Chiều 17-12, tại sân khấu vuông - Rạp Xiếc Trung ương (Trung tâm Nghệ thuật giải trí IONAH, Hà Nội), Liên đoàn Xiếc Việt Nam và Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam phối hợp ra mắt vở diễn xiếc - cải lương “Trần Nhân Tông”, nhân kỷ niệm 717 năm Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập niết bàn (1308-2025). Tác giả kịch bản: TS Bùi Hữu Dược; chuyển thể cải lương: NSƯT Phan Ngọc Chi; đạo diễn: NSND Tống Toàn Thắng và NSƯT Trần Quang Khải.

Ban tổ chức họp báo giới thiệu vở xiếc kết hợp cải lương tôn vinh Phật hoàng Trần Nhân Tông.

Vở diễn sẽ chính thức công diễn trong 3 tối, vào lúc 20 giờ các ngày 20, 21 và 28-12. Đây là tác phẩm nghệ thuật được dàn dựng quy mô lớn, đánh dấu lần thứ ba nghệ thuật xiếc kết hợp với cải lương.

Theo NSND Tống Toàn Thắng, Giám đốc Liên đoàn Xiếc Việt Nam, trên cơ sở rút kinh nghiệm từ các dự án trước, ê-kíp sáng tạo đã lồng ghép hai loại hình một cách nhuần nhuyễn, để các tiết mục xiếc không tách rời mà đóng vai trò minh họa, bổ trợ và làm giàu cảm xúc cho mạch tự sự của vở diễn. 

Tác phẩm tái hiện trọn vẹn và sinh động cuộc đời Đức vua - Phật hoàng Trần Nhân Tông: Từ khi sinh ra, trưởng thành, lên ngôi Hoàng đế, lãnh đạo quân dân Đại Việt chiến thắng giặc Nguyên - Mông, đến hành trình nhường ngôi, xuất gia tu hành và trở thành Đệ nhất Tổ sư Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử.

Nghệ sĩ Minh Hải hóa thân vai Trần Nhân Tông.

Các lớp diễn lãng mạn, tâm sự, toàn cảnh và những không gian mang tính biểu tượng, đặc biệt là không gian núi Ngọa Vân - Yên Tử  được thể hiện bằng ngôn ngữ xiếc kết hợp cải lương, tạo nên không gian thực cảnh sinh động, giàu tính điện ảnh.

Vở diễn mạnh dạn đưa xiếc thú vào không gian sân khấu, tái hiện bối cảnh làng quê, xóm chợ, thiên nhiên vừa giàu tính tạo hình, vừa mang tính giải trí. Trên sân khấu vuông, ê-kíp đã huy động nhiều tiết mục trên cao và đa tầng không gian, như: Hoạt cảnh Trần Nhân Tông ra đời kết hợp đu dây trên cao; hoạt cảnh đánh giặc kết hợp nhào lộn, cầu bật; hoạt cảnh chợ quê kết hợp các tiết mục thăng bằng trên con lăn…

Hệ thống bục, đế sân khấu di chuyển linh hoạt, kết hợp màn hình LED trình chiếu, cảnh trí và trang trí sân khấu, tạo nên không gian đa chiều, trong đó mỗi màn diễn là một không gian nghệ thuật khác nhau. Đây được xem là bước khởi đầu cho định hướng phát triển các vở diễn xiếc - sân khấu tổng hợp quy mô lớn, mở ra khả năng ứng dụng sâu hơn các công nghệ như 3D Mapping, Hologram trong tương lai, đặc biệt ở những lớp diễn mang tính tâm linh như hình ảnh Đức Vua Trần Nhân Tông nhập niết bàn.

Sự kết hợp ngôn ngữ tổng hợp của xiếc, cải lương, âm nhạc, múa, hình thể và mỹ thuật sân khấu, vở diễn “Trần Nhân Tông” mang đến một không gian nghệ thuật giàu cảm xúc.

NSƯT Trần Quang Khải bày tỏ, thông qua vở diễn giúp công chúng hôm nay hiểu rõ hơn về nhân cách, tư tưởng và di sản tinh thần của Phật hoàng Trần Nhân Tông - những giá trị vẫn còn nguyên ý nghĩa trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

HÀ ANH