Về Nghĩa Lộ

 

Đi một vòng Tây Bắc lại về đây

Ơi Nghĩa Lộ bồn chồn con đèo ách

Mượn dòng thác bay trắng màu lụa bạch

Làm khăn choàng che nắng bụi cho ta.

Nghe rưng rưng ký ức chửa phai nhòa

Mái sàn cũ, tiếng chày khuya, bếp lửa

Đâu Khe Đao gió thổi ù tai ngựa

Bóng ai ghì cơn sốt giữa trang thơ.

Ta muốn tìm người nghĩa sĩ thuở xưa

Vượt núi Hán đêm ngóng về Hưng Hóa

Lưỡi gươm miết ánh trăng thề trên đá

Ngọn giáo vầu hận giặc máu chưa khô.

Ta muốn tìm người chiến sĩ năm xưa

Áo trấn thủ đôi vai còn cháy dở

Ôi ánh lửa đêm công đồn Nghĩa Lộ

Đã hóa thành ráng đỏ nước ngòi Thia.

Mấy đêm rồi không ngủ hỡi Đồng Khê

Gà đã gáy trong những làng Đại Lịch

Gọi hương quế bay ra từ huyền tích

Đẫm vai người du kích Thượng Bằng La.

Gió Mường Lò thơm ngát lúa tháng ba

Khói cơm lam vẫy ta về thuở nhỏ

Ôi ước được nằm trên tàu lá cọ

Ngóng trâu về trong tiếng mõ rừng xa.

Em yêu ơi sao chẳng về cùng ta

Bóc măng sặt như sớm nào hò hẹn

Rừng chứng chỉ tay ta màu mực tím

Đến phương nào chẳng nhận ra em.

Tháng ba này hoa núi đỏ không yên

Môi như lửa và hồn như suối khát

Nghe tre nứa gửi lời qua điệu sạp

Cánh ban hồng nghiêng xuống nhịp xoè hoa.

Nhắn em yêu khi trở lại quê nhà

Anh đến hát với ngòi Thia rồi đó

Với mây trắng và trời xanh Nghĩa Lộ

Ôm em cùng Tây Bắc trọn vòng tay.

Nguyễn Đình Chiến

 

Nhớ về Nghĩa Lộ

 

Hơn hai mươi năm đi mòn mấy chặng đường (1)

Lội bao suối, bao mùa cây sinh nở,

Mường Lò ơi!

phần đời tôi gắn bó

Chân bước ra đi mà lòng chẳng thể dời!

Biết ơn Người

Hạt lúa đẫm mồ hôi

Ngụm nước uống cũng vắt từ lòng núi,

Những thửa ruộng chằm trâu đi không nổi

Nương sắn nương ngô treo tận lưng trời.

Như mọi người, tôi đã sống quên tôi

Vật vã đêm cùng ngọn đèn le lói

Để mỗi sớm đón ban mai tươi rói

Từ ánh mắt sáng trong trên gương mặt em thơ.

Tìm mảnh bom găm trang sách học trò

Trồng cây trái cho đất lành vết sẹo

Đắp đập khơi mương đưa nước về ruộng cạn

Đêm vỡ òa đón dòng điện Nậm Tăng (2).

Tú Lệ ơi!

Hương nếp vượt thời gian

Vương theo gió mùi cơm xôi cá nướng,

Nhịp múa xòe rung rinh hàng cúc bướm,

Trắng đêm say đâu chỉ bởi rượu cần.

Ban sáng rừng đưa Tây Bắc vào xuân

Mưa rắc phấn lên vùng chè shan tuyết (3)

Tuổi của cây chỉ núi này mới biết

Còn sắc hương lan tỏa khắp xa gần.

Đá Ngòi Thia ghi dấu tích thời gian

Vọng tiếng mài gươm của nghĩa binh Hiệp Thống (4)

Có vết máu của đoàn quân Vệ Quốc

Lập chiến công Nghĩa Lộ Phố, Nghĩa Lộ Đồi (5).

Xống Chụ Xon Xao kể theo nhịp đưa nôi (6)

Làn điệu Khắp vang xa miền Văn Chấn (7)

Tiếng Khèn lá gọi mời đêm trăng sáng

Trống hội xuân nâng vút những cánh Còn (8)

Xin được cầm tay Ải tay Êm (9)

Giỏi cày cấy khéo xòe hoa múa sạp,

Pi noọng (10) ơi, thả hồn vào khúc hát

Kết vòng tay xẻ núi ngăn sông.

Nơi đây đã sinh

Những người con thuần phác kiên trung

Biết gìn giữ hương rừng dáng núi,

Vẫn thao thức về một mùa nắng mới

Biết lắng nghe tiếng đất đá trở mình.

Nghĩa Lộ trong tôi

Tiếng gọi ân tình

Rất đằm thắm

Những tháng năm nặng nghĩa.

Từ suối từ nguồn ra sông ra bể

Hạt mưa nào chẳng tìm lại nơi sinh…

Hà Ngọc Anh

Nghĩa Lộ mùa xuân

Đường vào Nghĩa Lộ mờ sương

Mây dăng đèo ách nắng vương Cửa Nhì

Giêng hai giục bước người đi

Trắng hoa ban nở, xanh rì rừng xanh.

Ngòi Thia xưa nhuộm áo anh

Chín năm biết mấy hành trình nắng mưa

Bâng khuâng đỉnh tháp nhà thờ

Tiếng chuông ngân khắp Mường Lò mênh mông.

Quê em vào hội xuống đồng

Nếp xôi Tú Lệ rượu nồng đầy vơi

Quế thơm hương đất hương trời

Chè shan càng đậm lời người nhớ mong.

Khăn piêu em thêu chỉ hồng

Hội tung còn đến cho lòng nao nao

nh như lạc giữa chiêm bao

Nghiêng nghiêng điệu khăp lao xao hương rừng.

Mường khuya đuốc lửa bập bùng

Say câu tiễn bạn ngập ngừng bước chân

Cầm tay nhau mãi tần ngần

Anh về Nghĩa Lộ mùa xuân cùng về.

Lê Ngân

Chú thích bài “Nhớ về Nghĩa Lộ”:

1. Tác giả đã công tác ở Nghĩa Lộ 23 năm.

2. Thủy điện Nậm Tăng: Công trình thủy điện lớn đầu tiên của Nghĩa Lộ.

3. Chè shan tuyết cổ thụ, đặc sản của Nghĩa Lộ.

4. Danh tướng Nguyễn Quang Bích được Vua Hàm Nghi phong Lễ bộ Thượng thư Hiệp Thống Bắc Kỳ Quân vụ Đại thần, thống lĩnh nghĩa binh Cần Vương chống Pháp, lập căn cứ ở Nghĩa Lộ.

5. Năm 1952 bộ đội ta đã tiêu diệt 2 cứ điểm phòng thủ quan trọng của địch là Nghĩa Lộ Phố, Nghĩa Lộ Đồi, giải phóng Nghĩa Lộ

6. Xống Chụ Xon Xao (tiễn dặn người yêu): Bản trường ca nổi tiếng của dân tộc Thái.

7. Khắp: Làn điệu dân ca phổ biến của dân tộc Thái.

8. Ném Còn: Một trò chơi dịp đầu xuân của nam nữ thanh niên dân tộc Thái.

9. Ải, Êm: Tiếng dân tộc Thái có nghĩa là cha, mẹ.

10. Pi, Noọng: Tiếng dân tộc Thái có nghĩa là anh, em.