở rộng vào tháng 3 năm 2008 vừa rồi, thì diện tích của Hà Nội cũ đã vào khoảng 900km2, nhưng thực sự chúng ta đã bỏ không một quỹ đất khổng lồ ở khu vực huyện Gia Lâm, Sóc Sơn, Đông Anh, Thanh Trì, Từ Liêm suốt hàng chục năm nay. Đáng lẽ ra ở những nơi này với điều kiện thuận lợi về tự nhiên và địa lý từ vài thập kỉ trước đã phải trở thành những đô thị vệ tinh phát triển của Hà Nội. Sự thật thì ở nơi đây, cho đến nay vẫn hầu như không có hệ thống đường sá, bệnh viện, siêu thị, trường học xứng tầm với tiểu chuẩn của một thủ đô. Cá biệt có những huyện thuộc dạng nghèo chuẩn quốc gia như huyện Sóc Sơn! Chính điều này đã tạo ra cảm giác Hà Nội tuy rộng lớn về mặt địa lý, hành chính, nhưng lại rất nhỏ bé, chật hẹp để sinh sống, đi lại, làm ăn. Và thế là nạn kẹt xe, ách tắc giao thông, xây dựng nhà ở trái phép, lấn chiếm lòng lề đường buôn bán, kinh doanh... xảy ra như một lẽ tất yếu, ngày càng trầm trọng và gần như không có biện pháp giải quyết triệt để.

Xin đừng trách tâm lý “thích thủ đô” của người dân khi tất cả cố kéo vào khu vực trung tâm để gây quá tải cho hạ tầng đô thị. Vì chúng ta là con người, mà đã là con người thì ai cũng mưu cầu có một cuộc sống tiện nghi, thoải mái.

Đường phố Hà Nội vẫn cứ tiếp tục tắc, mùa mưa đến sẽ vẫn tiếp tục lụt lội, không khí vẫn tiếp tục ô nhiễm, đường phố vẫn tiếp tục trở nên bẩn thỉu nhếch nhác vô tổ chức cho đến khi nào chúng ta có một cái nhìn mới và thay đổi tư duy về quy hoạch thành phố.

HOÀNG ANH